Hà Nội cam kết tháo gỡ điểm nghẽn, chuyển mạnh sang chính quyền phục vụ doanh nghiệp

Hội nghị đối thoại với doanh nghiệp nhỏ và vừa năm 2026 do Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng chủ trì

Nhận diện rõ những điểm nghẽn cốt lõi

Ngày 16/4, Hội nghị đối thoại với doanh nghiệp nhỏ và vừa năm 2026 do Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng chủ trì đã diễn ra nhằm cung cấp thông tin về tình hình, chính sách và đối thoại giúp doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn.

Phát biểu khai mạc hội nghị, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Nguyễn Xuân Lưu nhấn mạnh ý nghĩa đặc biệt của sự kiện trong giai đoạn đất nước bước vào chặng phát triển mới sau Đại hội XIV của Đảng và cuộc bầu cử Quốc hội khóa XVI, Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. Theo ông, hội nghị không dừng lại ở việc cung cấp thông tin chính sách mà quan trọng hơn là tạo ra không gian đối thoại trực tiếp, nơi những vướng mắc được nhận diện rõ ràng để có giải pháp xử lý hiệu quả.

Nhìn lại bức tranh kinh tế quý I/2026, Hà Nội ghi nhận nhiều chỉ số tích cực. GRDP ước tăng 7,87%, mức cao so với nhiều năm gần đây; thu ngân sách đạt hơn 260.700 tỷ đồng, tương đương 40,1% dự toán; chi ngân sách hơn 52.200 tỷ đồng. Thu hút đầu tư nước ngoài đạt gần 480 triệu USD; hơn 9.000 doanh nghiệp thành lập mới với vốn đăng ký tăng mạnh. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng trên 11%.

Những kết quả này cho thấy sức chống chịu và khả năng phục hồi của nền kinh tế Thủ đô, trong đó khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp tục đóng vai trò nòng cốt. Với tỷ trọng chiếm tới 97-98% tổng số gần 300.000 doanh nghiệp đang hoạt động, khu vực này không chỉ tạo việc làm mà còn duy trì sinh kế cho hàng triệu lao động, đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng.

Tuy nhiên, lãnh đạo thành phố cũng thẳng thắn chỉ ra các động lực tăng trưởng chưa được khai thác hết tiềm năng. Doanh nghiệp vẫn gặp khó khăn trong tiếp cận vốn, đất đai, chi phí đầu vào gia tăng, trong khi thủ tục hành chính ở một số lĩnh vực còn chậm và thiếu đồng bộ. Những hạn chế này trở thành lực cản đáng kể đối với quá trình phục hồi và phát triển.

Phát biểu tại hội nghị, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng khẳng định vai trò đặc biệt của khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa đối với nền kinh tế Thủ đô. Ông nhấn mạnh: “Thành phố cam kết luôn lắng nghe, đồng hành và hành động vì sự phát triển của doanh nghiệp”. Đây không chỉ là một tuyên bố mang tính định hướng mà còn thể hiện quyết tâm chính trị trong việc xây dựng một chính quyền kiến tạo, phục vụ.

Trong phần đối thoại, các doanh nghiệp đã nêu nhiều ý kiến tập trung vào sáu nhóm vấn đề lớn, phản ánh toàn diện những khó khăn hiện hữu. Nổi bật là vấn đề tiếp cận vốn và tín dụng. Các kiến nghị đề xuất cần đẩy mạnh tín dụng dựa trên dòng tiền, đơn hàng và hợp đồng đầu ra, đồng thời phát huy hiệu quả của quỹ bảo lãnh tín dụng.

Liên quan đến đất đai và mặt bằng sản xuất, doanh nghiệp mong muốn thành phố công khai quỹ đất, bố trí hợp lý trong các cụm công nghiệp, đồng thời có chính sách hỗ trợ chi phí thuê mặt bằng giai đoạn đầu.

Trong lĩnh vực thủ tục đầu tư, xây dựng, môi trường và phòng cháy chữa cháy, các doanh nghiệp kiến nghị cần tăng cường tính liên thông giữa các cơ quan, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ. Thực tế cho thấy việc chồng chéo thủ tục vẫn là một trong những nguyên nhân khiến chi phí tuân thủ của doanh nghiệp tăng cao.

Đáng chú ý, chuyển đổi số được xác định là một “nút thắt” lớn đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Nhiều doanh nghiệp rơi vào tình trạng “ba thiếu”: thiếu tài chính, thiếu định hướng và thiếu nhân lực công nghệ. Điều này khiến quá trình ứng dụng công nghệ số diễn ra chậm, thiếu hiệu quả và dễ bị phụ thuộc vào các đơn vị tư vấn.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng phản ánh những vướng mắc trong thực hiện hóa đơn điện tử, kê khai thuế, thủ tục lao động nước ngoài, cũng như những bất cập của hệ thống dịch vụ công trực tuyến. Một số ý kiến cho rằng chính sách thay đổi nhanh nhưng thiếu lộ trình cụ thể, gây khó khăn trong việc lập kế hoạch sản xuất kinh doanh.

Bà Nguyễn Minh Thu, Phó Tổng thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa thành phố Hà Nội, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu và Đào tạo Doanh nhân APEC, đưa ra nhiều kiến nghị cụ thể về vấn đề vốn, trong đó nhấn mạnh cần chuyển từ tư duy cấp tín dụng dựa vào tài sản bảo đảm sang đánh giá dòng tiền và hiệu quả kinh doanh. Đồng thời, bà đề xuất xây dựng các gói tín dụng phù hợp với doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh.

