Vì sao Nhật Bản chưa ra tay can thiệp để cứu đồng yên?

Đồng yên Nhật đa rơi uống sát 160 JPY/USD, mức mà nhiều người cho rằng có thể khiến Nhật Bản can thiệp

Sẵn sàng hành động

Các Bộ trưởng Tài chính Satsuki Katayama của Nhật Bản và Koo Yun-cheol của Hàn Quốc đã “bày tỏ mối quan ngại nghiêm trọng về sự mất giá mạnh gần đây của đồng won Hàn Quốc và đồng yên Nhật Bản”, họ cho biết trong một tuyên bố sau cuộc họp thường niên tại Tokyo.

“Họ tái khẳng định rằng họ sẽ theo dõi chặt chẽ thị trường ngoại hối và tiếp tục có những hành động thích hợp chống lại sự biến động quá mức và những chuyển động hỗn loạn trong tỷ giá hối đoái”, Tuyên bố cũng cho biết.

Đồng yên Nhật và đồng won Hàn Quốc đã giảm giá mạnh khi căng thẳng leo thang từ cuộc chiến Mỹ -Israel với Iran đã đẩy đồng USD tăng cao do nhu cầu trú ẩn an toàn và làm suy yếu tiền tệ của các quốc gia phụ thuộc nhiều vào dầu nhập khẩu.

Theo đó, đồng yên đã chạm mức thấp nhất trong 20 tháng vào thứ Sáu (13/3) và đang ở gần mức 160,00 JPY/USD, mức mà nhiều người trên thị trường cho rằng có thể khiến Nhật Bản can thiệp để hỗ trợ đồng nội tệ. Trong khi đồng won đã vượt qua ngưỡng tâm lý 1.500 won KRW/USD trong tháng này lần đầu tiên kể từ tháng 3 năm 2009.

“Chính phủ Nhật Bản hoàn toàn sẵn sàng ứng phó bất cứ lúc nào, lưu ý đến tác động mà biến động tiền tệ có thể gây ra đối với sinh kế của người dân trong bối cảnh giá dầu tăng cao, và tôi tin rằng cả hai bên đều có chung sự hiểu biết đó”, bà nói.

Thời gian gần đây, bà Katayama thường xuyên tuyên bố Nhật Bản sẵn sàng hành động đối với những biến động của đồng yên. Tuy nhiên cho đến nay Tokyo vẫn chưa có bất kỳ một hành động nào, trong khi giới chuyên gia dự báo, nếu chiến sự tại Trung Đông kéo dài có thể đẩy đồng yên rơi xuống mức 165 JPY/USD.

Can thiệp có thể không hiệu quả

Không giống như năm 2022 và 2024 khi Tokyo can thiệp để chống lại việc bán tháo yên liên quan đến các giao dịch chênh lệch lãi suất khai thác khoảng cách lãi suất giữa Mỹ và Nhật Bản, sự trượt giá gần đây của đồng yên xuống dưới 159 chủ yếu do nhu cầu trú ẩn an toàn đối với đồng USD và lo ngại rằng chi phí dầu tăng cao có thể gây tổn hại cho nền kinh tế Nhật Bản.

Cũng chính vì vậy, nhiều nhà hoạch định chính sách Nhật Bản cho biết, việc can thiệp để hỗ trợ đồng yên lúc này có thể vô ích, vì những hành động như vậy có thể bị vô hiệu hóa bởi lượng cầu USD khổng lồ và nó sẽ tiếp tục gia tăng nếu chiến sự tại Trung Đông kéo dài.

“Chúng ta cần xem chiến tranh diễn biến như thế nào và các tuyến đường vận chuyển qua eo biển Hormuz bị gián đoạn trong bao lâu”, một quan chức cho biết. “Đây là về việc mua đôla, chứ không phải bán yên”.

Giới chuyên gia cũng cho rằng, việc can thiệp tiền tệ mang lại hiệu quả nhất khi được thực hiện để giải tỏa các vị thế đầu cơ khổng lồ, chẳng hạn như khi Tokyo can thiệp để hỗ trợ đồng yên vào năm 2022 và 2024. Thế nhưng hiện có ít dấu hiệu cho thấy áp lực đầu cơ như vậy đang gia tăng trên thị trường tiền tệ.

Theo dữ liệu của Ủy ban Giao dịch hàng hóhótương lai Mỹ, tổng số vị thế bán ròng đối với đồng yên đạt 16.575 hợp đồng vào đầu tháng 3, nhỏ hơn nhiều so với khoảng 180.000 hợp đồng vào tháng 7 năm 2024, khi Nhật Bản lần cuối cùng thực hiện một đợt can thiệp mua yên quy mô lớn.

“Nếu Nhật Bản can thiệp ngay bây giờ, điều đó sẽ không hiệu quả lắm vì việc mua USD để trú ẩn an toàn có thể dễ dàng tiếp tục, trừ khi tình hình Trung Đông ổn định”, Shota Ryu - Chiến lược gia ngoại hối tại Mitsubishi UFJ Morgan Stanley Securities cho biết. “Can thiệp thậm chí có thể có nguy cơ khuyến khích các nhà đầu cơ bán yên một lần nữa khi nó phục hồi”, ông nói thêm.