Tài sản số bước vào chu kỳ mới

Theo các chuyên gia, hành lang pháp lý cho lĩnh vực tài sản số tại Việt Nam đang được hoàn thiện nhanh chóng

Từ đầu cơ sang giá trị thực

Tại Tọa đàm “Xu hướng, cơ hội và quản trị rủi ro tài sản số” do Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA) tổ chức ngày 4/6, với sự đồng hành của Công ty 1Matrix, Tập đoàn Tài chính Tether, Viện Công nghệ Blockchain và Trí tuệ Nhân tạo ABAII, bà Nguyễn Vân Hiền, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký VBA cho biết, thị trường tài sản số đang bước sang pha trưởng thành hơn. Thị trường nay gắn nhiều hơn với ứng dụng thực tiễn, tài sản có giá trị nền tảng và chuẩn mực vận hành minh bạch.

Theo bà Hiền, hành lang pháp lý cho lĩnh vực tài sản số tại Việt Nam đang được hoàn thiện nhanh chóng. Vì vậy, để đón đầu sự tăng trưởng bứt phá của thị trường, năng lực của những người tham gia cũng cần phát triển với tốc độ tương xứng. Đây là điểm mấu chốt, bởi tài sản số không còn là sân chơi chỉ dành cho các quyết định dựa trên kỳ vọng tăng giá, mà đang trở thành một cấu phần mới của nền kinh tế số, đòi hỏi hiểu biết về công nghệ, pháp lý, vận hành và quản trị.

“Việc chủ động nghiên cứu, nâng cao năng lực không chỉ giúp doanh nghiệp, nhà đầu tư hiểu đúng về công nghệ, nhận diện đầy đủ các rủi ro mà còn là điều kiện cần để thích ứng với những yêu cầu mới về tuân thủ, quản trị và vận hành thị trường”- bà Hiền nhấn mạnh.

Các chuyên gia cho biết, trang bị kiến thức nền tảng về blockchain, tài sản số, mô hình vận hành và quản trị rủi ro sẽ giúp nhà đầu tư hạn chế các quyết định mang tính cảm xúc, đồng thời nâng cao khả năng nhận diện cơ hội thực sự của thị trường

Theo báo cáo của Boston Consulting Group (BCG) được dẫn tại tọa đàm, tài sản thực được mã hóa (RWA) đang nổi lên như một trong những xu hướng tiềm năng nhất của ngành blockchain, với quy mô ước tính lên tới 46,2 nghìn tỷ USD vào năm 2035.

Ông Nghiêm Minh Hoàng, Giám đốc Chiến lược Công ty 1Matrix, Chuyên gia Ứng dụng Fintech VBA, RWA mở ra hướng đi mới cho thị trường tài chính khi kết nối tài sản truyền thống với hạ tầng số. Những tài sản trước đây có rào cản cao về quy mô vốn, chi phí giao dịch, lưu ký hoặc chuyển nhượng có thể được thiết kế lại linh hoạt hơn. Điều này giúp nhà đầu tư tiếp cận các tài sản lớn, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng kênh huy động vốn, tăng thanh khoản và tạo ra các mô hình tài chính gắn với nhu cầu thực của nền kinh tế.

Ví dụ được nhắc tới tại tọa đàm là Tether Gold, vàng mã hóa do Tập đoàn công nghệ Tether phát triển. Mỗi token được bảo chứng bằng một ounce vàng vật chất lưu ký tại Thụy Sỹ. Sản phẩm này vừa giữ nguyên vai trò lưu trữ giá trị và phòng ngừa rủi ro của vàng vật chất truyền thống, vừa loại bỏ nhiều rào cản về lưu trữ, giao dịch và chuyển nhượng linh hoạt tương tự các tài sản kỹ thuật số hiện đại.

Bà Nguyễn Vân Hiền, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký VBA nhấn mạnh việc chủ động nghiên cứu, nâng cao năng lực không chỉ giúp doanh nghiệp, nhà đầu tư hiểu đúng về công nghệ, nhận diện đầy đủ các rủi ro mà còn là điều kiện cần để thích ứng với những yêu cầu mới về tuân thủ, quản trị và vận hành thị trường

Pháp lý định hình cuộc chơi mới

Theo ông Nguyễn Văn Chinh, Chủ tịch DDC Holdings, tài sản mã hóa đang dịch chuyển nhanh sau hơn một thập kỷ tăng trưởng và sàng lọc. Nếu giai đoạn 2016 - 2018 thị trường được dẫn dắt bởi làn sóng gọi vốn bằng tiền mã hóa ICO, thì chu kỳ 2020 - 2021 chứng kiến sự bùng nổ của tài chính phi tập trung DeFi, token không thể thay thế NFT và các mô hình tài chính phi tập trung.

Bước sang giai đoạn hiện nay, thị trường dần trưởng thành hơn với sự tham gia ngày càng rõ nét của các tổ chức tài chính, quỹ đầu tư và tập đoàn công nghệ lớn. Các lớp hạ tầng tài chính mới đi cùng sự phát triển của stablecoin và RWA cho thấy dòng tiền đang dịch chuyển sang những mô hình có khả năng tạo giá trị thực, có ứng dụng cụ thể và gắn với nhu cầu của nền kinh tế.

Sự thay đổi này đặt ra yêu cầu mới đối với nhà đầu tư, bởi năng lực đánh giá dự án, quản trị rủi ro và khả năng thích ứng chính sách trở thành điều kiện then chốt.

Ở góc độ pháp lý, bà Khuất Bích Thủy, Giám đốc Pháp lý và Cấp phép, Tether Việt Nam, đánh giá thị trường tài sản số toàn cầu đang bước vào giai đoạn quản lý toàn diện và thực thi triệt để. Các quốc gia lớn đã hoàn thiện hệ thống luật định để định hình cuộc chơi, điển hình là Liên minh Châu Âu với Đạo luật MiCA; Mỹ ban hành Đạo luật Clarity, Đạo luật Genius; Georgia ban hành quy định mới về quản lý VASP và stablecoin chặt chẽ.

Từ đó, việc định giá một dự án hiện nay không thể chỉ dựa trên tiềm năng tăng giá. Nhà đầu tư cần xem xét bốn yếu tố then chốt gồm giấy phép hoạt động; công khai và chứng thực tài sản; hệ thống kiểm soát rủi ro công nghệ và khóa bảo mật; đội ngũ nhân sự điều hành. Những tiêu chí này phản ánh sự thay đổi căn bản của thị trường: cơ hội không tách rời trách nhiệm minh bạch, còn tăng trưởng phải đi cùng khả năng kiểm soát rủi ro.

Ở góc độ công nghệ, ông Lê Anh Quốc, Chuyên gia Công nghệ VBA, nhận thấy sự khác biệt lớn nhất giữa nhà đầu tư cá nhân và các quỹ đầu tư chuyên nghiệp nằm ở phương pháp thẩm định dự án.

“Trang bị kiến thức nền tảng về blockchain, tài sản số, mô hình vận hành và quản trị rủi ro sẽ giúp nhà đầu tư hạn chế các quyết định mang tính cảm xúc, đồng thời nâng cao khả năng nhận diện cơ hội thực sự của thị trường”, ông Quốc nói.

Khi tài sản số đi vào chu kỳ mới, lợi thế sẽ không thuộc về sự nhanh nhạy nhất thời, mà thuộc về những chủ thể có hiểu biết, kỷ luật, minh bạch và khả năng quản trị rủi ro bền vững.