Xây dựng không gian để “đánh thức mỏ vàng” kinh tế đêm

Phố đi bộ Bùi Viện – một trong những không gian phát triển kinh tế đêm của TP. Hồ Chí Minh.

Bà Bùi Thị Ngọc Hiếu, Phó Giám đốc Sở Du lịch TP. Hồ Chí Minh, cho biết thành phố đang khuyến khích các mô hình kinh doanh văn minh, chất lượng và bền vững nhằm bảo đảm môi trường du lịch an toàn, thân thiện.

Theo các chuyên gia, TP. Hồ Chí Minh có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển du lịch ban đêm như bản sắc văn hóa đa dạng, hạ tầng đô thị hiện đại và nhu cầu trải nghiệm ngày càng tăng của du khách. Tuy nhiên, hoạt động hiện nay vẫn còn phân tán, thiếu tính kết nối và chưa hình thành sản phẩm đặc trưng. Các rào cản về quy hoạch, quản lý giờ hoạt động, an ninh, môi trường và truyền thông vẫn tồn tại. Vì vậy, thành phố cần xây dựng chiến lược phát triển du lịch đêm theo hướng đồng bộ, có quy hoạch không gian rõ ràng và tăng cường các sản phẩm mang bản sắc riêng.

Theo kết quả khảo sát thực địa của Sở Du lịch TP. Hồ Chí Minh, các hoạt động du lịch ban đêm hiện tập trung chủ yếu tại một số khu vực như phố đi bộ Nguyễn Huệ, phố Bùi Viện, chợ đêm Bến Thành, bến Bạch Đằng và các không gian ẩm thực ven sông. Các loại hình phổ biến gồm biểu diễn nghệ thuật đường phố, khu ẩm thực, hoạt động giải trí, dịch vụ du thuyền và các điểm vui chơi về đêm.

TS. Dương Đức Minh, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế du lịch TP. Hồ Chí Minh, cho rằng nếu được khai thác hiệu quả, khu vực chợ Bến Thành có thể trở thành điểm kết nối các không gian du lịch đêm trong khu trung tâm, góp phần chia sẻ lượng khách với phố Bùi Viện và phố đi bộ Nguyễn Huệ. Vị trí của chợ Bến Thành đặc biệt thuận lợi khi gắn với tuyến metro, bãi đỗ xe và các điểm tham quan lân cận như phố đi bộ Nguyễn Huệ, trục đường Lê Lợi hay khu mua sắm dưới lòng đất.

Kinh nghiệm từ các đô thị như Bangkok, Seoul và Singapore cho thấy phát triển kinh tế đêm thành công cần quy hoạch rõ ràng, quản trị an ninh – trật tự hiệu quả và chiến lược truyền thông sáng tạo. Bangkok thiết lập các “Nightlife Zones” với cơ chế quản lý riêng; Singapore tổ chức lễ hội “Marina Bay Night Festival” thu hút đông đảo du khách; còn Seoul phát triển các tour đêm gắn với công nghệ ánh sáng và văn hóa đương đại.

Trên thực tế, kinh tế đêm không chỉ góp phần gia tăng chi tiêu du lịch mà còn đóng vai trò chiến lược trong phát triển kinh tế đô thị. Tuy nhiên, các hoạt động ban đêm không nên chỉ phục vụ du khách mà cần hướng tới cả người dân địa phương để tạo bản sắc riêng cho thành phố. Việc ứng dụng công nghệ số cũng sẽ giúp chính quyền và doanh nghiệp quản lý hiệu quả các khu vực kinh tế đêm, đồng thời nâng cao trải nghiệm cho du khách.

Ở góc độ doanh nghiệp du lịch, bà Huỳnh Phan Phương Hoàng, Phó Tổng giám đốc Vietravel, cho rằng TP. Hồ Chí Minh cần quy hoạch và phân loại rõ ràng các loại hình như phố ẩm thực, phố nghệ thuật, khu bar – pub thay vì phát triển tự phát. Thành phố có thể mở rộng thêm các tuyến phố ẩm thực, chợ đêm văn hóa, khu biểu diễn nghệ thuật ngoài trời, đồng thời bố trí bến taxi, xe buýt đêm và các không gian đi bộ an toàn để phục vụ du khách.

Bên cạnh đó. Thành phố có thể hình thành các “cụm không gian kinh tế đêm” như khu Nhà hát Thành phố, chợ Bến Thành – Hàm Nghi, phố Nguyễn Huệ hay khu vực kênh Tàu Hủ. Mỗi cụm nên có một chủ đề riêng như ẩm thực truyền thống, thời trang nội địa, trình diễn âm nhạc đường phố hoặc các sản phẩm sáng tạo.

Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được nhấn mạnh kinh tế đêm không chỉ là dịch vụ ăn uống mà cần tạo ra không gian hiện đại, giàu bản sắc văn hóa. Thành phố sẽ mời các chuyên gia, doanh nghiệp và các sở ngành cùng tham gia xây dựng mô hình kinh tế đêm mang dấu ấn riêng của TP. Hồ Chí Minh.

Trước mắt, thành phố dự kiến thí điểm phát triển kinh tế đêm dọc sông Sài Gòn, từ cầu Ba Son đến Bến Nhà Rồng, kết nối các khu vực quảng trường trung tâm, phố Nguyễn Huệ và đường Lê Lợi. Cùng với đó, các tiêu chí, mục tiêu và khung chính sách cũng sẽ được xây dựng để thu hút nhà đầu tư tham gia, từng bước hình thành diện mạo kinh tế đêm bài bản và hấp dẫn cho đô thị lớn nhất cả nước.