Nếu không điều hành linh hoạt thì lãi suất cho vay đã tăng

Thống đốc NHNN Lê Minh Hưng

Theo Thống đốc Lê Minh Hưng, tăng trưởng kinh tế (GDP) 6 tháng đầu năm thấp hơn cùng kỳ có 2 nguyên nhân. Thứ nhất, sản xuất nông nghiệp sụt giảm do ảnh hưởng bởi thiên tai. Đây được xem là nguyên nhân chủ chốt làm tốc độ tăng GDP giảm. Thứ hai, sản xuất công nghiệp tăng không như kỳ vọng, đặc biệt là công nghiệp khai khoáng giảm 2,2%.

Tuy nhiên, Thống đốc Lê Minh Hưng cho rằng, nếu loại trừ 2 nguyên nhân khách quan trên thì tốc độ tăng trưởng GDP 6 tháng đầu năm có thể bằng hoặc cao hơn năm trước. Ngày 22/6 vừa qua, Hội đồng tư vấn chính sách tài chính tiền tệ quốc gia đã họp phiên thường kỳ Quý II, các thành viên trong hội đồng đều có nhận định về tình hình vĩ mô như vậy.

Liên quan tới diễn biến lạm phát, Thống đốc cho biết, 6 tháng đầu năm lạm phát tăng chủ yếu do tác động từ yếu tố giá. Trong khi so với cuối năm 2015, lạm phát cơ bản 6 tháng đầu năm chỉ tăng 1,31%. “Các chuyên gia thuộc Hội đồng tư vấn chính sách tài chính, tiền tệ quốc gia cho rằng, diễn biến lạm phát cơ bản hiện nay là phù hợp với diễn biến điều hành tiền tệ, chứ không phải tác động từ việc điều hành CSTT mở rộng. Điều hành này phù hợp với thực tế”, Thống đốc khẳng định.

Về hoạt động tín dụng, ngoại hối, lãi suất, người đứng đầu ngành Ngân hàng cho biết, đến nay, huy động vốn của hệ thống ngân hàng tăng 8,8%, cao hơn so với mức tăng của cùng kỳ năm 2015 là 5,18%.

Bên cạnh đó, nhờ giải pháp điều hành kinh tế vĩ mô phù hợp và sự chỉ đạo quyết liệt của NHNN, đến ngày 28/6 tín dụng đối với nền kinh tế tăng 7,16%, trong khi cùng kỳ năm 2015 chỉ tăng 7,08%. "Điểm tích cực trong 6 tháng đầu năm là tín dụng trung và dài hạn tăng 9,81%, cao hơn tín dụng chung của nền kinh tế. Đây là yếu tố quan trọng để hỗ trợ cho tăng trưởng kinh tế trong những tháng cuối năm", Thống đốc nhấn mạnh.

Tuy nhiên theo ông, trong 6 tháng đầu năm, sức ép tăng lãi suất trên thị trường là rất lớn, xuất phát từ kỳ vọng lạm phát. Tốc độ lạm phát 6 tháng đầu năm tăng ở tất cả các tháng. Cho nên trong điều hành phải hết sức quan tâm và không chủ quan về tốc độ tăng lạm phát. Bên cạnh đó, nhu cầu tín dụng cho nền kinh tế mở rộng và tăng từ đầu năm cũng là sức ép lên lãi suất huy động. Chưa kể nhu cầu phát hành trái phiếu Chính phủ năm nay cao hơn năm ngoái.

"Trước những sức ép trên, nếu trong điều hành không linh hoạt và chủ động thì lãi suất huy động đã tăng và lãi suất cho vay (LSCV) cũng tăng theo", Thống đốc Lê Minh Hưng nhấn mạnh.

Theo đó, NHNN đã phối hợp tốt với Bộ Tài chính và điều hành linh hoạt các công cụ CSTT để điều tiết thanh khoản trên thị trường nên đã kiểm soát được lãi suất huy động đầu vào, giữ được ổn định lãi suất trên thị trường liên ngân hàng, qua đó mới giữ được ổn định LSCV, thậm chí LSCV còn có xu hướng giảm.

Không chỉ vậy, việc điều hành linh hoạt CSTT còn kiểm soát được những yếu tố gây bất ổn vĩ mô, đặc biệt là kiểm soát được lạm phát theo mục tiêu Quốc hội đặt ra cũng như giúp Chính phủ phát hành được trái phiếu với lãi suất phù hợp.

Theo đó trong 6 tháng đầu năm Bộ Tài chính đã phát hành khoảng hơn 170.000 tỷ đồng trái phiếu Chính phủ, bằng 80% kế hoạch phát hành của năm 2016. Lãi suất trái phiếu giảm 0,4-0,5% so với cuối năm 2015.

Thanh khoản của hệ thống ngân hàng hiện khá dồi dào

Sự điều hành chủ động, linh hoạt của NHNN còn giúp thị trường ngoại tệ và tỷ giá cơ bản ổn định. Từ đầu năm đến nay NHNN đã mua được số lượng ngoại tệ rất lớn, tăng dự trữ ngoại hối Nhà nước. Điều đó đã được khẳng định qua sự cố Brexit ngày 24/6 vừa qua, khi mà thị trường ngoại hối chỉ biến động rất nhẹ.

Chia sẻ thêm về định hướng điều hành CSTT những tháng cuối năm, Thống đốc Lê Minh Hững cho biết, CSTT sẽ tiếp tục được điều hành hết sức chủ động, linh hoạt để đạt được những mục tiêu về phát triển kinh tế - xã hội đã đặt ra từ đầu năm.

Theo đó, NHNN sẽ tiếp tục bám sát diễn biến kinh tế trong nước và thế giới, thị trường tiền tệ để điều hành linh hoạt các công cụ CSTT nhằm hỗ trợ thanh khoản cho các TCTD để ổn định LSHĐ và giảm mặt bằng LSCV. Đồng thời, NHNN tiếp tục chỉ đạo quyết liệt các TCTD tiết giảm chi phí hoạt động và nâng cao hiệu quả kinh doanh để có điều kiện giảm LSCV.

Về tăng trưởng tín dụng, Thống đốc cho biết, vừa qua NHNN đã có chi thị yêu cầu các TCTD ưu tiên tín dụng cho các lĩnh vực ưu tiên, đảm bảo an toàn hiệu quả.

Vấn đề điều hành diễn biến tỷ giá, những tháng cuối năm, NHNN sẽ tiếp tục theo dõi đánh giá theo dõi sát tình hình quốc tế và khu vực, các động thái của NHTW châu Âu, Cục dự trữ liên bang Mỹ (FED), NHTW Trung Quốc để có giải pháp điều hành linh hoạt.

“Tôi tin tưởng rằng, với công cụ, nguồn lực hiện có, đặc biệt từ khi sử dụng cơ chế điều hành tỷ giá mới, chúng ta có điều kiện để chủ động điều hành, vừa đạt mục tiêu ổn định vĩ mô, kiểm soát lạm phát, hỗ trợ một phần tăng trưởng xuất khẩu”, Thống đốc nói.