Hà Nội thông qua dự án trục đại lộ cảnh quan sông Hồng gần 737.000 tỷ đồng

Kỳ họp thứ hai (kỳ họp chuyên đề) Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội khóa XVII, nhiệm kỳ 2026-2031. (Ảnh: Văn Điệp/TTXVN)

Sáng 11/5, tại kỳ họp thứ hai (kỳ họp chuyên đề), Hội đồng Nhân dân thành phố Hà Nội khóa XVII đã biểu quyết thông qua Nghị quyết về chủ trương đầu tư Dự án xây dựng Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng quy mô hơn 11.400ha, tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 736.963 tỷ đồng với tỷ lệ tán thành cao.

Đây được đánh giá là một trong những dự án hạ tầng - chỉnh trang đô thị quy mô lớn nhất của Hà Nội từ trước đến nay, có ý nghĩa chiến lược trong định hình không gian phát triển đô thị ven sông Hồng của Thủ đô trong nhiều thập niên tới.

Hình thành trục đại lộ cảnh quan dọc hai bờ sông Hồng

Trình bày tờ trình tại kỳ họp, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội Dương Đức Tuấn cho biết, việc đầu tư xây dựng Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng nhằm phát triển, hoàn thiện hệ thống hạ tầng giao thông; thúc đẩy phát triển không gian đô thị dọc hai bên bờ sông Hồng; phù hợp định hướng phát triển bền vững và nâng cao chất lượng đô thị trung tâm Thủ đô.

Dự án cũng nhằm cụ thể hóa các định hướng lớn được xác định tại Nghị quyết số 15-NQ/TW ngày 5/5/2022 của Bộ Chính trị về phương hướng phát triển Thủ đô Hà Nội đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Nghị quyết số 02-NQ/TW ngày 17/3/2026 về xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới; đồng thời phù hợp Quy hoạch Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm.

Theo tờ trình, dự án được triển khai trên địa bàn nhiều xã, phường ven sông Hồng như Hồng Hà, Ô Diên, Thượng Cát, Đông Ngạc, Phú Thượng, Lĩnh Nam, Thanh Trì, Nam Phù, Hồng Vân, Mê Linh, Thiên Lộc, Vĩnh Thanh, Đông Anh, Bồ Đề, Long Biên, Bát Tràng... Quy mô sử dụng đất khoảng 11.418ha, gồm các cấu phần chính như trục đại lộ cảnh quan, công viên sinh thái - vui chơi giải trí, các khu đất phát triển đô thị, hạ tầng kỹ thuật, mặt nước...

Trong đó, nhóm dự án giao thông gồm hai tuyến đại lộ cảnh quan dọc hai bên sông Hồng với tổng chiều dài khoảng 80km. Cụ thể, tuyến hữu Hồng dài khoảng 45,35km và tuyến tả Hồng dài khoảng 35km.

Nhóm công viên gồm hàng loạt cụm công viên lớn tại các bãi sông như Tráng Việt, Tàm Xá, Ngọc Thụy, Long Biên-Cự Khối, Xuân Quan-Phụng Công, Ô Diên, Liên Mạc-Thượng Cát-Phú Thượng, Hồng Hà, Lĩnh Nam... với tổng diện tích hàng nghìn hecta.

Dự án còn bao gồm các hạng mục kè, chỉnh trị lòng sông, bờ sông; các khu đô thị định cư, tái thiết tại Long Biên, Lĩnh Nam, Bát Tràng; cùng các dự án giải phóng mặt bằng độc lập. Sơ bộ tổng mức đầu tư dự án khoảng 736.963 tỷ đồng; thời gian thực hiện dự kiến từ năm 2026 đến năm 2038.

Các đại biểu thông qua chương trình kỳ họp. (Ảnh: Văn Điệp/TTXVN)

Trong giai đoạn 2026-2030, Hà Nội ưu tiên triển khai các hạng mục trọng điểm như trục đại lộ hai bên sông, hệ thống kè và chỉnh trị bờ sông, các công viên công cộng trọng điểm, khu vực "phòng khách đô thị", các khu đô thị định cư tại Lĩnh Nam và Long Biên, cùng các dự án giải phóng mặt bằng độc lập.

Đại biểu đề nghị bảo tồn làng nghề, di sản ven sông

Thảo luận tại hội trường, nhiều đại biểu cho rằng dự án không chỉ là công trình hạ tầng giao thông - chỉnh trang đô thị mà còn tác động sâu rộng tới cấu trúc văn hóa, sinh kế, không gian cộng đồng ven sông Hồng.

