Doanh nghiệp ngành gỗ trước yêu cầu hội nhập mới

Doanh nghiệp cần một “đầu mối” dẫn dắt

Đại diện công ty TNHH MTV Gia công đồ gỗ Thành Lực Phát tại Bình Dương chia sẻ, nếu mỗi doanh nghiệp tự tìm hiểu quy định, tự tiếp cận thị trường, chi phí và rủi ro sẽ rất lớn. Vì vậy, Hiệp hội không chỉ là nơi tập hợp hội viên, mà cần thực sự trở thành cầu nối giữa doanh nghiệp với cơ quan quản lý, đối tác quốc tế, đồng thời là kênh cảnh báo sớm về các rào cản thương mại.

Từ góc độ này, nhiều doanh nghiệp kiến nghị Hiệp hội cần đẩy mạnh hơn vai trò điều phối, thúc đẩy liên kết chuỗi giá trị ngành gỗ, từ trồng rừng, khai thác, chế biến đến xuất khẩu. Việc hình thành các chuỗi liên kết bền vững không chỉ giúp kiểm soát tốt nguồn nguyên liệu, mà còn nâng cao giá trị gia tăng và sức cạnh tranh của sản phẩm gỗ Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Một trong những vấn đề được doanh nghiệp nhấn mạnh là hoạt động xúc tiến thương mại cần đổi mới theo hướng chuyên sâu và thực chất hơn. Thay vì dàn trải, Hiệp hội được kỳ vọng đóng vai trò “nhạc trưởng”, lựa chọn thị trường trọng điểm, ngành hàng mũi nhọn, tổ chức các chương trình kết nối trực tiếp với nhà nhập khẩu, hệ thống phân phối lớn, qua đó giúp doanh nghiệp tiếp cận đơn hàng ổn định và dài hạn.

Lãnh đạo công ty Nội thất Đăng Khang cho rằng, trong bối cảnh đơn hàng chưa phục hồi như kỳ vọng, việc tiếp cận đúng đối tác, đúng phân khúc thị trường là yếu tố sống còn. Nếu có sự hỗ trợ bài bản từ Hiệp hội trong xúc tiến thương mại, doanh nghiệp sẽ giảm đáng kể chi phí tìm kiếm thị trường và hạn chế rủi ro.

Chuyển đổi số đang là “điểm nghẽn” lớn

Tuy nhiên, bên cạnh những vấn đề về thị trường và chính sách, chuyển đổi số đang nổi lên như một “điểm nghẽn” lớn đối với quá trình hội nhập của doanh nghiệp ngành gỗ. Thực tế cho thấy, phần lớn doanh nghiệp mới chỉ ứng dụng công nghệ ở mức đơn lẻ, thiếu tính hệ thống. Các khâu quan trọng như quản trị sản xuất, truy xuất nguồn gốc, quản lý dữ liệu khách hàng hay kết nối với đối tác quốc tế vẫn còn phụ thuộc nhiều vào phương thức thủ công.

Theo các chuyên gia, nguyên nhân không chỉ nằm ở hạn chế về vốn và nhân lực, mà còn ở tư duy và cách tiếp cận. Nhiều doanh nghiệp coi chuyển đổi số là khoản đầu tư tốn kém, hiệu quả chưa rõ ràng trong ngắn hạn, dẫn đến tâm lý e dè, chậm thay đổi.

Chuyên gia kinh tế Lê Đăng Doanh nhấn mạnh, nếu không đẩy nhanh chuyển đổi số, doanh nghiệp ngành gỗ sẽ khó đáp ứng các yêu cầu ngày càng cao của thị trường quốc tế. Chuyển đổi số không chỉ để nâng cao năng suất, mà còn là nền tảng để minh bạch chuỗi cung ứng, đáp ứng tiêu chuẩn xanh, ESG và các quy định mới về thương mại bền vững.

Từ thực tiễn và ý kiến chuyên gia, nhiều giải pháp được đặt ra nhằm giúp doanh nghiệp ngành gỗ nhanh chóng hội nhập. Trước hết, bản thân doanh nghiệp cần thay đổi tư duy, xây dựng lộ trình chuyển đổi số phù hợp với quy mô và nguồn lực, ưu tiên số hóa các khâu tạo giá trị cao và đáp ứng trực tiếp yêu cầu thị trường. Việc sử dụng các nền tảng số dùng chung, giải pháp quản trị theo mô hình thuê bao được xem là hướng đi khả thi, giúp giảm chi phí đầu tư ban đầu.

Ở cấp độ ngành, Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam được kỳ vọng đóng vai trò dẫn dắt mạnh mẽ hơn, từ đào tạo, tư vấn chuyển đổi số, đến kết nối doanh nghiệp với các nhà cung cấp giải pháp công nghệ, tổ chức tài chính và đối tác quốc tế. Đây được xem là “đòn bẩy” quan trọng giúp doanh nghiệp rút ngắn quá trình hội nhập.

Khi Doanh nghiệp - Hiệp hội – Nhà nước cùng vào cuộc, quá trình hội nhập của ngành gỗ Việt Nam sẽ không chỉ nhanh hơn, mà còn bền vững và có chiều sâu hơn. Đây cũng là nền tảng để ngành gỗ tiếp tục giữ vững vị thế xuất khẩu tỷ USD, đồng thời thích ứng hiệu quả với những “luật chơi” mới của thương mại toàn cầu.