HNX: Kênh vốn quan trọng của nền kinh tế

“Sâu xa hơn trong việc vận hành TTCK là giúp các DN bắt nhịp vào xu hướng phát triển hiện đại, bằng việc công bố thông tin phải minh bạch, nâng cao giá trị cốt lõi để phát triển DN là quản trị và tạo ra các cơ hội khác nhau cho DN tìm kiếm vốn, cơ hội kinh doanh trên thị trường”, ông Trần Văn Dũng, Tổng giám đốc HNX chia sẻ về mục tiêu quan trọng mà HNX đã đặt ra ngay khi vận hành năm 2005.

Chính vì vậy, từ năm 2009 HNX đã đẩy mạnh hoạt động nâng cao chất lượng quản trị công ty đối với các DN niêm yết bằng nhiều chương trình đào tạo, hội thảo, diễn đàn… giúp các DN nâng cao quản trị công ty và cùng nhau tạo ra một TTCK công khai minh bạch. Các DN có dịp tiếp xúc, làm quen với các thông lệ quản trị công ty tốt nhất thông qua việc tổ chức các đoàn DN niêm yết đi học tập kinh nghiệm quản trị công ty ở nước ngoài.

Nổi bật nhất là từ năm 2013, HNX đã tổ chức chương trình đánh giá quản trị công ty nhằm nâng cao nhận thức về việc công bố thông tin minh bạch cho các DN niêm yết nói riêng và các DN nói chung. Chương trình đã trở thành hoạt động thường niên của HNX, từng bước giúp DN nâng cao chất lượng quản trị công ty để có thể đạt hiệu quả hoạt động cao hơn. Đồng thời, để giảm thiểu các trường hợp thông tin công bố không đúng mẫu, sai sót số liệu hoặc quá thời gian cho phép, HNX đã xây dựng và triển khai áp dụng Hệ thống Quản lý thông tin (CIMS) dành cho DN niêm yết.

“Với việc áp dụng hệ thống mới này, công tác công bố thông tin đang chuyển từ chế độ “tiền kiểm” sang chế độ “hậu kiểm”. Hơn thế, giúp cho công chúng đầu tư có đầy đủ thông tin hơn về DN niêm yết trên thị trường”, ông Dũng cho biết thêm. Đến nay trên 80% số DN niêm yết trên HNX đã công bố thông tin qua CIMS.

Biểu đồ tăng trưởng khối lượng giao dịch và giá trị giao dịch giai đoạn 2009 - 2014

Song song với việc hỗ trợ các DN niêm yết, HNX đã chú trọng tới các chương trình “tạo hàng” thông qua tiếp xúc các DN đại chúng chưa niêm yết. Các hội nghị DN đại chúng chưa niêm yết do HNX phối hợp với UBCKNN tổ chức năm 2013 và 2014 đã được các DN đại chúng đón nhận tích cực. Hai cuộc hội thảo đã thu hút sự tham dự của gần 800 đại biểu là lãnh đạo các tập đoàn, tổng công ty, các công ty đại chúng và các thành viên thị trường.

Cùng với việc tạo lập và nâng cao chất lượng hàng hoá trên thị trường, HNX cũng tự hoàn thiện mình. Hệ thống giao dịch “thông sàn” cho phép NĐT nhập lệnh trực tiếp vào hệ thống của HNX thông qua hệ thống máy chủ của công ty chứng khoán, giúp NĐT rút ngắn thời gian giao dịch từ 2-3 giây/lệnh xuống chỉ còn 50 mili giây/lệnh. Năng lực xử lý của hệ thống tăng từ 800.000 lệnh/phiên lên 1,5 triệu lệnh/phiên. Năm 2013, hệ thống giao dịch của HNX có bước đột phá khi ra mắt phiên bản core i5, với năng lực xử lý giao dịch của hệ thống tăng gấp từ 15 đến 20 lần, mỗi phiên giao dịch, hệ thống có thể xử lý từ 20-30 triệu lệnh, tốc độ xử lý lệnh có thể đạt 15-20 nghìn lệnh/giây.

Kết quả, HNX đã khuyến khích được một số lượng lớn DN lên niêm yết và giao dịch. Từ 6 DN ban đầu, đến năm 2009 HNX đã có 257 DN niêm yết và đến 31/5/2014 đã có 364 DN niêm yết, tổng giá trị niêm yết đạt hơn 89,3 nghìn tỷ đồng, tăng 1,4 lần về số lượng và 1,5 lần về giá trị niêm yết so với cuối năm 2009. Thanh khoản của thị trường từ mức bình quân 127 tỷ đồng/phiên năm 2005-2009 lên đến 424 tỷ đồng/phiên giai đoạn 2010-2014. Từ năm 2009 đến nay, các DN niêm yết trên HNX đã huy động được gần 45 nghìn tỷ đồng từ việc phát hành thêm cổ phiếu.

Một phần công việc lớn khác của HNX là việc xây dựng và vận hành thị trường UPCoM, hoạt động đấu giá cổ phần. Huy động vốn qua kênh phát hành trái phiếu Chính phủ cũng tăng gấp 75 lần so với 2009. Đến nay, thông qua hệ thống đấu thầu tại HNX đã huy động được khoảng 570 nghìn tỷ đồng cho ngân sách Nhà nước.

“HNX sẽ tiếp tục phát triển quy mô, chất lượng các thị trường niêm yết, UPCoM, đẩy mạnh triển khai sản phẩm mới và hạ tầng kỹ thuật; bộ máy quản trị hiệu quả theo thông lệ quốc tế. Đồng thời, chuẩn bị đầy đủ nguồn nhân lực và điều kiện vật chất để đảm bảo vận hành liên tục sau khi thực hiện tái cấu trúc các Sở GDCK”, ông Dũng cho biết thêm.

Trần Hương