Chuyển đổi số tạo động lực cho hoạt động ngân hàng

Từ số hóa công việc đến ứng dụng AI

Theo bà Nguyễn Thị Thu Thu, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc NHNN Chi nhánh Khu vực 8, trên cơ sở các định hướng của Trung ương, NHNN và địa phương, đơn vị đã ban hành nhiều chương trình, kế hoạch triển khai Nghị quyết 57; đồng thời gắn chuyển đổi số với cải cách hành chính, phát triển dữ liệu số, dịch vụ công trực tuyến và các nhiệm vụ chuyên môn.

Một trong những chuyển biến rõ nét là môi trường làm việc điện tử ngày càng được hoàn thiện. Các hệ thống quản lý văn bản và điều hành, thư điện tử công vụ, báo cáo thống kê cùng các phần mềm nghiệp vụ chuyên ngành được khai thác thường xuyên. Văn bản điện tử, chữ ký số, trao đổi công việc trên môi trường mạng từng bước trở thành phương thức làm việc chủ yếu.

Đáng chú ý, 100% văn bản điện tử qua hệ thống quản lý văn bản và điều hành được ký số. Trong giai đoạn từ ngày 15/12/2024 đến 14/6/2026, Chi nhánh tiếp nhận và xử lý 1.126 bộ hồ sơ, trong đó 1.114 hồ sơ đã được giải quyết đúng và trước hạn, 12 hồ sơ còn lại đang được xử lý trong hạn. Chi nhánh triển khai 23/23 dịch vụ công trực tuyến toàn trình đủ điều kiện; 100% hồ sơ và kết quả giải quyết thủ tục hành chính được số hóa; 100% thủ tục hành chính được thực hiện không phụ thuộc địa giới hành chính và 100% hồ sơ công việc, trừ hồ sơ mật, được xử lý trên môi trường điện tử…

Không dừng ở số hóa quy trình, AI cũng bắt đầu được đưa vào hoạt động chuyên môn. Cán bộ tại đơn vị đã đăng ký và sử dụng các tài khoản trên các nền tảng AI khác nhau như ChatGPT, Gemini, Claude... phục vụ nghiên cứu tài liệu, tổng hợp và xử lý thông tin, xây dựng báo cáo, phân tích dữ liệu, tra cứu thông tin chuyên ngành và hỗ trợ công tác tham mưu.

Một ứng dụng đáng chú ý được triển khai trong hoạt động giám sát Quỹ tín dụng nhân dân (QTDND). Trên cơ sở quy định chuyên ngành, sổ tay giám sát và nguồn dữ liệu trên hệ thống, đơn vị Quản lý giám sát các QTDND, tổ chức tài chính vi mô đã chủ động xây dựng quy trình giám sát, đồng thời ứng dụng AI để xây dựng công cụ tự động lọc dữ liệu, phát hiện các dấu hiệu cần lưu ý tại đơn vị được giám sát. Trên cơ sở kết quả sàng lọc, cán bộ tiếp tục xác minh, làm rõ, qua đó góp phần giảm thời gian xử lý và nâng cao tính thống nhất trong công tác giám sát.

Cùng với ứng dụng công nghệ, yếu tố con người được coi là “mắt xích” quan trọng. 100% cán bộ, công chức được tuyên truyền về phong trào “Bình dân học vụ số”; đã có 269 lượt cán bộ tham gia, hoàn thành các khóa đào tạo về AI, chiến lược số, công nghệ số và ứng dụng AI trong hoạt động chuyên môn.

Ngành Ngân hàng tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong thúc đẩy kinh tế số, xã hội số khu vực Bắc Trung bộ

Đưa thanh toán số đi vào đời sống

Nếu chuyển đổi số bên trong cơ quan quản lý tạo ra những thay đổi về phương thức làm việc thì sự phát triển của thanh toán không dùng tiền mặt cho thấy tác động rộng hơn của công nghệ tới người dân và doanh nghiệp…

Cùng với việc mở rộng hạ tầng, các phương thức hiện đại như mở tài khoản, mở thẻ bằng eKYC, xác thực sinh trắc học, thanh toán và rút tiền tại ATM bằng QR Code, thanh toán phi tiếp xúc… ngày càng phổ biến. Đến nay, tỷ lệ người dân từ 15 tuổi trở lên ở khu vực có tài khoản giao dịch tại ngân hàng đạt gần 89,4%.

Thanh toán số cũng đang đi sâu vào những dịch vụ thiết yếu. Đến nay, 100% khách hàng điện đã thanh toán không dùng tiền mặt; thanh toán tiền nước qua ngân hàng và các đơn vị thu hộ đạt 87,6%. 100% đơn vị giáo dục đã triển khai thu học phí qua ngân hàng, tỷ lệ thu học phí không dùng tiền mặt đạt 97,6% tổng số tiền thu. Trong lĩnh vực y tế, 100% đơn vị khám chữa bệnh chấp nhận thanh toán viện phí không dùng tiền mặt; tỷ lệ khách hàng sử dụng phương thức này đạt 60,1%.

Đáng chú ý, thanh toán số không chỉ hiện diện ở các siêu thị, cửa hàng hiện đại mà đã lan tới các chợ truyền thống. Hầu hết tiểu thương tại các chợ đã tích hợp mã QR phục vụ thanh toán. Tỷ lệ đối tượng hưởng chính sách an sinh xã hội nhận trợ cấp bằng phương thức không dùng tiền mặt cũng đạt gần 97%... Những con số này cho thấy chuyển đổi số ngân hàng đang vượt ra ngoài phạm vi công nghệ đơn thuần, từng bước thay đổi cách người dân tiếp cận và sử dụng dịch vụ tài chính, đồng thời góp phần thúc đẩy kinh tế số và tài chính toàn diện.

Tuy nhiên, quá trình này vẫn còn những điểm cần tiếp tục hoàn thiện. Trong đó, tính chủ động ứng dụng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo ở một số cán bộ chưa cao; ứng dụng AI phần lớn mới dừng ở cấp độ cá nhân và các tác vụ cơ bản, chưa có nhiều quy trình được tự động hóa. Đây cũng là vấn đề đáng chú ý khi công nghệ, đặc biệt là AI, thay đổi với tốc độ rất nhanh. Vì vậy, cùng với đầu tư hạ tầng, yêu cầu đặt ra là tiếp tục nâng cao kỹ năng số, khả năng khai thác dữ liệu và tư duy đổi mới cho đội ngũ cán bộ; đồng thời đặc biệt chú trọng an toàn, an ninh thông tin.

Với đặc thù của ngành Ngân hàng, chuyển đổi số càng nhanh thì yêu cầu bảo vệ dữ liệu càng cao. Mục tiêu không đơn thuần là đưa thêm công nghệ vào hoạt động, mà phải hướng tới sử dụng công nghệ để nâng cao chất lượng quản lý, giảm thời gian xử lý công việc, hỗ trợ người dân, doanh nghiệp tốt hơn và bảo đảm an toàn cho hệ thống tài chính - ngân hàng.