Chỉ số kinh tế:
Ngày 20/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.659 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.891 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Doanh nghiệp chủ động đón đầu CBAM

Phan Hà
Phan Hà  - 
Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) là một trong những thay đổi lớn trong thương mại quốc tế, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu. Được Liên minh Châu Âu (EU) triển khai, CBAM không chỉ tạo ra thách thức mà còn mở ra cơ hội cho các doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là trong ngành thép, để đón đầu xu thế "xanh hóa" sản xuất, nhằm duy trì sức cạnh tranh trong bối cảnh các yêu cầu về bảo vệ môi trường ngày càng nghiêm ngặt.
aa
Thách thức và cơ hội mới cho ngành thép Việt Nam trong cuộc cạnh tranh toàn cầu
Thách thức và cơ hội mới cho ngành thép Việt Nam trong cuộc cạnh tranh toàn cầu

Thách thức và cơ hội cho doanh nghiệp Việt

CBAM chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, yêu cầu các doanh nghiệp xuất khẩu sang EU phải tuân thủ các quy định về phát thải carbon, đặc biệt là việc khai báo và nộp chứng chỉ carbon cho sản phẩm xuất khẩu. Đây là một yêu cầu bắt buộc đối với tất cả các sản phẩm có hàm lượng carbon cao như thép, xi măng, phân bón và điện. Mặc dù đây là một thách thức lớn đối với các doanh nghiệp Việt, nhưng lại là cơ hội để tái cấu trúc sản xuất theo hướng bền vững hơn và nâng cao khả năng cạnh tranh của các sản phẩm Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Cơ chế này được thiết kế nhằm ngăn chặn hiện tượng rò rỉ carbon, khi các doanh nghiệp chuyển sang các quốc gia có tiêu chuẩn môi trường thấp hơn để tránh các thuế carbon. CBAM cũng giúp bảo đảm tính công bằng cho các nhà sản xuất trong EU và các đối tác quốc tế. Việc áp dụng CBAM là một phần trong chiến lược của EU để thúc đẩy sản xuất xanh và giảm lượng khí nhà kính toàn cầu.

Trong bối cảnh CBAM, ngành thép Việt Nam sẽ là một trong những đối tượng chịu ảnh hưởng lớn nhất. Các doanh nghiệp thép xuất khẩu sang EU sẽ phải đối mặt với chi phí mua chứng chỉ carbon, ước tính chiếm từ 5-10% tổng chi phí sản xuất, và con số này có thể cao hơn đối với ngành xi măng. Điều này tạo ra một áp lực lớn cho các doanh nghiệp, đặc biệt là khi họ phải chuẩn bị cho việc tuân thủ quy định CBAM bắt buộc từ năm 2026.

Tuy nhiên, những thay đổi này không chỉ là thách thức mà còn là động lực để các doanh nghiệp trong nước cải thiện quy trình sản xuất và đầu tư vào công nghệ sạch. Tập đoàn Hoa Sen và Hòa Phát, hai doanh nghiệp lớn trong ngành thép Việt Nam, đã chủ động thực hiện các biện pháp "xanh hóa" sản xuất từ sớm để đáp ứng yêu cầu của thị trường EU.

Cụ thể, Hoa Sen đã hoàn thành việc kiểm kê khí nhà kính tại ba nhà máy của mình và thực hiện truy vết carbon cho gần 20 dòng sản phẩm. Hòa Phát cũng đã đạt được chứng nhận ISO 14064-1:2018 về kiểm kê khí nhà kính từ tổ chức BSI (Vương quốc Anh), một trong những điều kiện quan trọng để tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu khi CBAM có hiệu lực.

Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Hòa Phát Trần Đình Long khẳng định, việc phát triển “thép xanh” là xu hướng không thể đảo ngược. Các dự án lớn như Dung Quất 2 đang được tập đoàn triển khai theo hướng áp dụng công nghệ hiện đại, tiết kiệm năng lượng và giảm phát thải, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh tiêu chuẩn môi trường toàn cầu ngày càng khắt khe.

