Tài chính vi mô đồng hành giúp phụ nữ thoát nghèo

Nguồn vốn vi mô tiếp sức phụ nữ phát triển sinh kế, nâng cao thu nhập

Từ nguồn vốn nhỏ đến sinh kế bền vững

Tại các xã Tân Tiến và Ba Đình, tỉnh Thanh Hóa, nguồn vốn từ Tổ chức Tài chính vi mô (TCVM) Thanh Hóa đang từng bước đi vào đời sống, trở thành “cần câu” giúp nhiều hộ nghèo, người thu nhập thấp, tiểu thương, doanh nghiệp siêu nhỏ có thêm nguồn lực phát triển sản xuất, kinh doanh.

Không chỉ cho vay, cán bộ tín dụng của TCVM Thanh Hóa còn đồng hành với khách hàng trong quá trình sử dụng vốn. Với phương thức tiếp cận linh hoạt, thủ tục đơn giản, nguồn vốn được đưa đến gần nơi người dân sinh sống, mô hình tài chính vi mô đang góp phần mở rộng cơ hội tiếp cận tài chính cho những nhóm khách hàng vốn khó tiếp cận các dịch vụ ngân hàng truyền thống.

Tại Phòng giao dịch Nga Sơn, những cán bộ tín dụng vẫn thường xuyên xuống cơ sở, phối hợp với Hội Liên hiệp Phụ nữ tổ chức truyền thông, gặp gỡ, nắm bắt nhu cầu của chị em. Cách làm này giúp nguồn vốn đến đúng đối tượng, đồng thời tạo điều kiện để người vay chủ động xây dựng phương án sản xuất, kinh doanh phù hợp với điều kiện thực tế.

Một trong những khách hàng gắn bó lâu năm với TCVM Thanh Hóa là chị Mai Thị Nga, ở thôn 9, xã Tân Tiến. Những năm đầu, chị được vay 30 triệu đồng để mua tôm giống, thức ăn phục vụ nuôi tôm. Từ nguồn vốn ban đầu không lớn, chị kiên trì lao động, tích lũy và từng bước mở rộng mô hình.

Đến nay, hạn mức vay của chị Nga tại PGD Nga Sơn đã lên 100 triệu đồng. Nguồn vốn được sử dụng để mở rộng đầm nuôi tôm, phát triển nghề nuôi ong và đầu tư kinh doanh. Đáng chú ý, từ hoạt động nuôi ong, chị đã phát triển sản phẩm mật ong hoa sú vẹt, xây dựng thành công sản phẩm OCOP 3 sao mật ong Thảo Hiền, từng bước mở rộng thị trường tiêu thụ.

Mô hình kinh tế của gia đình chị Nga hiện tạo việc làm thường xuyên cho 5 lao động, với thu nhập khoảng 9 triệu đồng/người/tháng.

“Cần câu” mà TCVM Thanh Hóa trao cho khách hàng vì thế không chỉ dừng lại ở một khoản vay. Quan trọng hơn, đó là cơ hội để người dân tự tổ chức sản xuất, chủ động tạo thu nhập và nâng cao chất lượng cuộc sống.

Là chi hội trưởng phụ nữ tại địa phương, chị Nga cũng tích cực giới thiệu thêm nhiều hội viên tiếp cận nguồn vốn. Từ một người vay vốn, chị trở thành cầu nối giúp nhiều phụ nữ khác biết đến và tham gia chương trình tài chính vi mô.

Hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế góp phần xóa “tín dụng đen”

Vốn tiếp sức đưa sản phẩm quê hương ra thế giới

Câu chuyện của chị Trần Thị Dung, ở thôn Trung Điền, xã Ba Đình, cho thấy rõ hơn tác động của nguồn vốn vi mô đối với quá trình phát triển sinh kế.

Gắn bó với PGD Nga Sơn từ những ngày đầu, chị Dung khởi đầu bằng khoản vay 50 triệu đồng. Khi hoạt động sản xuất, kinh doanh phát triển, hạn mức vay được nâng lên 100 triệu đồng. Nguồn vốn được gia đình sử dụng để nhập nguyên liệu, đầu tư máy móc và mở rộng sản xuất các sản phẩm từ cây cói.

