TP.HCM cần đánh thức “mỏ vàng” từ kinh tế cuối tuần

TP.HCM tìm giải pháp khai thác tiềm năng tăng trưởng từ kinh tế cuối tuần.

Theo TS. Nguyễn Lưu Bảo Đoan (Đại học Kinh tế TP.HCM), TP.HCM hiện có khoảng 2,7 triệu hộ gia đình. Nếu khoảng một phần ba số hộ tham gia các hoạt động vui chơi, giải trí vào cuối tuần với mức chi tiêu trung bình 1 triệu đồng/hộ, tổng doanh thu trong hai ngày có thể đạt khoảng 810 tỷ đồng. Khi tính thêm hiệu ứng lan tỏa sang các dịch vụ liên quan, con số này có thể lên tới 1.000 tỷ đồng.

Kinh tế cuối tuần có đặc trưng khác biệt so với các hoạt động kinh tế thông thường khi đây là khoảng thời gian các gia đình có thể cùng tham gia trải nghiệm. Mô hình này bao gồm 5 lĩnh vực chính: thể thao, giải trí, bán lẻ, ẩm thực và sáng tạo nghệ thuật. Nếu được tổ chức bài bản, đây sẽ là động lực tăng trưởng mới cho đô thị.

Trong bối cảnh TP.HCM không ngừng mở rộng không gian và quy mô dân số, yêu cầu tìm kiếm mô hình tăng trưởng mới trở nên cấp thiết. Theo nhà báo Trần Hoàng, Tổng Biên tập Tạp chí Doanh nhân Sài Gòn, kinh tế cuối tuần không chỉ là kéo dài thời gian tiêu dùng mà là cách tổ chức lại các hoạt động kinh tế - xã hội theo chiều thời gian, nhằm khai thác hiệu quả hơn hạ tầng và nhu cầu trải nghiệm của người dân.

Thực tế tại nhiều đô thị lớn trên thế giới cho thấy kinh tế cuối tuần là một phần quan trọng trong hệ sinh thái phát triển, góp phần thúc đẩy tiêu dùng nội địa, phát triển dịch vụ, du lịch và tạo thêm việc làm. Với lợi thế là đô thị năng động, TP.HCM được đánh giá có nhiều điều kiện để triển khai mô hình này.

Tuy nhiên, theo ông Phạm Huy Bình, Giám đốc Sở Du lịch TP.HCM, mức độ giữ lại chi tiêu trong nội đô vào cuối tuần vẫn chưa tương xứng với tiềm năng. Nhiều người dân có xu hướng rời thành phố để tìm kiếm trải nghiệm tại các địa phương lân cận, trong khi du khách đến TP.HCM chưa có nhiều lý do để lưu trú dài hơn.

TS. Dương Đức Minh, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Kinh tế và Du lịch, cho rằng lợi thế lớn của TP.HCM nằm ở cấu trúc không gian mở rộng sau khi liên kết với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu. Sự kết nối giữa các hệ sinh thái biển, sông, rừng và nông nghiệp mở ra cơ hội phát triển các sản phẩm du lịch đa dạng, vừa giảm áp lực cho nội đô, vừa mở rộng không gian tiêu dùng.

Cùng với đó, hành vi tiêu dùng cuối tuần cũng đang thay đổi. Thay vì xu hướng “đi biển” như trước, dòng tiêu dùng đang phân bổ lại giữa các hệ sinh thái biển – sông – nông nghiệp, tạo cơ hội cho các khu vực ngoại vi tham gia vào chuỗi giá trị.

TS. Phan Võ Minh Thắng, Trưởng khoa Kinh doanh, Đại học Hoa Sen, cho rằng cốt lõi của kinh tế cuối tuần nằm ở cách phân bổ thời gian. Khi thu nhập tăng nhưng thời gian rảnh hạn chế, người dân có xu hướng lựa chọn các trải nghiệm tối ưu hơn. Do đó, cần phát triển hệ thống di chuyển tích hợp theo mô hình “Mobility as a Service” và xây dựng các gói trải nghiệm trọn gói để giảm trở ngại trong tiêu dùng.

Các chuyên gia cũng đề xuất TP.HCM tham khảo mô hình từ New York và Singapore để đa dạng hóa không gian kinh tế, kết hợp các trục du lịch với khu mua sắm và không gian công cộng. Đồng thời, cần có chính sách linh hoạt như giảm phí gửi xe vào cuối tuần, cho phép đậu xe tại một số khu vực phù hợp và phát triển hệ sinh thái đa cực thay vì tập trung vào khu trung tâm.

Ngoài ra, việc đầu tư vào thư viện, bảo tàng và nghệ thuật biểu diễn được xem là cần thiết nhằm nâng cao chất lượng trải nghiệm, đặc biệt phù hợp với điều kiện khí hậu và nhu cầu của nhiều nhóm dân cư.

Theo ông Phạm Huy Bình, kinh tế cuối tuần đòi hỏi môi trường vận hành linh hoạt, từ giao thông thuận tiện, không gian công cộng hiệu quả đến cơ chế đủ mở để khuyến khích sáng tạo. Nếu được triển khai đúng hướng, mô hình này không chỉ giúp gia tăng doanh thu mà còn nâng cao chất lượng sống và sức cạnh tranh của TP.HCM.