Phố Wall chìm trong sắc đỏ vì giá dầu và lợi suất trái phiếu tăng

Phố Wall khởi đầu tháng 9 đầy thận trọng khi giá dầu và lợi suất trái phiếu Mỹ tăng, gây sức ép lên nhóm cổ phiếu công nghệ - Ảnh: AP

Dầu tăng mạnh, nhà đầu tư chuyển sang phòng thủ

Phố Wall khép lại phiên giao dịch ngày 1/9 trong sắc đỏ khi nhà đầu tư đồng loạt giảm khẩu vị rủi ro trước sự kết hợp bất lợi giữa căng thẳng địa chính trị, giá dầu tăng và lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ leo lên mức cao nhất nhiều tháng.

Theo AP, chỉ số S&P 500 giảm 54,67 điểm, tương đương 0,7%, xuống 7.631,47 điểm. Chỉ số Dow Jones Industrial Average mất 419,02 điểm, tương đương 0,8%, xuống 52.766,88 điểm. Nasdaq Composite giảm 271,11 điểm, tương đương 1%, còn 26.099,77 điểm. Chỉ số Russell 2000 đại diện nhóm cổ phiếu vốn hóa nhỏ giảm 1,2%, xuống 2.920,13 điểm.

Đây là phiên giảm thứ ba liên tiếp của các chỉ số chính, đồng thời đánh dấu một khởi đầu không thuận lợi cho tháng 9 - vốn được xem là một trong những giai đoạn khó khăn nhất trong năm đối với chứng khoán Mỹ.

Tâm điểm của phiên giao dịch là diễn biến trên thị trường năng lượng. Giá dầu Brent tăng 4,6%, lên 94,65 USD/thùng, trong khi dầu WTI tăng 5,2%, chốt ở 90,22 USD/thùng. Đây là mức đóng cửa cao nhất của dầu Brent kể từ cuối tháng 7 và của dầu WTI kể từ tháng 7.

Đà tăng của giá dầu diễn ra sau khi Mỹ tiến hành các cuộc không kích mới nhằm vào các mục tiêu của Iran, trong bối cảnh căng thẳng tại khu vực Trung Đông tiếp tục leo thang. Reuters cho rằng diễn biến này làm gia tăng lo ngại xung đột có thể ảnh hưởng tới nguồn cung năng lượng toàn cầu, đặc biệt khi eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển dầu quan trọng - tiếp tục nằm trong vùng rủi ro.

Với thị trường chứng khoán, dầu tăng không đơn thuần là câu chuyện của nhóm cổ phiếu năng lượng. Giá nhiên liệu cao hơn có thể đẩy chi phí vận tải, sản xuất và tiêu dùng lên, tạo thêm áp lực đối với lạm phát. Điều này khiến bài toán lãi suất của Fed trở nên khó đoán hơn.

Trong phiên 1/9, nhóm năng lượng là một trong số ít các nhóm ngành thuộc S&P 500 tăng điểm nhờ giá dầu. Ngược lại, cổ phiếu tiêu dùng không thiết yếu chịu áp lực bán mạnh nhất. Chỉ số Dow Jones Transportation Average, thường được xem là một chỉ báo về sức khỏe kinh tế, giảm tới 2,5%.

Không chỉ giá dầu, thị trường trái phiếu cũng phát đi tín hiệu đáng chú ý. Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm tăng lên khoảng 4,79%, mức cao nhất kể từ tháng 1/2025. Reuters cho biết lợi suất này đã tăng trong 5 phiên liên tiếp.

Lợi suất tăng khiến cổ phiếu tăng trưởng, đặc biệt là nhóm công nghệ, chịu sức ép rõ rệt. Khi lợi suất trái phiếu cao hơn, chi phí vốn của doanh nghiệp tăng trong khi giá trị hiện tại của dòng tiền tương lai bị chiết khấu mạnh hơn. Đây là lý do Nasdaq - nơi tập trung nhiều cổ phiếu công nghệ và tăng trưởng - giảm mạnh hơn Dow Jones và S&P 500.

AP ghi nhận Nvidia và Amazon nằm trong nhóm cổ phiếu công nghệ gây sức ép lớn lên thị trường. Chỉ số bán dẫn Philadelphia giảm 2,1%, với toàn bộ các cổ phiếu thành phần đều đóng cửa trong sắc đỏ.

