Lắng nghe nông dân: Gỡ điểm nghẽn đất đai, vốn và công nghệ cao

Không chỉ tăng sản lượng, nông nghiệp giai đoạn mới phải nâng giá trị nông sản, cải thiện thu nhập, ổn định sinh kế và thu hẹp khoảng cách nông thôn - thành thị.
Chính sách bảo hiểm nông nghiệp: Chuyển sang "kiến tạo thị trường" và bảo vệ người nông dân Người nông dân chuyên nghiệp sẽ quyết định tương lai nông nghiệp Việt Cà phê cùng nông dân: Lắng nghe để tháo gỡ vướng mắc
Diễn đàn “Lắng nghe nông dân nói năm 2026”
Diễn đàn “Lắng nghe nông dân nói năm 2026”

Chiều 17/11, Trung ương Hội Nông dân Việt Nam phối hợp Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Diễn đàn “Lắng nghe nông dân nói năm 2026” lần thứ 4, chủ đề “Kiến tạo nền nông nghiệp xanh, nông thôn hiện đại, cùng nông dân bước vào kỷ nguyên số”.

Phát biểu tại diễn đàn, ông Lương Quốc Đoàn, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Chủ tịch Trung ương Hội Nông dân Việt Nam cho biết, diễn đàn chuẩn bị cho Hội nghị Thủ tướng Chính phủ đối thoại với nông dân Việt Nam năm 2026, dự kiến tổ chức thời gian tới.

Trước diễn đàn, Ban tổ chức tiếp nhận hơn 1.100 câu hỏi, đề xuất của nông dân, chuyên gia, nhà khoa học. Các kiến tập trung vào hoàn thiện thể chế, khơi thông nguồn lực phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn giai đoạn 2026-2030; phát triển nông nghiệp xanh, sản xuất an toàn, minh bạch và xây dựng nông thôn hiện đại.

Tại diễn đàn, ông Trần Ngọc Quang, Chủ tịch Hội Nông dân xã Quảng Oai, Hà Nội đề nghị làm rõ ưu tiên đột phá của ngành giai đoạn 2026-2030 để xây dựng nông nghiệp sinh thái, hiện đại và nông dân văn minh.

Còn bà Trần Thị Tuyết, nông dân xuất sắc tỉnh Thái Nguyên, nêu khó khăn khi triển khai Nghị định số 263/2026/NĐ-CP được Chính phủ ban hành ngày 01/07/2026 (có hiệu lực từ ngày 01/07/2026) quy định về khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao. Nghị định thúc đẩy nghiên cứu, ứng dụng công nghệ, thu hút đầu tư, song hình thành khu cần đất đai, hạ tầng, công nghệ và vốn lớn. Bà đề nghị hướng dẫn về đất đai, thủ tục, huy động vốn và thu hút doanh nghiệp nghiên cứu, sản xuất, chế biến cùng tham gia.

Ông Nguyễn Tùng Dương, Nông dân Việt Nam xuất sắc tỉnh Phú Thọ nhấn mạnh, đất đai gắn trực tiếp với sinh kế lâu dài, đề nghị làm rõ tác động của định hướng sửa đổi chính sách đất đai tới nông dân.

Bốn đột phá cho giai đoạn mới

Trả lời ông Quang, ông Lê Văn Thành, Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), cho biết ngành xác định bốn đột phá. Đột phá đầu tiên là hoàn thiện thể chế, khơi thông nguồn lực. Trong hơn 10 tháng đầu năm 2026, Bộ trình Trung ương ban hành hai nghị quyết, một kết luận về đất đai, môi trường, biển và hải đảo; trình Quốc hội thông qua luật sửa đổi, bổ sung 10 luật. Tại kỳ họp này, Bộ trình ba dự luật về các lĩnh vực trên, dự kiến xem xét tại kỳ họp thứ hai.

Đột phá thứ hai là thúc đẩy khoa học, công nghệ, chuyển đổi xanh và nông nghiệp sinh thái. Ngành tăng chuyển giao kỹ thuật; phát triển công nghệ giống, vật tư đầu vào, vắc-xin; xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc, hoàn thiện cơ sở dữ liệu đất đai quốc gia. Sản xuất tiết kiệm tài nguyên, đẩy mạnh nông nghiệp hữu cơ, tuần hoàn, giảm phát thải, bảo vệ hệ sinh thái và thích ứng biến đổi khí hậu.

Ông Lương Quốc Đoàn phát biểu tại diễn đàn
Ông Lương Quốc Đoàn phát biểu tại diễn đàn

Đột phá thứ ba là xây dựng nông thôn mới hiện đại, xanh, đẹp, đáng sống, với thiết chế văn hóa, hương ước, quy ước, quyền làm chủ của người dân và bản sắc địa phương được phát huy. Bộ cũng phối hợp phát triển hạ tầng thiết yếu, nâng chất lượng môi trường, kinh tế nông thôn đa giá trị, tạo sinh kế tại quê hương.

