Chính sách đặc thù xử lý nợ lệ phí môn bài và tiền chậm nộp thuế hỗ trợ doanh nghiệp ‘hồi sinh’

Phần lớn người nộp thuế mong muốn khôi phục kinh doanh hoặc chấm dứt hoạt động theo quy định của pháp luật, nhưng vướng hồ sơ và nghĩa vụ tài chính tích lũy nhiều năm, tiền chậm nộp tiếp tục tăng. Vì vậy, chính sách đặc thù tại dự thảo Nghị quyết là cần thiết, đúng thẩm quyền, thể chế hóa chủ trương của Đảng về phát triển kinh tế tư nhân, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, giảm gánh nặng thủ tục và chi phí tuân thủ về thuế, qua đó tạo điều kiện cho doanh nghiệp phục hồi.
Chính sách đặc thù xử lý nợ lệ phí môn bài và tiền chậm nộp thuế hỗ trợ doanh nghiệp ‘hồi sinh’
Toàn cảnh phiên họp

Tạo điều kiện cho doanh nghiệp phục hồi

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Hai, chiều 20/11, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng, Quốc hội nghe trình bày Tờ trình của Chính phủ và Báo cáo của cơ quan thẩm tra về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về chính sách đặc thù xử lý nợ lệ phí môn bài và tiền chậm nộp để tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế.

Nội dung quan trọng nhất của dự thảo Nghị quyết là quy định chính sách đặc thù về việc xóa nợ lệ phí môn bài, bao gồm cả thuế môn bài theo quy định của pháp luật có hiệu lực trước ngày 1/1/2017 và tiền chậm nộp liên quan, của người nôp thuế (NNT) được cơ quan thuế xác định ở trạng thái ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế (trạng thái 03) hoặc không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký (trạng thái 06) tính đến ngày 21/11/2026.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, mặc dù đã rất cố gắng, từ đầu năm đến nay, ngành Thuế đã xử lý được hơn 777.000 mã số thuế. Song, đến ngày 23/10/2026, cả nước còn 2,5 triệu người nộp thuế đã ngừng hoạt động nhưng chưa chấm dứt hiệu lực mã số thuế hoặc không hoạt động tại địa chỉ đăng ký.

Chính sách đặc thù xử lý nợ lệ phí môn bài và tiền chậm nộp thuế hỗ trợ doanh nghiệp ‘hồi sinh’
Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn trình bày Tờ trình về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về chính sách đặc thù xử lý nợ lệ phí môn bài và tiền chậm nộp để tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế

Phần lớn người nộp thuế mong muốn khôi phục kinh doanh hoặc chấm dứt hoạt động theo quy định của pháp luật, nhưng vướng hồ sơ và nghĩa vụ tài chính tích lũy nhiều năm, tiền chậm nộp tiếp tục tăng trong khi họ không còn sổ sách hoặc tài sản để thực hiện nghĩa vụ. Quốc hội đã quyết định chấm dứt thu, nộp lệ phí môn bài từ ngày mùng 01/01/2026, nhưng các nghĩa vụ phát sinh trước thời điểm này vẫn cần được xử lý.

Quy định hiện hành về khoanh, xóa nợ chưa bao quát hết các trường hợp. Vì vậy, chính sách đặc thù tại dự thảo Nghị quyết là cần thiết, đúng thẩm quyền, thể chế hóa chủ trương của Đảng về phát triển kinh tế tư nhân, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, giảm gánh nặng thủ tục và chi phí tuân thủ về thuế, qua đó tạo điều kiện cho doanh nghiệp phục hồi, duy trì hoạt động và đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số giai đoạn 2026-2030.

Diễn đàn Toàn cầu về minh bạch và trao đổi thông tin vì mục đích thuế (GF) khuyến nghị Việt Nam tăng cường giám sát, xử lý các pháp nhân không hoạt động và đảm bảo thông tin đầy đủ, cập nhật. Dự kiến, Diễn đàn sẽ có kỳ đánh giá chuyên sâu vào quý II/2028 cho 3 năm 2025-2027. Việc Quốc hội ban hành chính sách này trong năm 2026 thể hiện rõ cố gắng của Việt Nam; đồng thời Chính phủ đã báo cáo Bộ Chính trị và lãnh đạo Bộ Chính trị đồng ý.

Nghị quyết xử lý nợ phí môn bài và tiền chậm nộp đối với người nộp thuế được cơ quan thuế xác định đến hết ngày 23/10/2026 thuộc tình trạng 03 (ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn tất thủ tục chấm dứt hiệu lực của mã số thuế), hoặc trạng thái 06 (không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký). Không áp dụng đối với tiền chậm nộp từ nợ thuế gốc liên quan đến trốn thuế, gian lận thuế hoặc sử dụng hoá đơn, chứng từ không hợp pháp; chi nhánh, văn phòng đại diện ở trạng thái 03, 06 của doanh nghiệp, tổ chức đang hoạt động hoặc tạm dừng kinh doanh có thời hạn; người nộp thuế vẫn sản xuất, kinh doanh hoặc đã phát sinh nghĩa vụ thuế trong thời gian thuộc trạng thái 03, 06.