Từ nguyên liệu truyền thống của quê hương, gia đình chị Dung đã phát triển nhiều sản phẩm như quà tặng, túi, khay, giỏ đan bằng cói. Đáng chú ý, khoảng 35% sản phẩm hiện được xuất khẩu sang thị trường Mỹ, phần còn lại tiêu thụ tại một số thị trường Nam Á và Đông Nam Á như Thái Lan, Hàn Quốc...

Hoạt động sản xuất mang về doanh thu hàng tỷ đồng mỗi năm, đồng thời tạo việc làm ổn định cho hàng trăm lao động, trong đó có nhiều người thuộc nhóm yếu thế tại địa phương.

Từ một khoản vốn ban đầu phục vụ khởi nghiệp, nguồn tài chính vi mô đã trở thành bệ đỡ để gia đình chị Dung mở rộng quy mô sản xuất, nâng cao giá trị sản phẩm và đưa nghề truyền thống của địa phương vươn ra thị trường quốc tế.

Điểm đáng chú ý trong hai trường hợp trên là nguồn vốn được sử dụng vào những mô hình kinh tế cụ thể, gắn với lợi thế của từng gia đình và địa phương. Đây cũng là yếu tố quan trọng để tín dụng vi mô phát huy hiệu quả: vốn phải đi cùng khả năng tổ chức sản xuất và sự đồng hành sát sao với người vay.

Nhiều phụ nữ tại xã Ba Đình vay vốn Tổ chức TCVM Thanh Hóa làm hàng thủ công mỹ nghệ

Tăng cơ hội tiếp cận tài chính cho phụ nữ

Theo nguyên Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Kim Anh, tài chính vi mô từ lâu được xem là một bộ phận quan trọng của hệ thống tài chính và là một trong những công cụ xóa đói, giảm nghèo hiệu quả. Khách hàng chủ yếu là những người có thu nhập thấp, nhóm yếu thế, dễ bị tổn thương, trong đó phụ nữ chiếm tỷ trọng đáng kể.

Thực tế cho thấy, hạn chế về tài sản bảo đảm, thu nhập và khả năng tiếp cận các dịch vụ tài chính chính thức có thể khiến nhiều phụ nữ nghèo khó tiếp cận vốn. Trong bối cảnh đó, tài chính vi mô với đặc điểm thủ tục đơn giản, không nhất thiết yêu cầu tài sản thế chấp, giải ngân và thu hồi vốn gần nơi người dân sinh sống đã mở thêm một kênh tiếp cận vốn phù hợp.

Ngân hàng Nhà nước cũng đã triển khai nhiều giải pháp nhằm hướng dòng vốn tín dụng vi mô tới phụ nữ, đặc biệt phụ nữ nghèo, qua đó góp phần nâng cao khả năng tham gia của phụ nữ vào các hoạt động kinh tế.

Theo ông Nguyễn Kim Anh, thực tiễn cho thấy tài chính vi mô không chỉ giúp phụ nữ tiếp cận nguồn vốn mà còn là “đòn bẩy” tăng cường sự tự tin, thúc đẩy họ tham gia sản xuất, kinh doanh, tăng thu nhập và thoát nghèo, qua đó nâng cao vai trò, vị thế trong gia đình và xã hội.

Từ Tân Tiến đến Ba Đình, những câu chuyện của chị Mai Thị Nga và chị Trần Thị Dung cho thấy giá trị của tài chính vi mô không nằm đơn thuần ở quy mô khoản vay. Điều quan trọng hơn là khả năng biến nguồn vốn thành sinh kế, sinh kế thành thu nhập và thu nhập thành nền tảng để vươn lên.

Khi nguồn vốn được trao đúng người, đúng nhu cầu và đi cùng sự đồng hành, tài chính vi mô có thể tạo ra tác động lan tỏa lớn hơn một khoản tín dụng đơn lẻ: giúp phụ nữ tự tin làm kinh tế, tạo việc làm cho cộng đồng và góp phần thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới.