Nghịch lý Phố Wall: Cơn sốt AI đưa Nasdaq lập đỉnh

Bất chấp áp lực từ lợi suất, sức nóng của làn sóng AI tiếp tục đưa chỉ số Nasdaq chinh phục đỉnh lịch sử mới - ảnh: AP

Kết thúc phiên giao dịch, sắc xanh áp đảo trên các bảng điện tử, nhưng ranh giới phân hóa lại cực kỳ rõ nét. Chỉ số Nasdaq Composite vươn lên mạnh mẽ, tăng 1,06% để đóng cửa ở mức 27.480,28 điểm, chính thức phá vỡ mọi kháng cự để xác lập kỷ lục lịch sử mới. Chỉ số S&P 500 cũng ghi nhận mức tăng 0,67% (lên 7.774,22 điểm), chủ yếu nhờ lực kéo từ nhóm phần mềm và dịch vụ công nghệ thông tin. Trong khi đó, chỉ số công nghiệp trung bình Dow Jones chỉ nhích nhẹ 0,18% (lên 51.274,32 điểm), phản ánh sự thận trọng của giới đầu tư đối với các nhóm ngành truyền thống.

Ở các thị trường hàng hóa liên thông, giá dầu thô Brent lùi 1,9% về mức 100,32 USD/thùng giữa bối cảnh xuất khẩu dầu từ Trung Đông có dấu hiệu khôi phục. Sự hạ nhiệt của "vàng đen" là một trong số ít những yếu tố vĩ mô mang tính hỗ trợ, giúp xoa dịu nỗi lo về một cú sốc lạm phát năng lượng mới.

Điểm nhấn đáng phân tích nhất trong phiên 6/10 là nghịch lý giữa đà tăng của nhóm cổ phiếu công nghệ (Big Tech) và diễn biến của thị trường trái phiếu. Chốt phiên, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đã cán mốc 5,31% là vùng đỉnh kỷ lục kể từ đầu thập niên 2000.

Theo lý thuyết tài chính cơ bản, môi trường lợi suất phi rủi ro tăng cao luôn là "khắc tinh" của cổ phiếu tăng trưởng. Lãi suất chiết khấu cao sẽ bào mòn giá trị hiện tại của các dòng tiền kỳ vọng trong tương lai. Tuy nhiên, quy luật này dường như đang bị bẻ gãy. Dẫn đầu đà tăng là các tên tuổi như Nvidia và Broadcom (đồng loạt tăng hơn 2%), cùng sự vững vàng của Microsoft và Meta.

Nguyên nhân cốt lõi là giới đầu tư đang đặt cược vào tính thực tế của chu kỳ thương mại hóa AI. Khác với những bong bóng đầu cơ trong quá khứ, các tập đoàn công nghệ hiện nay đang sở hữu dòng tiền tự do (free cash flow) khổng lồ và bảng cân đối kế toán cực kỳ lành mạnh. Sự kỳ vọng S&P 500 sẽ đạt mức tăng trưởng lợi nhuận hơn 30% trong quý III, với phần lớn biên lợi nhuận đến từ hạ tầng AI, đã tạo ra một lớp "bảo hiểm" vững chắc chống lại áp lực từ chi phí vốn đang đắt đỏ.

Động lực đẩy Phố Wall thăng hoa trong phiên này còn đến từ một biến số vĩ mô: sự chững lại của thị trường lao động. Báo cáo việc làm mới nhất cho thấy nền kinh tế Mỹ chỉ tạo ra thêm 29.000 việc làm, hụt xa so với mức dự báo 90.000 của giới chuyên gia.

Một bức tranh việc làm ảm đạm, trớ trêu thay, lại là "cứu cánh" cho giới đầu tư chứng khoán. Dữ liệu này trực tiếp tháo gỡ áp lực thắt chặt chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Theo công cụ theo dõi thị trường, xác suất Fed tiếp tục tung ra một đợt tăng lãi suất trong kỳ họp tới đã sụt giảm không phanh từ 70% xuống vỏn vẹn 24%. Viễn cảnh Fed buộc phải nới tay để bảo vệ tăng trưởng kinh tế đã kích hoạt dòng tiền đầu cơ quay trở lại các tài sản rủi ro.

Dù các chỉ số liên tục phá đỉnh, cấu trúc nội tại của thị trường lại bộc lộ những rạn nứt đáng lo ngại. Độ rộng thị trường (market breadth) đang ở mức rất mỏng. Thống kê cho thấy chỉ có khoảng 31,5% số cổ phiếu trên sàn Nasdaq và 27% trên S&P 500 đang giao dịch trên đường trung bình động 50 ngày (MA50). Sự thăng hoa của thị trường thực chất đang bị "gánh vác" bởi một nhóm chưa tới 10 cổ phiếu siêu vốn hóa.

Bên cạnh đó, các hoạt động M&A mang tính tái cấu trúc cũng gây chú ý, điển hình là việc C.H. Robinson thâu tóm RXO với giá 5,8 tỷ USD (khiến cổ phiếu C.H. Robinson bốc hơi 11,8%), hay sức nóng từ Cerebras Systems sau những tuyên bố hợp tác chiến lược với OpenAI.

Thị trường chứng khoán Mỹ ngày 6/10 là một bức tranh phản chiếu sự kỳ vọng cực độ vào công nghệ giữa một nền kinh tế đang có dấu hiệu giảm tốc. Trong ngắn hạn, dòng tiền vĩ mô vẫn đang ưu ái AI, coi đây là "nơi trú ẩn" hiếm hoi mang lại tăng trưởng đột biến. Tuy nhiên, khi thị trường bước vào sâu trong mùa báo cáo tài chính quý III, bất kỳ sự hụt hơi nào trong doanh thu thực tế của các "ông lớn" công nghệ cũng có thể châm ngòi cho một đợt bán tháo diện rộng, bởi định giá hiện tại đã không còn để ngỏ bất kỳ khoảng trống nào cho những sai lầm.