Phát biểu thảo luận, Giám đốc Sở Văn hóa Hà Nội Phạm Tuấn Long cho biết dự án có quy mô đặc biệt lớn, trải dài dọc hai bên sông Hồng, đi qua nhiều khu vực tập trung làng nghề truyền thống, làng cổ, di tích lịch sử-văn hóa và các không gian sinh hoạt cộng đồng đặc trưng của cư dân đồng bằng Bắc Bộ.

Theo ông Phạm Tuấn Long, khu vực hữu Hồng kéo dài khoảng 45km, đi qua nhiều địa bàn giàu tiềm năng văn hóa và du lịch như Đông Ngạc, Phú Thượng, Lĩnh Nam, Thanh Trì, Hồng Vân... Trong đó, Hồng Vân hiện phát triển mạnh mô hình sinh vật cảnh, bonsai, du lịch sinh thái nông nghiệp; nhiều khu vực vẫn còn hệ thống làng cổ, làng nghề và mật độ di tích cao.

Ở phía tả Hồng, các khu vực như Mê Linh, Đông Anh, Bát Tràng, Long Biên vẫn lưu giữ nhiều giá trị văn hóa đặc sắc. Riêng Bát Tràng hiện có khoảng 1.000 hộ sản xuất, kinh doanh gốm sứ; nhiều khu vực ven sông hình thành các không gian nông nghiệp, làng nghề và du lịch trải nghiệm gắn với hệ thống tín ngưỡng, lễ hội truyền thống.

Đại biểu Phạm Tuấn Long nhấn mạnh, việc triển khai dự án cần đặc biệt thận trọng để hài hòa giữa yêu cầu chỉnh trang, tái thiết đô thị với bảo tồn di sản văn hóa, nghề thủ công truyền thống và không gian cộng đồng. "Việc di dời cư dân cần gắn với bảo tồn không gian văn hóa, làng nghề; hạn chế chia cắt cộng đồng và phải bố trí quỹ đất để duy trì sinh kế cho người dân," đại biểu nêu quan điểm.

Ông cũng đề xuất thành phố nghiên cứu phát triển các tuyến du lịch văn hóa, du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái ven sông; xây dựng các trung tâm giới thiệu sản phẩm làng nghề; phát triển bản đồ số du lịch, giao thông đường thủy phục vụ du lịch; ưu tiên bảo tồn tại chỗ đối với các cụm di tích tiêu biểu.

Theo ý kiến của một số đại biểu tại kỳ họp, dự án cần huy động sự tham gia của cộng đồng dân cư, chuyên gia, nghệ nhân, các tổ chức xã hội trong quá trình quy hoạch, thiết kế cảnh quan và tổ chức không gian văn hóa ven sông.

Thảo luận tại hội trường, đại diện Tổng công ty Đầu tư phát triển hạ tầng đô thị Hà Nội cho rằng Nghị quyết của Quốc hội và cơ chế đặc thù dành cho Hà Nội đang mở ra điều kiện thuận lợi để thành phố triển khai các dự án hạ tầng quy mô lớn, tạo động lực phát triển đô thị và kinh tế vùng.

Tuy nhiên, đại biểu cũng cho rằng đây là dự án có quy mô đầu tư rất lớn, phạm vi tác động rộng, liên quan nhiều lĩnh vực từ quy hoạch, giải phóng mặt bằng, tái định cư tới sinh kế người dân; do đó cần tiếp tục rà soát kỹ quy hoạch, phân kỳ đầu tư, lựa chọn nhà đầu tư và cơ chế triển khai phù hợp để bảo đảm hiệu quả.

Kết luận nội dung thảo luận, Chủ tọa kỳ họp cho biết dự án đã được thành phố tiếp thu nhiều ý kiến của chuyên gia, nhà khoa học và các đơn vị tư vấn trong quá trình hoàn thiện hồ sơ. Theo Chủ tọa kỳ họp, đây là dự án rất lớn, có ý nghĩa lịch sử đối với sự phát triển của Thủ đô; Hà Nội cần nắm bắt cơ hội triển khai để tạo bước đột phá phát triển không gian đô thị ven sông Hồng.

"Chúng ta phải có trách nhiệm với thời cơ này. Nếu không triển khai sẽ không còn cơ hội nữa. Đây sẽ là dấu ấn lịch sử cho nhiều thế hệ sau," Chủ tọa kỳ họp nhấn mạnh.

Kết thúc phiên thảo luận, Hội đồng Nhân dân thành phố Hà Nội đã biểu quyết thông qua nghị quyết với tỷ lệ tán thành cao. Chủ tọa kỳ họp đề nghị Ủy ban Nhân dân thành phố tiếp thu đầy đủ các ý kiến đại biểu; bảo đảm quá trình triển khai dự án khẩn trương nhưng chắc chắn, hiệu quả, tránh thất thoát, lãng phí và tạo đồng thuận xã hội cao./.