Chính sách đặc thù xử lý nợ lệ phí môn bài và tiền chậm nộp thuế hỗ trợ doanh nghiệp ‘hồi sinh’
Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi trình bày Báo cáo thẩm tra dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về chính sách đặc thù xử lý nợ lệ phí môn bài và tiền chậm nộp để tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế

Về xử lý lệ phí môn bài, xóa nợ thuế lệ phí môn bài và tiền chậm nộp, người chưa kê khai nộp lệ phí môn bài thì không phải khai, nộp và không bị tính tiền chậm nộp.

Về xóa tiền chậm nộp các khoản thuế khác, người nộp thuế được xem xét xóa tiền chậm nộp khi đã nộp đầy đủ nợ thuế gốc, tiền phạt vi phạm hành chính nếu có và hồ sơ hợp lệ đề nghị khôi phục hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế.

Đáng chú ý, người nộp thuế không phải lập hồ sơ đề nghị xóa nợ. Cơ quan thuế căn cứ vào dữ liệu quản lý thuế để thực hiện, công khai kết quả và thông báo qua tài khoản giao dịch thuế điện tử (nếu có). Đối với hồ sơ đề nghị khôi phục hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế được tiếp nhận chậm nhất vào ngày 30/6/2028 đã nộp đủ nợ gốc nhưng chưa hoàn tất các xử lý thì tiếp tục được giải quyết theo Nghị quyết.

Nếu được thông qua, Nghị quyết sẽ có hiệu lực từ ngày 21/11/2026, chính sách áp dụng đến hết ngày 30/6/2028.

Góp phần làm sạch cơ sở dữ liệu thuế

Thay mặt cơ quan thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết: Ủy ban Kinh tế và Tài chính tán thành sự cần thiết có giải pháp đặc thù, có thời hạn để xử lý dứt điểm nghĩa vụ lệ phí môn bài tồn đọng, tháo gỡ rào cản tài chính cho NNT thực sự đã ngừng hoạt động, góp phần làm sạch cơ sở dữ liệu thuế, ngăn chặn việc lợi dụng pháp nhân không hoạt động để gian lận hóa đơn.

Tuy nhiên, Diễn đàn GF không trực tiếp khuyến nghị xóa nợ thuế; kết quả đáp ứng khuyến nghị của GF phụ thuộc chủ yếu vào việc quản lý trạng thái pháp nhân và lưu giữ thông tin của NNT. Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị Chính phủ chịu trách nhiệm bảo đảm chính sách và việc tổ chức thực hiện tuân thủ đúng chuẩn mực, khuyến nghị của OECD và GF, không ảnh hưởng đến kết quả kỳ đánh giá lại; xác định mục tiêu định lượng của chính sách (số mã số thuế dự kiến được khôi phục, chấm dứt hiệu lực); xác định rõ đây là chính sách áp dụng một lần, không tạo tiền lệ về các đợt xóa nợ định kỳ.

Về tác động đối với ngân sách Nhà nước, theo hồ sơ, nợ gốc lệ phí môn bài đã hạch toán khoảng 1.250 tỷ đồng, tiền chậm nộp tương ứng khoảng 438 tỷ; nghĩa vụ lệ phí môn bài chưa hạch toán ước khoảng 15.000 tỷ đồng; tiền chậm nộp thuộc phạm vi xem xét khoảng 9.990 tỷ, trong đó hơn 3.000 tỷ đồng liên quan đến các khoản thu về đất. Cơ quan thẩm tra cho rằng đánh giá tác động chưa phân tích theo từng cấp ngân sách, chưa lượng hóa đầy đủ kết quả dự kiến của chính sách, do đó đề nghị Chính phủ đánh giá khả năng thụ hưởng của từng nhóm trong tổng số hơn 2,5 triệu NNT trạng thái 03, 06.

Về xóa nợ lệ phí môn bài, đa số ý kiến tán thành, do số nợ đã hạch toán không lớn, chi phí thu hồi có thể vượt số thu, nhưng cơ quan thẩm tra đề nghị làm rõ việc không phải khai, nộp đối với nghĩa vụ chưa khai chỉ áp dụng đối với thời gian NNT đã thực tế ngừng hoạt động.

Đối với quy định, xóa tiền chậm nộp, cơ quan thẩm tra cho rằng việc xóa toàn bộ tiền chậm nộp phát sinh đến ngày nộp đủ nợ gốc, chậm nhất ngày 30/6/2028, không tạo động lực nộp sớm. Ủy ban KTTC đề nghị cân nhắc quy định xóa tiền chậm nộp nếu NNT nộp đủ nợ gốc đến hết ngày 20/11/2027 và giảm 50% nếu nộp đủ từ ngày 21/11/2027 đến hết ngày 30/6/2028; bổ sung quy định hoàn trả khoản đã được xóa khi quay lại sản xuất, kinh doanh hoặc thành lập cơ sở kinh doanh mới.

Đường dẫn bài viết: https://thoibaonganhang.vn/chinh-sach-dac-thu-xu-ly-no-le-phi-mon-bai-va-tien-cham-nop-thue-ho-tro-doanh-nghiep-hoi-sinh-191025.htmlIn bài viết

Cấm sao chép dưới mọi hình thức nếu không có sự chấp thuận bằng văn bản. Copyright © 2026 https://thoibaonganhang.vn/ All right reserved.