Cuộc đua giảm giá 11.11: Người tiêu dùng được lợi bao nhiêu?

Các chương trình khuyến mại 11.11 mang đến nhiều lựa chọn mua sắm, song mức giá thực trả và chất lượng sản phẩm ngày càng được người tiêu dùng quan tâm. Ảnh: MH

Khuyến mại dày hơn, sức hút có còn?

Những lời mời giảm giá, mã ưu đãi và miễn phí vận chuyển xuất hiện trước ngày 11.11. Nhưng giữa cuộc đua ấy, người mua đang có sự thay đổi rõ rệt: chất lượng hàng hóa được quan tâm hơn, còn những con số khuyến mại chưa chắc đủ sức thúc đẩy một quyết định mua sắm. Khi ngày giảm giá diễn ra thường xuyên, sự hấp dẫn không chỉ nằm ở mức phần trăm được hiển thị.

Khảo sát do YouNet ECI và Buzzmetrics công bố cho thấy tỷ lệ người mua sắm trực tuyến ưu tiên chất lượng sản phẩm tăng từ 52% trong quý II lên 74% trong quý III/2026. Trong khi đó, tỷ lệ ưu tiên khuyến mại, giảm giá giảm từ 53% xuống 46%. Những thay đổi này khiến câu hỏi về lợi ích thực chất của ngày hội mua sắm trở nên đáng quan tâm hơn.

Cuộc đua 11.11 được khởi động từ trước ngày chính hội. Shopee triển khai chương trình từ ngày 26/10 đến hết 13/11, giới thiệu ưu đãi vận chuyển và voucher SPayLater giảm tối đa 11 triệu đồng theo điều kiện áp dụng. Lazada công bố giai đoạn cao điểm từ 20 giờ ngày 10/11 đến hết 13/11, với voucher thương hiệu giảm đến 20% và các đợt ưu đãi theo khung giờ.

Theo YouNet ECI, số tuần có chiến dịch khuyến mại lớn tăng từ 13 tuần năm 2023 lên 17 tuần, trong khi phần tăng trưởng bổ sung do mỗi chiến dịch tạo ra giảm khoảng 7%. Điều đó không có nghĩa doanh số trực tuyến suy giảm, mà phản ánh hiệu quả gia tăng của một đợt khuyến mại không còn như trước.

Ông Nguyễn Phương Lâm, Giám đốc tư vấn thương mại điện tử của YouNet ECI, nhận định: “Sale ngày đôi nên được dùng để kéo người mua mới và kích thích mua lần đầu, còn tăng trưởng dài hạn phải đến từ ngày thường”.

Sự khác biệt còn nằm ở loại sản phẩm được chọn. Theo phân tích của YouNet ECI, với thời trang, chương trình giảm giá có thể khiến một phần nhu cầu dịch chuyển từ ngày thường sang ngày khuyến mại. Với nhóm làm đẹp và hàng tiêu dùng nhanh, chương trình vẫn có thể thu hút người mua mới. Còn ở nhóm điện tử, điện máy và đồ gia dụng, ngày giảm giá thường là dịp quyết định mua món hàng giá trị lớn đã được cân nhắc từ trước.

Từ góc nhìn thị trường, sức mua vẫn có nền tảng tăng trưởng. Cục Thống kê cho biết tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng 10 tháng năm 2026 đạt 6.618,9 nghìn tỷ đồng, tăng 13,5% so với cùng kỳ. Nếu loại trừ yếu tố giá, mức tăng là 7,7%. Đây là số liệu toàn bộ hoạt động bán lẻ và dịch vụ, không phải doanh số riêng của các sàn thương mại điện tử.

Các chương trình mua sắm lớn thúc đẩy hoạt động xử lý đơn hàng, đồng thời đặt ra yêu cầu bảo đảm chất lượng dịch vụ và quyền lợi người tiêu dùng.Ảnh: MH

Giá giảm đến đâu, lợi ích đến đó?

