NHNN luôn coi trọng điều hành tỷ giá

Điều hành tỷ giá linh hoạt

Trả lời câu hỏi của báo giới liên quan tới công tác điều hành tỷ giá tại buổi Họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 3. Phó Thống đốc Thường trực NHNN Đào Minh Tú cho biết, đây là một trong những vấn đề mà NHNN rất quan tâm, được điều hành một cách tập trung. Về một số lý do chính khiến tỷ giá tăng trong thời gian vừa qua, Phó Thống đốc nói: Thứ nhất, Fed chưa đưa ra thông điệp về thời điểm cụ thể có thể nới lỏng chính sách tiền tệ, hạ lãi suất. Chính vì thế giá trị đồng USD trong những ngày vừa qua tăng rất cao. Đồng USD tăng giá sẽ tác động đến giảm giá đồng tiền của các nước khác trên thế giới và trong khu vực. Vì thế có tác động đến đồng tiền của Việt Nam trong quan hệ tỷ giá với đồng USD.

Thứ hai, chính sách hạ lãi suất của Việt Nam có thể nói rất mạnh trong thời gian vừa qua. Đặt trong bối cảnh bên ngoài như vậy, đã và đang tạo ra sự chênh lệch lãi suất giữa đồng Việt Nam và USD trên thị trường liên ngân hàng, tiếp tục duy trì vị thế âm - nghĩa là lãi suất Việt Nam thấp hơn so với lãi suất đồng USD trên thị trường liên ngân hàng. Chính điều này cũng là một trong áp lực làm cho tỷ giá nóng hơn. Thứ ba, trong 3 tháng đầu năm nhập khẩu của chúng ta tương đối tích cực, vì thế nhu cầu ngoại tệ cho việc nhập khẩu cũng nhiều hơn giai đoạn trước đây. Ngoài các yếu tố chính trên, cũng có một số yếu tố khác tác động đến tỷ giá.

Phó Thống đốc Thường trực NHNN Đào Minh Tú phát biểu tại buổi họp báo

“Tuy nhiên có thể nói rằng, chúng tôi thấy tỷ giá vẫn đảm bảo duy trì được sự ổn định, đảm bảo được thị trường ngoại tệ thông thoáng, đảm bảo được các cân đối ngoại tệ, cũng như đáp ứng được nhu cầu ngoại tệ hợp pháp cho các doanh nghiệp và các nhu cầu xuất nhập khẩu. Đây là một trong những sự ổn định lớn mà chúng ta vẫn đang duy trì”, Phó Thống đốc khẳng định.

Trên thực tế, tỷ lệ mất giá của đồng Việt Nam so với đồng USD trong so sánh với đồng tiền của các nước khác vẫn thấp. Năm 2023 mất giá khoảng 2,9%; đến thời điểm hiện nay trên thị trường liên ngân hàng, tỷ giá giữa đồng Việt Nam và USD cũng đã có mức tăng khoảng 2,6%. Nhưng so với các nước khác, chẳng hạn như đồng Nhân dân tệ của Trung Quốc mất giá với USD khoảng 1,74%; đồng Bath (Thái Lan) khoảng 5,93%; đồng Won của Hàn Quốc khoảng 3,88%; đồng Yên (Nhật Bản) khoảng 7,52%... Có thể thấy ngay các nước lớn, nền kinh tế lớn cũng bị ảnh hưởng bởi tỷ giá của đồng USD do chính sách đồng USD của Mỹ.

Mặc dù vậy, theo Phó Thống đốc, tỷ giá là một trong những điều hành kinh tế vĩ mô rất quan trọng. Bởi tỷ giá không chỉ ảnh hưởng đến giá trị đồng tiền và sức mua mà còn ảnh hưởng rất nhiều đến các chính sách kinh tế, đặc biệt là liên quan đến ổn định vĩ mô, kiểm soát lạm phát, vấn đề về tâm lý đến thị trường, ngoại tệ và niềm tin của nhà đầu tư. Chính vì thế, NHNN luôn coi trọng và tập trung trong công tác điều hành tỷ giá.