Đột phá thứ tư là phát triển nông dân văn minh, chuyên nghiệp, có kiến thức, kỹ năng, biết ứng dụng công nghệ, làm chủ thị trường và thích ứng biến đổi khí hậu. Nông dân cần trở thành chủ thể kinh tế nông nghiệp, tiên phong thoát nghèo, làm giàu, sản xuất xanh, bền vững và tham gia chuyển đổi số.

Theo ông Thành, cơ giới hóa, công nghệ số, tiết kiệm tài nguyên giúp giảm chi phí, rủi ro thiên tai, dịch bệnh và sức lao động. Phát triển hợp tác xã, liên kết doanh nghiệp, chế biến, dịch vụ, du lịch nông nghiệp và ngành nghề nông thôn giúp nông dân giảm phụ thuộc vào một vụ lúa, một vụ màu hay một loại nông sản. Định hướng là sản xuất nông sản giá trị cao, chất lượng tốt, có thương hiệu và thị trường ổn định.

Thước đo không chỉ là sản lượng mà còn là giá trị và khoản thu thực tế người nông dân nhận được sau mỗi vụ. Bộ mong muốn đến năm 2030, nông dân cảm nhận sản xuất đỡ vất vả, thu nhập cao hơn, sinh kế ổn định, môi trường trong lành; khoảng cách chất lượng sống nông thôn - thành thị từng bước thu hẹp.

Tháo gỡ điểm nghẽn công nghệ cao và đất đai

Làm rõ kiến nghị về Nghị định 263, ông Nguyễn Văn Long, Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ cho biết, Luật Công nghệ cao 2025 và Nghị định 263 thể hiện chủ trương phân cấp mạnh mẽ, cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh số hóa trong quản lý, vận hành khu công nghệ cao.

Theo đó, thẩm quyền phê duyệt đề án khu công nghệ cao trước đây do Bộ Nông nghiệp tham mưu, trình nay chuyển về UBND cấp tỉnh. Chủ tịch UBND cấp tỉnh phải rà soát, bảo đảm quỹ đất đủ điều kiện ngay từ khâu lập dự án, tránh để nhà đầu tư chờ mặt bằng. Quy định cũng hướng tới hạn chế thu hồi đất trên diện rộng, đồng thời cho phép góp vốn bằng quyền sử dụng đất.

Thẩm quyền giải quyết thủ tục được phân cấp từ UBND cấp tỉnh đến Ban Quản lý khu công nghệ cao. Chủ tịch UBND cấp tỉnh ban hành quy chế phân định trách nhiệm; Ban Quản lý hướng dẫn, đồng hành cùng nhà đầu tư.

Về huy động vốn, UBND cấp tỉnh phải xác định nguồn ngân sách, vốn xã hội hóa và vốn doanh nghiệp cho từng hạng mục. Nhà nước hỗ trợ tối đa 100% kinh phí thực hiện nhiệm vụ khoa học, công nghệ, chuyển giao công nghệ cao, công nghệ hiện đại phục vụ sản xuất; hỗ trợ lãi suất vay vốn khoảng 8% và tối đa 100% phí đăng ký bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ. Đề án phải phân định rõ hạng mục Nhà nước đầu tư, khuyến khích doanh nghiệp và kêu gọi nhà đầu tư.

Về chính sách đất đai, đại diện Cục Quản lý đất đai cho biết, dự thảo Luật Đất đai sửa đổi được hoàn thiện với nhiều quy định nhằm bảo đảm quyền lợi người sử dụng đất, nhất là nông dân. Đơn cử, Dự thảo hoàn thiện cơ chế góp quyền sử dụng đất, điều chỉnh đất đai để hình thành vùng sản xuất lớn, ứng dụng công nghệ cao; khuyến khích cho thuê đất nông nghiệp. Với trường hợp nhận chuyển nhượng, hạn mức mở rộng tới 15 lần hạn mức giao đất nông nghiệp, tạo thuận lợi tích tụ đất. Đất nông nghiệp được sử dụng kết hợp mục đích khác, kể cả thương mại, dịch vụ, không phải chuyển mục đích...

Đại diện Cục Quản lý đất đai cho hay, với đồng bào dân tộc thiểu số, dự thảo có những quy định ưu tiên giao đất ở, đất sản xuất tại miền núi, hạn chế chuyển nhượng sau khi được giao. Điều 16 quy định Nhà nước bảo đảm đất sinh hoạt cộng đồng phù hợp phong tục, tín ngưỡng, bản sắc văn hóa và điều kiện kinh tế từng vùng. Trường hợp không có đất ở, đất sản xuất nông nghiệp, đồng bào được xem xét giao đất lần hai để tạo sinh kế...

Đường dẫn bài viết: https://thoibaonganhang.vn/lang-nghe-nong-dan-go-diem-nghen-dat-dai-von-va-cong-nghe-cao-190830.htmlIn bài viết

Cấm sao chép dưới mọi hình thức nếu không có sự chấp thuận bằng văn bản. Copyright © 2026 https://thoibaonganhang.vn/ All right reserved.