Từ chỉ thị đến hành động: Tuổi trẻ học tập và thực hành theo Bác (Kỳ 2)

Kỳ 2: Thực hành theo Bác

Điểm mới có ý nghĩa phương pháp luận nổi bật của Chỉ thị 07 là đặt “thực hành” vào vị trí trung tâm. Đó không phải là thay đổi đơn thuần về cách dùng từ, mà là thay đổi căn bản về phương pháp đánh giá giá trị của việc học và làm theo Bác. Từ học tập Bác, chúng ta cần biến từ nhận thức trở thành những hành động trong chính công việc và cuộc sống hàng ngày. Nhưng từ nhận thức đến hành động vẫn còn một khoảng cách, khoảng cách ấy chỉ có thể được lấp đầy bằng những việc làm cụ thể, bằng sự dấn thân và thể hiện bằng kết quả.

Nếu Chỉ thị số 05-CT/TW ngày 15/5/2016 của Bộ Chính trị về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh tạo khuôn khổ quan trọng trong 10 năm qua, thì Chỉ thị 07 tiếp tục phát triển yêu cầu ấy theo hướng cụ thể hơn: Học phải đi đôi với hành, nhận thức phải được kiểm chứng bằng kết quả.

Thực hành theo Bác không nhất thiết phải bắt đầu từ những việc quá lớn lao. Với một người cán bộ ngân hàng, đó là đến cơ quan đúng giờ, chuẩn bị mọi thứ kỹ lưỡng trước khi giải quyết một công việc, nhiệm vụ dù là nhỏ nhất; đó là đọc kỹ hồ sơ, kiểm soát chặt chẽ rủi ro, tuân thủ đúng quy trình, quy định; là không vì áp lực tiến độ mà bỏ qua nguyên tắc, xem nhẹ quy định, chuẩn mực của ngành, của ngân hàng; là biết tiết kiệm thời gian, chi phí và nguồn lực của tổ chức; là không né tránh, đùn đẩy trách nhiệm, việc khó cho người khác; là tinh thần cầu thị và chủ động học hỏi từ đồng nghiệp và mọi người xung quanh; là thẳng thắn nhận trách nhiệm khi làm chưa tốt; là mạnh dạn đề xuất một cách làm mới khi phương pháp cũ đã không còn phù hợp. Chính từ những việc tưởng chừng rất nhỏ ấy, mà phẩm chất của người cán bộ ngân hàng được hình thành - đó chính là “thực hành” theo Bác.

Một người có thể nói rất hay về đạo đức, về quy chuẩn người cán bộ nhưng nếu bản thân thường xuyên đi muộn, xử lý công việc thiếu tinh thần trách nhiệm thì những lời nói ấy không có sức thuyết phục. Một người có thể hô hào khẩu hiệu về sáng tạo và đổi mới, nhưng bản thân lại luôn chọn cách làm cũ theo lối mòn, chỉ vì sợ trách nhiệm khi thử nghiệm cái mới, thì chưa thể trở thành người tiên phong trong tổ chức. Một người có thể nói nhiều về tinh thần phụng sự, nhưng lại thiếu kiên nhẫn với khách hàng thì chưa thực sự đặt khách hàng ở vị trí trung tâm. Bởi vậy, thực hành theo Bác trước hết là sự thống nhất giữa lời nói và hành động: “nói đi đôi với làm”, đó là cách để xây dựng được uy tín cho bản thân và đóng góp tích cực cho tổ chức, có như vậy mới là làm theo Bác một cách thực chất, hiệu quả.

Tuổi trẻ tiên phong trong học tập và thực hành theo Bác

Tuổi trẻ BIDV tham gia Lễ khởi công nhà tình nghĩa cho gia đình có công với cách mạng tại tỉnh Nghệ An (Nguồn ảnh: BIDV)

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Thanh niên là người chủ tương lai của nước nhà. Thật vậy nước nhà thịnh hay suy, yếu hay mạnh một phần lớn là do các thanh niên”. Và trong bản “Di chúc” để lại, Người căn dặn: “Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết”... “Đoàn viên và thanh niên nói chung là tốt, mọi việc hăng hái xung phong, không ngại khó khăn, có chí tiến thủ, Đảng cần phải chăm lo giáo dục đạo đức cách mạng cho họ, đào tạo họ thành những người kế thừa xây dựng Chủ nghĩa xã hội”. Qua đó cho thấy được sự kỳ vọng lớn lao của Bác dành cho thanh niên nước nhà.

