Chiến sự tại Trung Đông tác động thế nào tới thị trường toàn cầu?

Giá dầu tăng cao

Điều dễ thấy nhất là chiến sự chắc chắn sẽ đẩy giá dầu tăng cao. Nguyên nhân do Iran là một nhà sản xuất lớn. Bên cạnh đó, do Iran và nằm đối diện với bán đảo Ả Rập giàu dầu mỏ qua eo biển Hormuz, nơi khoảng 20% ​​nguồn cung dầu toàn cầu đi qua, vì thế xung đột có thể hạn chế lượng dầu nhập khẩu vào thị trường toàn cầu và đẩy giá lên cao.

Reuters dẫn lới bốn nguồn tin thương mại cho biết hôm thứ Bảy, một số tập đoàn dầu khí lớn và các công ty thương mại hàng đầu đã tạm ngừng vận chuyển dầu thô và nhiên liệu qua eo biển Hormuz do các cuộc tấn công.

Trước khi chiến sự nổ ra, giá dầu Brent giao dịch hôm thứ Sáu ở mức 73 USD/thùng.

Theo William Jackson - Nhà kinh tế trưởng về thị trường mới nổi tại Capital Economics cho biết, ngay cả khi xung đột được kiểm soát, giá dầu Brent có thể tăng lên khoảng 80 USD/thùng, mức đỉnh điểm trong cuộc chiến 12 ngày ở Iran hồi tháng 6 năm ngoái. Còn trong trường hợp cuộc xung đột kéo dài ảnh hưởng đến nguồn cung, có thể khiến giá dầu tăng vọt lên khoảng 100 USD/thùng, có khả năng làm tăng thêm 0,6-0,7 điểm phần trăm vào lạm phát toàn cầu.

Vishnu Varathan – Trưởng bộ phận nghiên cứu vĩ mô châu Á (ngoại trừ Nhật Bản) của Mizuho ở Singgpore cũng cho biết, giá dầu có khả năng vẫn ở mức cao do sản lượng và việc vận chuyển vẫn dễ bị tấn công và gián đoạn. OPEC có thể chịu áp lực phải tăng sản lượng để bù đắp. Nhưng mức giá dầu cao hơn 10-25% không phải là điều bất thường, bởi ngay cả khi không có sự phong tỏa eo biển Hormuz, cuộc tấn công này cũng có thể đẩy giá dầu tăng 50%.

Tương tự Saul Kavonic – Chuyên gia phân tích năng lượng hàng đầu của MST Marquee ở Syney lại cho rằng, mặc dù việc đóng cửa hoàn toàn và kéo dài eo biển Hormuz là không thể xảy ra. Nhưng ngay cả sự gián đoạn một phần dòng chảy, đặc biệt là khi một số tàu chở dầu tránh khu vực này, cũng có thể khiến vài triệu thùng dầu mỗi ngày bị gián đoạn, và giá dầu vẫn sẽ vượt quá 100 USD/thùng.

Thị trường tài chính – tiền tệ sẽ biến động mạnh

Xung đột có khả năng làm trầm trọng thêm sự biến động trên các thị trường toàn cầu, vốn đã biến động mạnh trong năm nay do thuế quan của Trump và đợt bán tháo mạnh cổ phiếu công nghệ.

Chỉ số biến động VIX đã tăng 1/3 trong năm nay, và chỉ số biến động ngầm định của trái phiếu Mỹ tăng 15%.

Các nhà phân tích cho rằng thị trường tiền tệ cũng khó có thể tránh khỏi ảnh hưởng. Còn nhớ chỉ số đôla đã giảm khoảng 1% trong cuộc chiến hồi tháng 6 năm ngoái, nhưng sự sụt giảm đó chỉ diễn ra trong thời gian ngắn và đã phục hồi sau ba hoặc bốn ngày.

Tuy nhiên, “trong hoàn cảnh hiện tại, mức độ giảm sẽ phụ thuộc vào quy mô và thời gian dự kiến ​​của cuộc xung đột”, các nhà phân tích của CBA cho biết trong một ghi chú cách đây một tuần. “Nếu cuộc xung đột kéo dài và làm gián đoạn nguồn cung dầu, chúng tôi dự đoán đồng đôla Mỹ sẽ tăng giá so với hầu hết các loại tiền tệ khác, ngoại trừ đồng yên Nhật và đồng franc Thụy Sĩ. Mỹ là một nước xuất khẩu năng lượng ròng và do đó được hưởng lợi từ giá dầu và khí đốt cao hơn do nguồn cung dầu bị gián đoạn”, các nhà phân tích cho biết.

Các tài sản an toàn sẽ tăng giá

Đồng franc Thụy Sĩ, vốn được xem là nơi trú ẩn an toàn trong thời kỳ hỗn loạn, dự kiến ​​sẽ tiếp tục chịu áp lực tăng giá, gây khó khăn cho Ngân hàng Quốc gia Thụy Sĩ. Đồng franc Thụy Sĩ đã tăng 3% trong năm nay so với USD.

Bên cạnh đó, các nhà đầu tư cũng có thể đổ xô mua vàng, bạc khi mà cả hai kim loại quý này vốn cũng đang tăng giá mạnh.

Xung đột cũng có thể làm tăng nhu cầu đối với trái phiếu kho bạc Mỹ, vốn có lợi suất đã giảm trong vài tuần qua.

Ngoại lệ là bitcoin, không còn được coi là nơi trú ẩn an toàn. Nó đã giảm 2% vào thứ Bảy và mất hơn một phần tư giá trị trong hai tháng.

Christopher Wong – Chiến lược gia của OCBC ở Singapore cho rằng, cuộc tấn công làm tăng rủi ro địa chính trị khi thị trường bước vào phiên mở cửa ngày thứ Hai. “Phản ứng tức thời khá dễ đoán: các tài sản trú ẩn an toàn như vàng có khả năng tăng giá, trong khi giá dầu cũng có thể tăng do lo ngại về sự gián đoạn nguồn cung. Các tài sản rủi ro và các loại tiền tệ có hệ số beta cao… có thể đối mặt với sự biến động ban đầu...”, ông nói.

Nick Ferres – Giám đốc đầu tư của Vantage Point Asset Management ở Singapore cũng cho rằng: “Năng lượng vẫn còn rẻ. Đó là lĩnh vực rõ ràng sẽ tăng giá vào thứ Hai. Và vàng”.