Diễn biến này cho thấy tâm lý nhà đầu tư đã chuyển nhanh từ ưu tiên tăng trưởng sang bảo toàn lợi nhuận. Sau một giai đoạn thị trường liên tục lập và bám sát các vùng đỉnh, chỉ cần lợi suất và giá dầu đồng thời đi lên, định giá cổ phiếu, đặc biệt là nhóm công nghệ, lập tức trở nên nhạy cảm hơn.

Fed đứng trước bài toán khó

Áp lực lớn nhất đối với thị trường hiện nay nằm ở triển vọng chính sách tiền tệ. Theo Reuters, thị trường đang gia tăng đặt cược vào khả năng Fed tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 9. Xác suất thị trường kỳ vọng một đợt tăng ít nhất 25 điểm cơ bản đã lên khoảng 66-68%, tăng mạnh so với mức 39,6% một tuần trước.

Những phát biểu mang tính cứng rắn của Chủ tịch Fed Kevin Warsh trong tuần trước càng củng cố quan điểm rằng ngân hàng trung ương Mỹ có thể ưu tiên kiểm soát lạm phát thay vì nhanh chóng nới lỏng chính sách.

Trong khi đó, các dữ liệu kinh tế mới nhất cho thấy thị trường lao động có dấu hiệu hạ nhiệt. Báo cáo JOLTS cho thấy số vị trí việc làm tại Mỹ trong tháng 7 thấp hơn dự kiến. Hoạt động sản xuất cũng có dấu hiệu suy yếu, trong khi chi tiêu cho xây dựng nhà ở giảm.

Điều này đặt Fed vào thế khó: kinh tế có những dấu hiệu giảm tốc, nhưng giá dầu tăng và áp lực lạm phát có thể khiến ngân hàng trung ương không thể dễ dàng hạ lãi suất.

Investopedia trước phiên giao dịch cũng cảnh báo các hợp đồng tương lai chứng khoán Mỹ chịu sức ép khi dầu và lợi suất trái phiếu tăng. Lợi suất kỳ hạn 10 năm đã lên 4,79%, trong khi thị trường ngày càng lo ngại xung đột tại Iran có thể tạo ra một vòng lạm phát mới.

“Tháng 9” mở màn không thuận lợi

Một yếu tố khác khiến tâm lý nhà đầu tư thận trọng là tính mùa vụ. Theo Reuters, tháng 9 là tháng duy nhất kể từ năm 1926 có mức sinh lời trung bình âm đối với chứng khoán Mỹ. Trong bối cảnh thị trường đang ở vùng định giá cao, yếu tố mùa vụ có thể càng khiến nhà đầu tư nhạy cảm trước các thông tin bất lợi.

Độ rộng thị trường cũng cho thấy áp lực bán không tập trung vào một vài cổ phiếu. Trên sàn New York, số mã giảm nhiều gấp 2,8 lần số mã tăng; tại Nasdaq, tỷ lệ này cũng ở mức 2,8 lần. Nasdaq ghi nhận 161 mã lập đáy 52 tuần, trong khi chỉ có 30 mã lập đỉnh mới.

Thanh khoản đạt khoảng 14,38 tỷ cổ phiếu, thấp hơn mức bình quân 15,35 tỷ cổ phiếu trong 20 phiên gần nhất. Điều này cho thấy nhà đầu tư chưa hoàn toàn rơi vào trạng thái bán tháo, nhưng rõ ràng đang giảm mức độ chấp nhận rủi ro.

Sau phiên 1/9, S&P 500 vẫn tăng 11,5% từ đầu năm, Nasdaq tăng 12,3%, còn Dow Jones tăng 9,8%. Tuy nhiên, khoảng cách giữa mức tăng tích lũy và rủi ro ngắn hạn đang trở nên đáng chú ý hơn.

Nhìn tổng thể, phiên giao dịch ngày 1/9 cho thấy Phố Wall đang bước vào tháng mới với một “bài toán” khó hơn: giá dầu tăng, lợi suất trái phiếu cao, kỳ vọng Fed tăng lãi suất và rủi ro địa chính trị cùng xuất hiện. Trong ngắn hạn, diễn biến của dầu và lợi suất trái phiếu sẽ tiếp tục là hai biến số quan trọng quyết định khả năng thị trường Mỹ ổn định trở lại hay bước vào một nhịp điều chỉnh sâu hơn.