Thế hệ trẻ không chỉ là lực lượng kế tục mà còn là lực lượng trực tiếp tạo ra nhiều giá trị mới của đất nước. Trong một thế giới biến động nhanh, cạnh tranh quốc gia ngày càng dựa nhiều hơn vào tri thức, công nghệ, năng lực đổi mới sáng tạo và chất lượng nguồn nhân lực, thanh niên cần thực sự trở thành lực lượng quan trọng giải quyết những vấn đề của đất nước. Nhưng chỉ có sức trẻ là chưa đủ, tuổi trẻ cần có lý tưởng vững vàng để định hướng cho sức trẻ, cần trau dồi đạo đức, bồi đắp tri thức để nâng tầm sức trẻ và cần rèn luyện kỷ luật để biến sức trẻ ấy trở thành sức mạnh.

Và theo tinh thần của Chỉ thị 07, học Bác không chỉ dừng lại ở việc tìm hiểu những lời dạy, những câu chuyện về Người, mà quan trọng hơn là biến những giá trị ấy thành hành động cụ thể trong học tập, công việc và cuộc sống. Mỗi đoàn viên, thanh niên cần chủ động rèn luyện ý thức trách nhiệm, tinh thần kỷ luật, sự sáng tạo, dám nghĩ, dám làm và sẵn sàng cống hiến vì cộng đồng. Từ những việc làm giản dị như: Học tập nghiêm túc, sống trung thực, tiết kiệm, giúp đỡ người khác, đến những hành động lớn hơn như: Tích cực đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, tình nguyện vì cuộc sống cộng đồng, bảo vệ môi trường và đóng góp cho đơn vị, cho quê hương, tuổi trẻ Việt Nam đang từng bước biến việc “học Bác” thành “thực hành theo Bác”. Đó chính là cách thiết thực nhất để thế hệ trẻ tiếp nối khát vọng cống hiến và góp phần xây dựng đất nước ngày càng phát triển, văn minh.

Chỉ thị 07 cũng đặt vấn đề thẳng thắn về những căn bệnh tuy không mới nhưng vẫn luôn là lực cản đối với sự phát triển: Đó là tâm lý né tránh, đùn đẩy trách nhiệm, thiếu bản lĩnh đổi mới, không dám làm, không dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Tuổi trẻ có thể thiếu kinh nghiệm, nhưng không được lấy đó làm lý do để không học hỏi. Có thể chưa thành công khi thử nghiệm một ý tưởng mới; nhưng không thể lấy nỗi sợ thất bại làm lý do để không hành động. Có thể chưa đủ thẩm quyền quyết định một vấn đề, nhưng phải đủ trách nhiệm để báo cáo, đề xuất, tham mưu, phối hợp và tìm cách tháo gỡ. Thực hành theo Bác không đồng nghĩa với hành động nóng vội. “Dám làm” không có nghĩa là bất chấp nguyên tắc; “đổi mới” không có nghĩa là được phép tùy tiện phá bỏ quy trình; “dám chịu trách nhiệm” không có nghĩa là hành động thiếu tính toán. Ngược lại, phương pháp Hồ Chí Minh đòi hỏi sự kết hợp giữa mục tiêu rõ ràng, điều tra thực tế, tôn trọng quy luật, phát huy dân chủ, huy động sức mạnh tập thể và tổ chức thực hiện đến cùng. Bởi vậy, thế hệ trẻ cần chuyển từ học tập sang thực hành, mà trước hết là chuyển từ “học thuộc tư tưởng” sang “học cách tư duy” để vận dụng vào thực tế công việc và cuộc sống.

Thực hành đúng trong một thế giới đang không ngừng thay đổi

Trong bối cảnh thế giới đang không ngừng thay đổi bởi khoa học công nghệ, chuyển đổi số, hội nhập quốc tế và những thách thức mới, tuổi trẻ Việt Nam cần biến tri thức thành hành động và lựa chọn cho mình cách “thực hành đúng”. Thực hành tư tưởng Hồ Chí Minh trong thời đại số không có nghĩa là lặp lại những cách làm của quá khứ. Ngược lại, tinh thần Hồ Chí Minh đòi hỏi chúng ta phải biết vận dụng sáng tạo và phù hợp, bởi lúc sinh thời, Người luôn coi trọng thực tiễn, luôn tìm tòi cách làm phù hợp với từng hoàn cảnh cụ thể.

Thế hệ trẻ cần biết học hỏi, rèn luyện cho mình tư duy đổi mới, dám thử sức với những điều mới nhưng luôn giữ vững trách nhiệm, đạo đức và những giá trị tốt đẹp của dân tộc. Mỗi người trẻ cần chủ động thích ứng với sự thay đổi, sử dụng công nghệ một cách thông minh, làm việc có kỷ luật, sống có trách nhiệm và sẵn sàng cống hiến cho cộng đồng. Khi biết kết hợp giữa khát vọng, tri thức và hành động đúng đắn, tuổi trẻ không chỉ thích nghi với sự thay đổi mà còn có thể trở thành lực lượng góp phần kiến tạo giá trị và tạo nên những thay đổi tích cực.

Từ chỉ thị đến hành động: Tuổi trẻ học tập và thực hành theo Bác (Kỳ 1)