![]() |
| Quốc hội khóa XVI đã chính thức thông qua Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa (Ảnh quochoi.vn) |
Mở rộng khả năng tiếp cận vốn từ dòng tiền và phương án kinh doanh
Một trong những nội dung đáng chú ý của Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa là chính sách nâng cao khả năng tiếp cận nguồn vốn. Không chỉ quy định các hình thức hỗ trợ tài chính, luật còn định hướng phát triển phương thức cấp vốn phù hợp với đặc điểm hoạt động của doanh nghiệp, đồng thời hoàn thiện hạ tầng thông tin phục vụ đánh giá tín dụng.
Theo Điều 8, Nhà nước có chính sách để các tổ chức tín dụng tăng khả năng cung ứng tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa. Nguồn vốn hỗ trợ được huy động từ các tổ chức, cá nhân trong nước và nước ngoài, ngân sách nhà nước, các chương trình hợp tác quốc tế và những nguồn hợp pháp khác.
Đáng chú ý, luật quy định phát triển các sản phẩm, phương thức cấp vốn phù hợp với đặc điểm từng nhóm doanh nghiệp. Trong đó, việc mở rộng xem xét cấp vốn, tài trợ vốn được thực hiện trên cơ sở phương án sản xuất, kinh doanh, khả năng tăng trưởng, doanh thu, dòng tiền và các điều kiện khác theo quy định pháp luật.
Cùng với đó, luật quy định phát triển các cơ chế bảo lãnh tín dụng, cấp vốn và tài trợ thông qua nhiều hình thức như cho vay, bảo lãnh, cho thuê tài chính, tài trợ thương mại, tài trợ chuỗi cung ứng, chuỗi giá trị. Các phương thức này được đặt trong chính sách đa dạng hóa nguồn lực tài chính dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Một nội dung quan trọng khác là phát triển hạ tầng thông tin phục vụ hoạt động tín dụng. Luật quy định chính sách nâng cao năng lực đánh giá tín dụng thông qua phát triển hạ tầng công nghệ thông tin, dữ liệu phục vụ xếp hạng tín nhiệm và chấm điểm tín dụng.
Đồng thời, thúc đẩy kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa cơ quan quản lý nhà nước, doanh nghiệp, tổ chức tín dụng, tổ chức cung ứng vốn và các chủ thể liên quan. Nhà nước cũng có chính sách phát triển các tổ chức xếp hạng tín nhiệm độc lập cung cấp dịch vụ cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Song song với việc hoàn thiện dữ liệu, doanh nghiệp được hỗ trợ tham gia các chương trình nâng cao năng lực quản trị, minh bạch tài chính, chuẩn hóa và công bố thông tin nhằm nâng cao khả năng tiếp cận nguồn vốn trong nước và nước ngoài.
Như vậy, chính sách tiếp cận vốn được đặt cùng với yêu cầu cải thiện chất lượng thông tin, năng lực quản trị và điều kiện đánh giá tín dụng. Việc xem xét cấp vốn vẫn phải đáp ứng các quy định pháp luật có liên quan.
Ngoài chính sách tín dụng, luật quy định doanh nghiệp nhỏ và vừa được áp dụng mức thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp thấp hơn mức thông thường theo pháp luật về thuế. Doanh nghiệp mới thành lập từ hộ kinh doanh được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong 3 năm kể từ khi được cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp lần đầu theo điều kiện quy định.
Giải trình trước khi Quốc hội thông qua, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết, Chính phủ đã chỉnh lý chính sách thuế theo hướng quy định nguyên tắc tại Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, còn đối tượng, điều kiện, mức và thời gian hưởng ưu đãi được quy định cụ thể trong các luật thuế liên quan nhằm bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật.
Có vốn rồi, doanh nghiệp tìm thị trường ở đâu?
Bên cạnh chính sách tiếp cận nguồn vốn, luật dành nhiều quy định hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường, tiếp cận mặt bằng sản xuất, kinh doanh, đổi mới công nghệ và tham gia chuỗi giá trị.
Một trong những chính sách đáng chú ý là cơ chế ưu tiên doanh nghiệp nhỏ và vừa tham gia mua sắm sử dụng ngân sách nhà nước. Theo Điều 12, các gói thầu xây lắp, mua sắm hàng hóa, gói thầu hỗn hợp cung cấp hàng hóa và xây lắp có giá không quá 20 tỷ đồng được dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tham gia theo quy định.
Luật cũng quy định tỷ lệ tối thiểu 20% tổng giá trị các gói mua sắm từ nguồn ngân sách nhà nước thuộc phạm vi áp dụng dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, đồng thời xác định những trường hợp ngoại lệ.
Về nội dung này, Chính phủ đã tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội, chỉnh lý theo hướng quy định cơ chế xử lý đối với trường hợp cơ quan, tổ chức mua sắm không đáp ứng tỷ lệ hoặc không có gói thầu phù hợp. Các gói thầu tổ chức đấu thầu quốc tế được loại trừ nhằm bảo đảm phù hợp với cam kết quốc tế của Việt Nam.