“Trong thời gian tới, chúng tôi sẽ tiếp tục điều hành theo cơ chế hết sức linh hoạt, đảm bảo làm sao để tỷ giá có thể lên xuống phù hợp với xu thế chung và cũng đảm bảo được mục tiêu đặt ra, đó là sự ổn định sức mua đồng tiền, đảm bảo hài hòa trạng thái ngoại tệ và luôn duy trì được trạng thái dương cũng như đảm bảo cân đối ngoại tệ cho các nhu cầu hợp pháp của nền kinh tế”, Phó Thống đốc nhấn mạnh và cho rằng: Muốn làm được điều đó thì tất nhiên phải có các công cụ. Ngoài công cụ điều hành chính sách tiền tệ nói chung đang thực hiện thì cũng còn những yếu tố khác, trong đó rất mong được các cơ quan báo chí truyền thông để làm sao tạo niềm tin cho thị trường, tránh tâm lý găm giữ. NHNN trong trường hợp cần thiết sẽ can thiệp và như vậy vẫn đảm bảo được sự ổn định.

Quyền lợi chính đáng của khách hàng luôn được bảo vệ

Trả lời báo chí liên quan đến vấn đề xảy ra một số vụ mất tiền trong tài khoản gần đây, Phó Thống đốc Đào Minh Tú cho biết, câu chuyện tiền trong tài khoản bị mất, có những vi phạm có thể do cá nhân, do tập thể, hoặc do ngân hàng. “Tuy nhiên, nếu nói lỗ hổng mang tính chất hệ thống thì khẳng định là không”, Phó Thống đốc nói.

Điều này chỉ diễn ra ở một số ngân hàng, một số đơn vị, bộ phận cụ thể, hoặc do vi phạm của cá nhân cán bộ ngân hàng; cũng có thể do sự chủ quan, thậm chí có trường hợp thông đồng với cán bộ ngân hàng để tiêu cực và thậm chí không chỉ lừa nhau mà còn lừa ngân hàng.

Phó Thống đốc cho biết, mỗi vụ việc này đều được NHNN rút kinh nghiệm chung với tất cả các ngân hàng khác để có chỉ đạo kịp thời. Ở góc độ các quy chế, quy định, NHNN luôn rà soát thường xuyên. Từ lâu, các quy định liên quan đến việc mở tài khoản thanh toán, chuyển tiền, cũng như về gửi tiết kiệm của người dân, doanh nghiệp đã có hệ thống các văn bản quy phạm rất đầy đủ; xác định rất rõ, đầy đủ quy định trách nhiệm của ngân hàng thương mại trong cung ứng các dịch vụ liên quan đến việc mở tài khoản, tiền gửi tiết kiệm của người dân, cũng như quy định cụ thể trách nhiệm của người gửi tiền để đảm bảo an toàn. Thông tư số 23/2014/TT-NHNN của NHNN Việt Nam (hướng dẫn việc mở và sử dụng tài khoản thanh toán) đã quy định rất rõ về các nội dung này; và sau đó cũng thường xuyên được cập nhật, bổ sung để phù hợp, nhất là trong điều kiện hiện nay.

Tuy nhiên việc triển khai thực hiện các quy định đó của các NHTM bằng các quy định nội bộ, các quy định riêng của mình trong việc quản trị hoạt động này là trách nhiệm của các NHTM. Do đó, khi xảy ra những vụ việc như vừa qua thì trước hết phải xem xét là các NHTM đã thực hiện đúng các quy định của NHNN chưa, để đảm bảo quyền lợi của người gửi tiền.

Phó Thống đốc cũng chia sẻ, qua đây cũng phải nhìn nhận là, ngoài những quy định cụ thể mà mỗi bên - ngân hàng và khách hàng - cần thực hiện tốt thì cũng có những yếu tố luôn luôn cần quan tâm như: tăng cường lưu ý vấn đề bảo mật thông tin trong quá trình mở tài khoản, giao dịch chuyển tiền, thanh toán, sử dụng thẻ, gửi tiền tiết kiệm… “Các nội dung này chúng tôi cũng đã nhiều lần đặt vấn đề và các phương tiện truyền thông cũng đã truyền thông rất tích cực, đầy đủ”, Phó Thống đốc nhấn mạnh.