Sự hỗ trợ của Chính phủ và EU

Để hỗ trợ các doanh nghiệp trong nước đối phó với CBAM, Chính phủ Việt Nam đã bắt đầu vào cuộc từ sớm. Văn phòng Chính phủ đã giao Bộ Công Thương xây dựng đề án ứng phó CBAM và thúc đẩy đối thoại, đàm phán quốc tế, đồng thời hỗ trợ các doanh nghiệp chuyển đổi công nghệ và giảm phát thải. Điều này cho thấy sự chủ động của Chính phủ trong việc giúp doanh nghiệp Việt Nam nâng cao khả năng cạnh tranh và giảm thiểu các tác động tiêu cực từ cơ chế thuế carbon.

EU cũng đã cam kết hỗ trợ tài chính và kỹ thuật cho các quốc gia đang phát triển, bao gồm Việt Nam, để giúp các doanh nghiệp giảm chi phí phát sinh từ thuế carbon biên giới. Gói tài chính trị giá 200 tỷ euro (tương đương 233 tỷ USD) trong giai đoạn 20282034 sẽ được sử dụng để giúp các quốc gia phát triển công nghệ giảm phát thải và chuyển đổi năng lượng sạch.

Việc tuân thủ CBAM không chỉ là yêu cầu bắt buộc mà còn là cơ hội để ngành thép Việt Nam chuyển mình. Với sự hỗ trợ từ Chính phủ và các sáng kiến tài chính quốc tế, quá trình "xanh hóa" ngành thép có thể trở thành động lực thúc đẩy tăng trưởng bền vững dài hạn. Chính sách này sẽ giúp nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm thép Việt Nam không chỉ tại thị trường EU mà còn tại các quốc gia khác đang triển khai cơ chế tương tự.

Như vậy, mặc dù CBAM là một thách thức không nhỏ đối với các doanh nghiệp xuất khẩu, nhưng nếu chủ động "xanh hóa" sản xuất, các doanh nghiệp Việt Nam hoàn toàn có thể biến thách thức này thành cơ hội, mở ra một hướng đi mới cho ngành công nghiệp thép và sản xuất trong nước. Hơn nữa, đây cũng là cơ hội để thúc đẩy cải cách thể chế trong nước, xây dựng một môi trường kinh doanh minh bạch và bền vững hơn trong tương lai.

Phan Hà

Tin liên quan

Tin khác

AI bước vào vận hành, doanh nghiệp phải thay đổi cuộc chơi

AI bước vào vận hành, doanh nghiệp phải thay đổi cuộc chơi

AI đang vượt khỏi vai trò công cụ hỗ trợ để trở thành tác nhân tự chủ, buộc doanh nghiệp tái cấu trúc chiến lược, vận hành và quản trị niềm tin.
Động lực nào dẫn dắt đà tăng trưởng của FPT trong năm 2027

Động lực nào dẫn dắt đà tăng trưởng của FPT trong năm 2027

Với tỷ lệ lấp đầy các cụm nhà máy AI đạt tới 95%, Tập đoàn FPT đang dồn lực chuyển dịch mô hình kinh doanh, kỳ vọng nhóm dịch vụ AI-first chiếm tối thiểu 40% doanh thu công nghệ thông tin nước ngoài vào năm 2027.
‘Hộ chiếu xanh’ đưa thương hiệu Việt vươn tầm toàn cầu

‘Hộ chiếu xanh’ đưa thương hiệu Việt vươn tầm toàn cầu

Quy mô thương mại Việt Nam đã vượt mốc 1.000 tỷ USD, tạo bệ phóng vững chắc để doanh nghiệp nội chủ động chuyển đổi xanh, chinh phục các thị trường khó tính và khẳng định thương hiệu vươn tầm quốc tế.
Bao bì Việt và bài toán biến cơ hội thành đơn hàng

