Trái phiếu xanh “thuần nội tệ” mở lối mới cho doanh nghiệp ngành giấy

Ngành giấy Việt Nam lần đầu phát hành trái phiếu xanh không bảo lãnh quốc tế

Thị trường tài chính bền vững Việt Nam vừa ghi nhận một dấu mốc quan trọng khi Công ty TNHH Miza Nghi Sơn hoàn tất phát hành trái phiếu xanh trị giá 150 tỷ đồng, kỳ hạn 7 năm, không kèm bảo lãnh thanh toán quốc tế. Đây là thương vụ đầu tiên trong lĩnh vực sản xuất giấy tại Việt Nam được cấu trúc và phát hành theo các chuẩn mực xanh quốc tế nhưng hoàn toàn dựa trên năng lực nội tại của doanh nghiệp và thị trường vốn trong nước.

Điểm đáng chú ý của giao dịch không chỉ nằm ở quy mô hay kỳ hạn, mà ở cách thức triển khai. Trái phiếu được phát hành bằng đồng nội tệ, không có bảo lãnh quốc tế là yếu tố vốn thường được xem là “tấm đệm an toàn” cho nhà đầu tư trong các thương vụ xanh trước đây. Việc phát hành thành công cho thấy mức độ trưởng thành ngày càng cao của thị trường trái phiếu nội địa, cũng như niềm tin gia tăng của nhà đầu tư đối với các doanh nghiệp theo đuổi mô hình phát triển bền vững.

Thương vụ được thu xếp và tư vấn bởi các tổ chức uy tín trong và ngoài nước. Maybank Investment Bank (Việt Nam) đóng vai trò là đơn vị thu xếp duy nhất, trong khi Maybank Investment Bank Berhad đảm nhiệm tư vấn cấu trúc bền vững. FiinRatings cung cấp Báo cáo Ý kiến Độc lập (Second-Party Opinion – SPO), đánh giá mức độ phù hợp của Khung Tài chính Xanh do Miza Nghi Sơn xây dựng.

Theo công bố, Khung Tài chính Xanh của Miza Nghi Sơn được thiết kế phù hợp với Bộ Nguyên tắc Trái phiếu Xanh của Hiệp hội Thị trường Vốn Quốc tế (ICMA) và Tiêu chuẩn Trái phiếu Xanh ASEAN. Đồng thời, khung này tuân thủ Phân loại Xanh Việt Nam theo Quyết định số 21 ban hành tháng 7/2025, cũng như tham chiếu các hệ thống phân loại tài chính bền vững của ASEAN và Singapore - châu Á. Đây là nền tảng quan trọng giúp đảm bảo tính minh bạch, nhất quán và khả năng so sánh của trái phiếu xanh trên thị trường khu vực.

Khung Tài chính Xanh của Miza Nghi Sơn được thiết kế phù hợp với Bộ Nguyên tắc Trái phiếu Xanh của Hiệp hội Thị trường Vốn Quốc tế

FiinRatings, trong vai trò đơn vị đánh giá độc lập, xác nhận Khung Tài chính Xanh của Miza đáp ứng đầy đủ bốn trụ cột cốt lõi theo thông lệ quốc tế: mục đích sử dụng vốn, quy trình lựa chọn và đánh giá dự án, quản lý nguồn vốn và cơ chế báo cáo. Báo cáo SPO cũng khẳng định mức độ phù hợp cao của khung với các chuẩn mực của ICMA, Tiêu chuẩn Trái phiếu Xanh ASEAN và các Nguyên tắc Tín dụng Xanh do các hiệp hội thị trường cho vay quốc tế ban hành.

Toàn bộ nguồn vốn huy động từ trái phiếu xanh sẽ được phân bổ cho các dự án đủ điều kiện theo Khung Tài chính Xanh đã công bố. Trọng tâm lớn nhất là đầu tư máy móc, thiết bị cho Dự án Nhà máy Sản xuất Giấy Tái chế Miza Nghi Sơn - Giai đoạn II tại Khu Kinh tế Nghi Sơn, tỉnh Thanh Hóa. Dự án này được kỳ vọng sẽ nâng cao năng lực sản xuất, mở rộng quy mô hoạt động và cải thiện hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp trong trung và dài hạn.

Bên cạnh đó, nguồn vốn cũng được sử dụng cho các hạng mục liên quan đến kinh tế tuần hoàn, quản lý nước và nước thải bền vững, nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng, phát triển năng lượng tái tạo và quản lý tài nguyên thiên nhiên bền vững. Đây đều là những lĩnh vực then chốt trong lộ trình giảm phát thải và chuyển đổi xanh của ngành công nghiệp giấy là một ngành vốn chịu nhiều áp lực về môi trường.

Miza Nghi Sơn hiện đang vận hành nhà máy sản xuất giấy bao bì tái chế tại Khu Kinh tế Nghi Sơn từ năm 2021, với mô hình kinh doanh dựa trên các nguyên tắc kinh tế tuần hoàn và sử dụng tài nguyên bền vững. Chia sẻ về thương vụ, ông Lê Văn Hiệp, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Miza Nghi Sơn, cho biết việc phát hành trái phiếu xanh thể hiện cam kết dài hạn của doanh nghiệp đối với phát triển bền vững. Theo ông, sự tham gia của các tổ chức tài chính uy tín và nhà đầu tư xanh là minh chứng cho niềm tin của thị trường vào mô hình quản trị minh bạch và tầm nhìn tăng trưởng dài hạn của Miza.

Ở góc độ tổ chức thu xếp, ông Kim Thiên Quang, Tổng Giám đốc Maybank Investment Bank (Việt Nam), nhận định giao dịch mang tính dấu mốc này phản ánh sự trưởng thành của thị trường trái phiếu trong nước và mở rộng thêm kênh huy động vốn trung, dài hạn bằng đồng nội tệ cho các dự án bền vững. Ông cũng cho biết Tập đoàn Maybank đã huy động khoảng 156 tỷ ringgit Malaysia cho tài chính bền vững trong giai đoạn 2021–9/2025, vượt xa mục tiêu đề ra.

Đánh giá rộng hơn, thương vụ của Miza Nghi Sơn không chỉ là câu chuyện riêng của một doanh nghiệp trong ngành giấy. Đây còn là tín hiệu tích cực cho thấy thị trường trái phiếu xanh và trái phiếu bền vững tại Việt Nam đang dần khởi sắc ngay từ đầu năm 2026. Việc ngày càng nhiều doanh nghiệp và tổ chức tín dụng tham gia phát hành theo chuẩn ESG cho thấy tài chính bền vững đang từng bước trở thành một cấu phần quan trọng của thị trường vốn Việt Nam, góp phần hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng xanh và phát triển kinh tế dài hạn.