Bảo vệ thông tin cá nhân người nộp thuế trong kỷ nguyên số

Với hơn 30 năm triển khai ứng dụng công nghệ thông tin, hệ thống quản lý thuế của Việt Nam đã được hiện đại hóa toàn diện, xử lý hàng triệu hồ sơ và giám sát nghĩa vụ thuế của cá nhân, tổ chức trên cả nước. Hệ thống hiện đang quản lý hơn 80 triệu mã số thuế cùng hàng trăm triệu hồ sơ thuế, trở thành một trong những nền tảng dữ liệu quốc gia lớn và quan trọng bậc nhất.

Trung tâm Giám sát hệ thống công nghệ thông tin của Cục Thuế

Với khối lượng dữ liệu khổng lồ và sự phát triển nhanh chóng của các dịch vụ thuế điện tử, vấn đề bảo vệ thông tin cá nhân của người nộp thuế ngày càng trở thành nhiệm vụ ưu tiên hàng đầu.

Tại buổi làm việc với Đoàn công tác của Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại Quốc hội vừa qua, Tổng Cục trưởng Tổng Cục Thuế Mai Xuân Thành khẳng định: “Ngành Thuế nhận thức sâu sắc vai trò của việc bảo vệ dữ liệu cá nhân trong bối cảnh hội nhập và chuyển đổi số. Đây không chỉ là yêu cầu pháp lý, mà còn là trách nhiệm đối với người dân và doanh nghiệp.”

Việc triển khai các dịch vụ thuế điện tử trong thời gian qua đã đạt nhiều kết quả ấn tượng. Tính đến cuối năm 2024, có tới 99,93% doanh nghiệp đang hoạt động đã sử dụng dịch vụ khai thuế điện tử. Ứng dụng eTax Mobile đã ghi nhận hơn 2,2 tỷ lượt tải và cài đặt, với hơn 3,9 tỷ giao dịch thực hiện, số tiền nộp thành công lên tới 8.543 tỷ đồng.

Bên cạnh đó, công tác quản lý thuế trong lĩnh vực thương mại điện tử và kinh doanh xuyên biên giới cũng được triển khai mạnh mẽ. Đã có 436 sàn thương mại điện tử thực hiện gửi dữ liệu định kỳ tới cơ quan thuế, đồng thời hệ thống hóa đơn điện tử được áp dụng 100% trên toàn quốc, với hơn 11,78 tỷ hóa đơn đã được xử lý.

Những kết quả này góp phần nâng cao hiệu quả quản lý thuế, tiết kiệm thời gian, chi phí và tạo thuận lợi tối đa cho người nộp thuế. Tuy nhiên, đi cùng với đó là bài toán lớn về bảo mật thông tin cá nhân, khi lượng dữ liệu nhạy cảm ngày càng tăng và tiềm ẩn nhiều rủi ro nếu không được kiểm soát chặt chẽ.

Trước yêu cầu cấp thiết đó, Tổng Cục Thuế đã đề xuất nhiều nội dung cần làm rõ trong dự thảo Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân - một dự án luật đang được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng pháp lý vững chắc để quản lý và bảo vệ dữ liệu cá nhân trong kỷ nguyên số.

Trong đó, ngành Thuế đặc biệt quan tâm đến các quy định về phạm vi và định nghĩa “dữ liệu cá nhân cơ bản” là yếu tố quyết định đến tính thống nhất trong việc phân loại và xử lý thông tin của người nộp thuế. Ngoài ra, Cục Thuế cũng kiến nghị bổ sung hướng dẫn về cơ chế chỉ định tổ chức, chuyên gia bảo vệ dữ liệu cá nhân để tạo cơ sở thực thi hiệu quả các quy định trong thực tế.

Phát biểu tại buổi làm việc, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại Nguyễn Minh Đức đánh giá cao nỗ lực của ngành Thuế trong việc hiện đại hóa hệ thống quản lý, đồng thời nhấn mạnh vai trò quan trọng của dữ liệu thuế trong quản lý tài chính công và phát triển kinh tế - xã hội. Ông cho rằng Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân cần được xây dựng theo hướng hài hòa giữa bảo vệ quyền lợi cá nhân và tạo điều kiện sử dụng dữ liệu phục vụ phát triển kinh tế.

Để nâng cao hiệu quả bảo vệ dữ liệu cá nhân, ngành Thuế đang tích cực xây dựng các tiêu chuẩn an toàn thông tin, thiết lập hệ thống giám sát và cảnh báo sớm các nguy cơ mất an toàn dữ liệu, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền về quyền và nghĩa vụ bảo mật thông tin đối với người nộp thuế.

Theo ông Mai Xuân Thành, sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý nhà nước, doanh nghiệp công nghệ và người dân sẽ là yếu tố then chốt để Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân đi vào cuộc sống một cách hiệu quả. Từ đó, ngành Thuế không chỉ hoàn thành nhiệm vụ quản lý thu đúng, thu đủ, mà còn bảo đảm môi trường số an toàn, tin cậy cho toàn xã hội.