“Luồng xanh” thủ tục, thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội

Các dự án NƠXH được xếp vào nhóm “luồng xanh”, “luồng ưu tiên” trong giải quyết thủ tục hành chính

Mới đây, UBND TP. Hồ Chí Minh đã ban hành công văn quy định trình tự, thủ tục thực hiện dự án đầu tư xây dựng NƠXH. Văn bản này nhằm chuẩn hóa quy trình, tạo sự đồng bộ giữa các cơ quan quản lý và hạn chế tình trạng chồng chéo, kéo dài thời gian xử lý hồ sơ như trước đây.

Điểm đáng chú ý là các dự án NƠXH được xếp vào nhóm “luồng xanh”, “luồng ưu tiên” trong giải quyết thủ tục hành chính. Theo đó, các sở, ngành phải rút ngắn thời gian xử lý, giảm bớt khâu trung gian, đồng thời phân công cán bộ có kinh nghiệm để trực tiếp hướng dẫn, hỗ trợ nhà đầu tư. Thậm chí, hồ sơ có thể được xem trước theo đề nghị nhằm hạn chế sai sót và giảm thời gian bổ sung, chỉnh sửa.

UBND TP. Hồ Chí Minh cũng phân định rõ 2 nhóm quy trình gồm dự án không sử dụng vốn đầu tư công và dự án sử dụng vốn đầu tư công. Với trường hợp doanh nghiệp đã có quyền sử dụng đất, quy trình được rút gọn còn 7 bước, chia làm 2 giai đoạn, với tổng thời gian giải quyết tối đa 132 ngày. Đối với dự án trên quỹ đất do Nhà nước quản lý, thời gian tối đa là 154 ngày, trong đó giai đoạn chuẩn bị đầu tư chiếm 84 ngày do phải thực hiện thêm bước công bố thông tin dự án trong 30 ngày để đảm bảo minh bạch.

Để đảm bảo hiệu quả thực thi, Sở Xây dựng được giao làm đầu mối tiếp nhận, hướng dẫn và tháo gỡ vướng mắc phát sinh. Văn phòng UBND TP. Hồ Chí Minh phối hợp với Sở Nội vụ theo dõi, kiểm tra tiến độ xử lý hồ sơ của các đơn vị, tránh tình trạng chậm trễ. Theo Sở Xây dựng, TP. Hồ Chí Minh được giao chỉ tiêu phát triển 199.400 căn NƠXH đến năm 2030 - cao nhất cả nước, chiếm khoảng 20% mục tiêu của Đề án 1 triệu căn NƠXH. Trong đó, khu vực TP. Hồ Chí Minh cũ là 100.000 căn, Bình Dương cũ 86.900 căn và Bà Rịa - Vũng Tàu cũ 12.500 căn.

Kết quả triển khai cho thấy tín hiệu tích cực. Riêng năm 2025, thành phố đã hoàn thành 14 dự án với 12.799/13.040 căn, đạt 98,2% kế hoạch. Lũy kế giai đoạn 2021-2025, TP. Hồ Chí Minh hoàn thành 17.902/18.143 căn, đạt 98,7% kế hoạch 5 năm. Để chuẩn bị nguồn cung cho giai đoạn 2026-2027, thành phố đang thúc đẩy 56 dự án với quy mô khoảng 39.900 căn. Trong đó, 9 dự án (8.400 căn) đã có giấy phép xây dựng và đang thi công; 47 dự án (khoảng 31.500 căn) đã được chấp thuận chủ trương đầu tư. Mục tiêu là hoàn tất thủ tục pháp lý để khởi công trong quý I/2026, tạo nguồn cho chỉ tiêu 28.500 căn trong năm 2026 và các năm tiếp theo.

Các chuyên gia đánh giá, cơ chế “luồng xanh” là bước đi mang tính thực chất, giúp tháo gỡ rào cản lớn nhất hiện nay là thủ tục pháp lý. Khi các dự án được ưu tiên xử lý như các công trình cấp bách, thời gian chuẩn bị đầu tư sẽ được rút ngắn đáng kể - yếu tố then chốt để tăng nguồn cung NƠXH trong trung và dài hạn. Việc công khai quy trình trên cổng thông tin điện tử cũng giúp nhà đầu tư dễ tiếp cận và thực hiện đúng quy định.

Trên thực tế, nhiều doanh nghiệp đã chủ động tham gia phát triển phân khúc này. Kim Oanh Group đang chuyển đổi một số dự án nhà ở thương mại sang NƠXH, đồng thời hợp tác với Surbana Jurong (Singapore) để phát triển các dự án theo tiêu chuẩn quốc tế. Doanh nghiệp đặt mục tiêu phát triển khoảng 40.000 sản phẩm NƠXH đến năm 2028 tại các địa phương có nhu cầu lớn như Bình Dương, Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu.

Đại diện doanh nghiệp cho biết lợi thế quỹ đất tích lũy từ nhiều năm trước cho phép đơn vị theo đuổi chiến lược phát triển NƠXH với mục tiêu dài hạn, không đặt nặng lợi nhuận, hướng tới đáp ứng nhu cầu an cư của người lao động thu nhập trung bình - thấp. Trong bối cảnh thị trường bất động sản đang mất cân đối cung - cầu, thiếu hụt nghiêm trọng nhà ở giá rẻ, việc TP. Hồ Chí Minh mạnh tay cải cách thủ tục và ưu tiên phát triển NƠXH được kỳ vọng sẽ tạo bước chuyển rõ rệt, góp phần ổn định thị trường và đảm bảo an sinh xã hội.