Với người mua, phép tính lại bắt đầu từ một điều rất cụ thể: món hàng đã định mua có rẻ hơn bình thường không, và số tiền cuối cùng phải thanh toán là bao nhiêu? Những con số giảm giá nổi bật trên màn hình chưa tự trả lời được câu hỏi ấy.

Thói quen chờ dịp ưu đãi để mua món hàng đã lựa chọn không mới xuất hiện trong mùa 11.11. Trong đợt giảm giá 8/8, chị Hồng Mai ở phường ở Cầu Giấy, Hà Nội cho biết chị đã quyết định mua một số sản phẩm mỹ phẩm khi giá được giảm hơn 50% và có thêm hai món quà tặng. Một ngày trước đó, chị đã định mua nhưng còn tiếc tiền vì giá chưa giảm.

Câu chuyện cho thấy khuyến mại có thể giúp người mua chọn được thời điểm giao dịch phù hợp. Tuy nhiên, để xác định khoản tiết kiệm, cần phân biệt tỷ lệ giảm so với giá niêm yết với chênh lệch so với mức giá sản phẩm thường được bán trước chương trình.

Một món hàng có thể được giới thiệu giảm đến 50% so với giá niêm yết, nhưng nếu giá bán thông thường vốn đã thấp hơn nhiều, khoản tiết kiệm thực tế sẽ không lớn như con số quảng cáo. Việc đối chiếu giá giữa các thời điểm, cùng số tiền cuối cùng phải thanh toán, vì vậy quan trọng hơn một tỷ lệ phần trăm đứng riêng lẻ.

Không ít chương trình còn kết hợp nhiều lớp ưu đãi: giá bán trong đợt khuyến mại, mã của cửa hàng, voucher của sàn và ưu đãi theo phương thức thanh toán. Mỗi loại có thể có điều kiện khác nhau về giá trị đơn tối thiểu, số lượng mã, ngành hàng hoặc thời gian sử dụng. Mức giảm tối đa được giới thiệu không phải mức giảm mà mọi người mua đều nhận được.

Bên cạnh đó, tổng chi phí giao dịch còn phụ thuộc phí vận chuyển và các khoản phụ thu nếu có. Một đơn hàng có giá sản phẩm thấp hơn nhưng phí giao hàng cao hơn chưa chắc mang lại khoản tiết kiệm như kỳ vọng. Đặc biệt với sản phẩm giá trị lớn, quyền lợi bảo hành và khả năng đổi trả cũng cần được tính cùng giá bán.

Ủy ban Cạnh tranh quốc gia từng phân tích hiện tượng “ảo giá” trong khuyến mại trực tuyến, khi giá dùng làm mốc so sánh không phản ánh mức bán phổ biến trong thời gian trước đó. Cơ quan này lưu ý cách trình bày giá có thể tạo cảm nhận lợi ích lớn hơn thực tế. Đây là cảnh báo về một rủi ro của thị trường, không phải bằng chứng cho thấy mọi chương trình 11.11 đều nâng giá trước khi giảm.

Anh Minh Đức, chủ một cửa hàng kinh doanh điện thoại tại Hà Nội lưu ý: “Giá rẻ chưa chắc đã đồng nghĩa với mua được hàng tốt. Người mua cần kiểm tra kỹ tình trạng kích hoạt, thời hạn bảo hành và chính sách đổi trả trước khi chốt đơn”.

Như ông Nguyễn Phương Lâm, Giám đốc tư vấn thương mại điện tử của YouNet ECI, đã nhận định, các chương trình giảm giá lớn có thể giúp thu hút người mua mới, nhưng tăng trưởng dài hạn phải đến từ hoạt động mua sắm thường ngày. Khi khuyến mại ngày càng phổ biến, cuộc đua giữa các sàn thương mại điện tử không chỉ nằm ở mức ưu đãi, mà còn ở khả năng mang lại lợi ích thực tế, tạo dựng niềm tin và giữ chân khách hàng sau mỗi mùa mua sắm.