Liệu tân Chủ tịch Fed có đổi thước đo lạm phát để duy trì định hướng giảm lãi suất?

Sẽ giữ nguyên lãi suất

Cuộc họp chính sách tháng 6 của Fed sẽ chính thức bắt đầu vào hôm nay (thứ Ba, 16/6). Đây là cuộc họp đầu tiên dưới sự lãnh đạo của tân Chủ tịch Fed Kevin Warsh – người được Tổng thống Mỹ Donald Trump lựa chọn với hy vọng ông sẽ cắt giảm lãi suất nhanh và mạnh hơn so với người tiền nhiệm là Jerome Powell.

Mặc ít bình luận về các quyết định lãi suất của Fed trong thời gian gần đây, song thời điểm trước khi được đề cử làm người lãnh đạo Fed, Kevin Warsh có quan điểm lãi suất khá giống với ông Trump khi không ít lần cho rằng, lãi suất nên ở mức thấp hơn.

Tuy nhiên cuộc họp chính sách đầu tiên dưới sự lãnh đạo của Kevin Warsh diễn ra trong bối cảnh lạm phát tại Mỹ đang tăng tốc và chưa có dấu hiệu dừng lại.

Theo đó lạm phát giá tiêu dùng đã tăng tốc lên 4,2% trong tháng 5 từ mức 3,8% của tháng 4, ghi nhận mức tăng cao nhất kể từ tháng 4 năm 2023. Trong khi thước đo lạm phát ưa thích của Fed - chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) – cũng tăng tốc lên 3,8% trong tháng 4, mức cao nhất kể từ giữa năm 2023.

Lạm phát tăng cao không khỏi khiến các nhà hoạch định chính sách của Fed lo ngại, thậm chí không ít người đã bày tỏ sẵn sàng xem xét việc tăng lãi suất nếu lạm phát cao dai dẳng. Rõ ràng với tình thế hiên tại, dù Kevin Warsh có muốn cắt giảm lãi suất theo mong muốn của ông Trump cũng khó có thể thuyết phục được các đồng nghiệp của ông.

Thậm chí ngay cả khi Mỹ và Iran cho biết đã đạt được thỏa thuận ngừng chiến và sẽ sớm mở cửa trở lại eo biển Hormuz – tuyến vận tải năng lượng quan trọng, điều đó cũng không thể thay đổi việc Fed giữ nguyên lãi suất tại cuộc họp tháng 6. Bởi theo các nhà phân tích, giá dầu chưa sớm giảm về mức trước chiến sự và áp lực lạm phát vì thế vẫn có thể kéo dài.

"Kỳ vọng lạm phát có thể giảm, nhưng bản thân lạm phát sẽ vẫn còn kéo dài trong một thời gian. Bởi vì chuỗi cung ứng không thể đột nhiên được sửa chữa, và việc dầu mỏ được cung cấp trở lại không thể ngay lập tức”, Imre Speizer - Chiến lược gia thị trường của Westpac ở Auckland cho biết.

Trong khi các nhà phân tích của Capital Economics cho biết trong một báo cáo hôm 11/6 rằng, “một Warsh thân thiện với Trump có lẽ vẫn sẽ cố gắng giữ cân bằng giữa việc tỏ ra trung lập và thừa nhận rằng việc tăng lãi suất là có thể xảy ra”.

Liệu có thay thước đo lạm phát?

Mặc dù các nhà kinh tế đều đồng thuận Fed sẽ tiếp tục duy trì lãi suất ở mức 3,5% - 3,75% tại cuộc họp tháng 6 ngay cả khi cuộc này do Kevin Warsh – một người có quan điểm ôn hòa - chủ trì. Tuy nhiên liệu tân Chủ tịch Fed có đổi thước đo lạm phát để duy trì quan điểm ôn hòa hay không vẫn là một câu hỏi ngỏ.

Các nhà kinh tế và nhà hoạch định chính sách - bao gồm cả cựu Chủ hoạch Fed Jerome Powell - thường sử dụng lạm phát cơ bản để đánh giá xu hướng giá cả. Chỉ số lạm phát “cơ bản” đã loại bỏ giá năng lượng và thực phẩm, vốn có thể biến động mạnh từ tháng này sang tháng khác.

Tuy nhiên trong phiên điều trần xác nhận tại Thượng viện vào tháng 4, Kevin Warsh cho biết ông thích một phương pháp thay Wars- “trung bình cắt giảm” (trimmed mean) - để đo lường lạm phát cơ bản trong nền kinh tế Mỹ. Chỉ số này loại trừ các loại hàng hóa và dịch vụ mà sự thay đổi giá cả, tăng hoặc giảm, là cực đoan nhất trong tháng.

Giả định là những thay đổi giá cả này là do “các yếu tố đặc thù” sẽ giảm bớt, chứ không phải do áp lực lạm phát dai dẳng, Mark Zandi - Nhà kinh tế trưởng tại Moody’s cho biết.

“Tôi thấy nó hữu ích”, Zandi nói về lạm phát trung bình cắt giảm. “Tuy nhiên, tôi không chắc mình có thể dựa hoàn toàn vào nó. Một số điều mà bạn nghĩ chỉ là tạm thời lại hóa ra kéo dài”.

Đây là một điểm khác biệt quan trọng đối với chính sách lãi suất. Bởi các chỉ số lạm phát cơ bản và “trung bình cắt giảm” hiện đang phát ra những tín hiệu khác nhau, Joe Seydl - một nhà kinh tế thị trường cấp cao tại Ngân hàng tư nhân J.P. Morgan cho biết. Theo ông, các thước đo này đang di chuyển theo hướng ngược nhau, với lạm phát cơ bản tăng cao còn lạm phát trung bình cắt giảm lại giảm xuống.

“Hiện tại, điều này khá thuận lợi cho quan điểm ôn hòa”, Seydl nói. Quan điểm ôn hòa cho thấy Fed có xu hướng giảm lãi suất hơn.