Bao bì Việt và bài toán biến cơ hội thành đơn hàng

Bao bì Việt Nam đã có mặt tại 172 quốc gia và vùng lãnh thổ, nhưng kết quả xuất khẩu giữa các nhóm sản phẩm không đồng đều. Từ câu chuyện doanh nghiệp phải mua bao bì nước ngoài đến những yêu cầu kỹ thuật của người mua, cơ hội mở rộng thị phần phụ thuộc vào khả năng chuyển năng lực sản xuất thành đơn hàng.
EUDR: Minh bạch chuỗi cung ứng để nâng sức cạnh tranh hàng Việt

EUDR: Minh bạch chuỗi cung ứng để nâng sức cạnh tranh hàng Việt

Quy định chống phá rừng của Liên minh châu Âu (EUDR) đang đặt ra những yêu cầu ngày càng cao đối với hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam, đặc biệt là cà phê, gỗ và cao su. Không chỉ dừng ở truy xuất nguồn gốc, quy định này đòi hỏi doanh nghiệp phải xây dựng hệ thống quản trị dữ liệu minh bạch, có khả năng kiểm chứng xuyên suốt chuỗi cung ứng. Đây cũng là cơ hội để hàng Việt nâng cấp năng lực sản xuất, củng cố vị thế tại các thị trường tiêu chuẩn cao.
Việt Nam chủ trì chuỗi hội nghị CPTPP: Kỳ vọng thúc đẩy liên kết kinh tế khu vực

Việt Nam chủ trì chuỗi hội nghị CPTPP: Kỳ vọng thúc đẩy liên kết kinh tế khu vực

Từ ngày 23 - 27/11/2026, Hà Nội sẽ diễn ra chuỗi cuộc họp và đối thoại cấp cao trong khuôn khổ năm Chủ tịch CPTPP của Việt Nam. Không chỉ tập trung vào việc thực thi một hiệp định thương mại tự do thế hệ mới, các hoạt động còn mở ra cơ hội trao đổi về đầu tư, chuỗi cung ứng và kết nối doanh nghiệp giữa CPTPP với ASEAN và Liên minh châu Âu (EU).
Doanh nghiệp lo tụt hậu nếu không ứng dụng AI

Doanh nghiệp lo tụt hậu nếu không ứng dụng AI

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra cơ hội nâng cao năng suất và hiệu quả đầu tư cho doanh nghiệp. Tuy nhiên, 65% người sử dụng AI lo ngại bị tụt hậu nếu không ứng dụng công nghệ mới, trong khi chỉ 26% đánh giá ban lãnh đạo có định hướng rõ ràng về AI.
Tỷ phú bán dẫn bước ra từ ‘cánh gà’ chuỗi cung ứng AI

Tỷ phú bán dẫn bước ra từ ‘cánh gà’ chuỗi cung ứng AI

Không ồn ào sản xuất chip thương hiệu riêng, Hsieh Wen-Ta chọn làm chủ công đoạn kiểm thử hậu trường. Sau hơn hai thập kỷ tích lũy, nhà sáng lập Hon. Precision đã vươn lên thành tỷ phú USD nhờ làn sóng AI bùng nổ toàn cầu.
Mở khóa nguồn vốn, đưa doanh nghiệp Việt vào chuỗi cung ứng toàn cầu

Mở khóa nguồn vốn, đưa doanh nghiệp Việt vào chuỗi cung ứng toàn cầu

Khoảng trống tài chính của doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa tại Việt Nam ước tính khoảng 24 tỷ USD mỗi năm. Việc phát triển các giải pháp tài chính phù hợp, gắn với đơn hàng và nâng cao năng lực đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế được xem là yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Xuất khẩu thực phẩm sang EU: Doanh nghiệp Việt phải vượt

Xuất khẩu thực phẩm sang EU: Doanh nghiệp Việt phải vượt 'hàng rào xanh'

Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA) tiếp tục mở ra cơ hội lớn cho ngành lương thực, thực phẩm Việt Nam. Tuy nhiên, để duy trì tăng trưởng xuất khẩu, doanh nghiệp cần đẩy mạnh chế biến sâu, đáp ứng các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và phát triển bền vững.