Đối với mặt bằng sản xuất, kinh doanh, luật quy định doanh nghiệp nhỏ và vừa đáp ứng điều kiện được hỗ trợ giảm tối thiểu 30% tiền thuê lại đất trong năm năm đầu kể từ ngày ký hợp đồng thuê lại đất tại khu công nghiệp, cụm công nghiệp hoặc cơ sở ươm tạo thuộc phạm vi áp dụng.
Để bảo đảm chính sách đến đúng đối tượng, các địa phương phải công khai thông tin về quỹ đất, mặt bằng, giá thuê trước và sau hỗ trợ. Khoản hỗ trợ được khấu trừ trực tiếp vào số tiền doanh nghiệp phải thanh toán. Chính phủ tiếp tục quy định chi tiết về nguồn kinh phí, mức hỗ trợ và trách nhiệm thực hiện.
Cùng với đó, luật quy định hỗ trợ doanh nghiệp nghiên cứu, phát triển, đổi mới công nghệ, chuyển đổi số, sử dụng nền tảng số, phần mềm kế toán dùng chung và các giải pháp phục vụ quản trị, sản xuất, kinh doanh.
Đối với doanh nghiệp tham gia chuỗi giá trị, mở rộng hoạt động kinh doanh quốc tế, chính sách hỗ trợ tập trung nâng cao năng lực đáp ứng tiêu chuẩn, chứng nhận chất lượng sản phẩm, phát triển thương hiệu, kết nối thị trường và ứng dụng công nghệ. Các nội dung này được triển khai cùng với hoạt động xúc tiến thương mại, xúc tiến đầu tư và phát triển mạng lưới phân phối.
Doanh nghiệp cần đáp ứng điều kiện gì để được hỗ trợ?
Để chính sách được triển khai đúng đối tượng, Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa quy định cụ thể tiêu chí xác định doanh nghiệp, nguyên tắc hỗ trợ và trách nhiệm của các cơ quan liên quan.
Theo Điều 4, doanh nghiệp nhỏ và vừa bao gồm doanh nghiệp siêu nhỏ, doanh nghiệp nhỏ và doanh nghiệp vừa, có tổng nguồn vốn năm trước liền kề không quá 500 tỷ đồng hoặc tổng doanh thu năm trước liền kề không quá 400 tỷ đồng. Việc xác định cụ thể từng nhóm doanh nghiệp được thực hiện theo quy định của Chính phủ.
Đối với doanh nghiệp mới thành lập, hoạt động trong nhiều lĩnh vực, sử dụng lao động thời vụ hoặc thay đổi quy mô trong thời gian hưởng hỗ trợ, Chính phủ sẽ quy định cụ thể cách xác định tại nghị định hướng dẫn thi hành luật.
Theo Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng, việc xác định đối tượng được thực hiện trên cơ sở khai thác dữ liệu sẵn có, không yêu cầu doanh nghiệp cung cấp lại thông tin mà cơ quan nhà nước đã có hoặc có thể khai thác, đồng thời không bổ sung tiêu chí trái với quy định của luật.
Đáng chú ý, luật dành chính sách riêng cho doanh nghiệp chuyển đổi từ hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh. Theo Điều 20, doanh nghiệp chuyển đổi được cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp trong một ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ; được miễn một số khoản phí, lệ phí và hỗ trợ về kế toán, thuế, bảo hiểm, quản trị theo điều kiện quy định.
Về nguyên tắc, chính sách hỗ trợ phải được thực hiện công khai, minh bạch, có trọng tâm, trọng điểm, phù hợp với điều kiện thực tế và khả năng cân đối nguồn lực. Doanh nghiệp đáp ứng điều kiện của nhiều chương trình được lựa chọn chính sách hỗ trợ có lợi nhất theo quy định.
Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa có hiệu lực từ ngày 1/7/2027, trừ trường hợp được quy định riêng. Các chương trình, dự án hỗ trợ đã được phê duyệt và đang triển khai trước thời điểm luật có hiệu lực được thực hiện theo quy định chuyển tiếp, bảo đảm quyền lợi của doanh nghiệp.
Chính phủ cũng đã hoàn thiện quy định chuyển tiếp để bảo đảm đồng bộ với Nghị quyết số 198/2025/QH15 của Quốc hội, tránh tồn tại song song hai cơ chế đối với cùng một nội dung hỗ trợ.
Đường dẫn bài viết: https://thoibaonganhang.vn/ho-tro-mo-rong-thi-truong-tang-tiep-can-von-cho-doanh-nghiep-190968.htmlIn bài viết
Cấm sao chép dưới mọi hình thức nếu không có sự chấp thuận bằng văn bản. Copyright © 2026 https://thoibaonganhang.vn/ All right reserved.