Ở góc độ chuyển đổi số, ông Trần Văn Minh, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Doanh nghiệp trẻ Hà Nội, chỉ ra rằng nhiều doanh nghiệp đang “không đủ nguồn lực tài chính để đầu tư bài bản, không có định hướng rõ ràng và không có đội ngũ nhân sự công nghệ thông tin”. Đây là rào cản lớn khiến doanh nghiệp khó bắt kịp xu hướng phát triển mới.

Ngoài ra, đại diện nhiều doanh nghiệp như Công ty TNHH Dịch vụ và Phát triển Hải Phát, Công ty cổ phần xây dựng hạ tầng Đại Phong, Công ty cổ phần sản xuất nhựa HDP và Công ty TNHH STNL đã nêu các kiến nghị cụ thể liên quan đến thủ tục nhận chuyển nhượng dự án, giải phóng mặt bằng, cấp phép môi trường và tiếp cận đất đai.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Nguyễn Xuân Lưu thăm Công ty TNHH Nhựa Việt Nhật (xã Dân Hòa). Ảnh: Thái Hồng

Cam kết cải cách mạnh mẽ, xử lý kiến nghị trong 30 ngày

Trước những kiến nghị của doanh nghiệp, đại diện các sở, ngành cho biết thành phố đang tiếp tục rà soát, hoàn thiện cơ chế chính sách, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghiệp, logistics, xuất nhập khẩu và phát triển cụm công nghiệp theo hướng xanh, hiện đại.

Hiện Hà Nội có 12 khu công nghiệp và 77 cụm công nghiệp đang hoạt động với tỷ lệ lấp đầy cao. Thành phố đặt mục tiêu rút ngắn từ 20-30% thời gian giải quyết thủ tục thành lập và mở rộng cụm công nghiệp, qua đó tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp mở rộng sản xuất.

Ở cấp quốc gia, Bộ Tài chính đang triển khai sửa đổi toàn diện Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa theo hướng lấy doanh nghiệp làm trung tâm thụ hưởng, đổi mới phương thức hỗ trợ theo hướng minh bạch và linh hoạt hơn.

Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng nhấn mạnh, đối thoại với doanh nghiệp sẽ không chỉ dừng lại ở các hội nghị mà sẽ được duy trì thường xuyên. Thành phố cam kết tổng hợp, phân loại và xử lý dứt điểm các kiến nghị, yêu cầu các sở, ngành trả lời đầy đủ trong thời hạn tối đa 30 ngày.

Ông Thắng thẳng thắn nhìn nhận những tồn tại trong công tác cải cách hành chính, từ sự thiếu đồng bộ, thủ tục còn phức tạp đến việc phối hợp chưa hiệu quả giữa các cơ quan. Đáng chú ý, ông cũng đề cập đến tình trạng một bộ phận cán bộ chưa thực sự chủ động, đồng hành cùng doanh nghiệp.

“Thành phố xin nhận trách nhiệm và sẽ có giải pháp khắc phục”, ông Thắng nhấn mạnh, đồng thời yêu cầu tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính, xử lý nghiêm các hành vi gây phiền hà, nhũng nhiễu doanh nghiệp.

Một trong những định hướng lớn được lãnh đạo thành phố đưa ra là chuyển mạnh từ tư duy “quản lý” sang “phục vụ”, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm. Đây được xem là nền tảng để nâng cao chất lượng điều hành và cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh.

Thời gian tới, Hà Nội sẽ dựa trên ba trụ cột quan trọng gồm các nghị quyết của Trung ương về phát triển Thủ đô, quy hoạch Thủ đô với tầm nhìn 100 năm và các cơ chế, chính sách mới sẽ được Quốc hội thông qua, trong đó có Luật Thủ đô (sửa đổi).

Theo Chủ tịch thành phố, khi Luật Thủ đô (sửa đổi) được thông qua với cơ chế phân cấp, ủy quyền mạnh mẽ hơn, Hà Nội sẽ có thêm dư địa để ban hành các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, đặc biệt là trong lĩnh vực đất đai và tài chính. Thành phố có thể nghiên cứu các cơ chế linh hoạt như thuê đất trả tiền hàng năm, miễn giảm chi phí mặt bằng sản xuất để giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn lực dễ dàng hơn.

Song song với nỗ lực của chính quyền, lãnh đạo thành phố cũng đề nghị cộng đồng doanh nghiệp chủ động nâng cao năng lực quản trị, minh bạch tài chính, đẩy mạnh đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Việc tăng cường liên kết, hình thành chuỗi giá trị cũng được xem là yếu tố then chốt để nâng cao năng lực cạnh tranh.

Hội nghị lần này ghi nhận số lượng lớn kiến nghị, không chỉ tập trung vào các vấn đề truyền thống như đất đai, thuế, thủ tục mà còn mở rộng sang những thách thức mới như biến động địa chính trị, giá nguyên liệu và sự thay đổi nhanh của môi trường kinh doanh. Việc doanh nghiệp đặc biệt quan tâm đến các định hướng dài hạn như quy hoạch Thủ đô và cơ chế đặc thù cho thấy kỳ vọng lớn vào một môi trường kinh doanh ổn định, minh bạch và có tính dự báo cao.