Huy động đa dạng nguồn vốn cho nhà ở xã hội

	Gói 30 nghìn tỷ đồng: Chính thức gia hạn giải ngân các hợp đồng đã ký trước 31/3/2016
	Vay vốn NOXH phải có vốn tự có tối thiểu 20% giá trị hợp đồng mua
	NHCSXH sẵn sàng cho vay nhà ở xã hội khi được Chính phủ bố trí nguồn vốn​

Quy định người vay phải gửi tiết kiệm

Sau khi gói tín dụng 30 nghìn tỷ đồng kết thúc thì chương trình cho vay ưu đãi để mua, thuê mua nhà ở xã hội; xây dựng mới hoặc cải tạo, sửa chữa nhà để ở sẽ được Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) triển khai.

NHCSXH thực hiện chương trình này theo Luật Nhà ở số 65/2014/QH13 ngày 25/11/2014 của Quốc hội và Nghị định số 100/2015/NĐ-CP ngày 20/10/2015 của Chính phủ.

Ảnh minh họa

Theo đó, sau khi có Thông tư số 20/2016/TT-BXD của Bộ Xây dựng ngày 30/6/2016 hướng dẫn thực hiện một số nội dung của Nghị định số 100/2015/NĐ-CP, NHCSXH đã ban hành văn bản hướng dẫn số 2526/NHCS-TDSV ngày 27/7/2016 để triển khai thực hiện chương trình bắt đầu từ ngày 15/8/2016.

Văn bản được xây dựng căn cứ theo các quy định tại các Nghị định, Thông tư, Luật của Chính phủ, Quốc hội, Bộ Xây dựng, Ngân hàng Nhà nước và các quy định pháp luật hiện hành có liên quan.

Căn cứ Điểm 2, Điều 74 Luật Nhà ở số 65/2014/QH13 quy định: “NHCSXH được thực hiện huy động tiền gửi tiết kiệm của hộ gia đình, cá nhân trong nước có nhu cầu mua, thuê mua nhà ở xã hội để cho các đối tượng này vay với lãi suất ưu đãi và thời hạn vay dài hạn sau một thời gian gửi tiết kiệm nhất định”.

Và tại điểm 5, Điều 13, Chương III Nghị định 100/NĐ-CP quy định: “Khách hàng là hộ gia đình, cá nhân khi vay vốn ưu đãi từ NHCSXH phải thực hiện việc gửi tiết kiệm tại NHCSXH hàng tháng, với thời gian tối thiểu 12 tháng và mức gửi theo quy định của bên cho vay”.

Tuân thủ những quy định pháp lý như trên, trong văn bản hướng dẫn của NHCSXH, một trong những điều kiện khi vay vốn chương trình nhà ở xã hội tại NHCSXH là người vay “phải thực hiện gửi tiền tiết kiệm hàng tháng tại NHCSXH với thời gian gửi tối thiểu 12 tháng kể từ ngày ký Hợp đồng tín dụng với NHCSXH. Mức gửi hàng tháng tối thiểu bằng mức trả nợ hàng tháng của người vay vốn”; nhằm mục đích tạo thêm một phần nguồn vốn thực hiện chương trình. Đây là chính sách hoàn toàn phù hợp trong điều kiện nguồn vốn thực hiện chương trình hiện đang gặp khó khăn.

Bên cạnh đó, khi vay vốn tại NHCSXH, người vay vốn chưa phải trả nợ gốc trong thời gian ân hạn 12 tháng kể từ ngày nhận khoản vay đầu tiên. Đây là một trong những điểm khác biệt khi vay vốn chương trình Nhà ở xã hội tại NHCSXH với các ngân hàng thương mại khác.

Nhìn sang mô hình tiết kiệm nhà ở điển hình tại nước ngoài

Ngân hàng tiết kiệm nhà ở Bausparkasse Schwabisch Hall AG (BSH) là ngân hàng dẫn đầu thị trường Đức trong lĩnh vực tiết kiệm nhà ở và là ngân hàng tiết kiệm nhà ở lớn nhất thế giới. Hiện nay, BSH đã có các chi nhánh tại nhiều nước trên thế giới như: Slovakia, Cộng hòa Séc, Hungari, Rumani và một số vùng của Trung Quốc…

Khi soạn thảo các quy định pháp lý trong Luật Nhà ở và Nghị định 100, các cơ quan, Bộ, ngành đã nghiên cứu kinh nghiệm Ngân hàng này để vận dụng hợp lý vào điều kiện Việt Nam.

Ngân hàng BSH không được huy động, cho vay vốn trên thị trường tài chính, chỉ được nhận tiền gửi tiết kiệm và cho vay về nhà ở đối với khách hàng đã gửi tiền.

Theo mô hình này, nguồn vốn huy động của BSH là từ đóng góp của người lao động thông qua hợp đồng tiết kiệm. Khách hàng có nhu cầu nhà ở trong tương lai thỏa thuận với BSH về mức tiền tiết kiệm và thực hiện tiết kiệm hàng tháng với lãi suất cố định. Khi đã tiết kiệm được tối thiểu 50% giá trị nhà ở cần mua, khách hàng được vay 50% còn lại với lãi suất thấp, cố định đã thỏa thuận khi ký Hợp đồng tiết kiệm.

Hiện nay, nguồn vốn để triển khai chương trình cho vay ưu đãi nhà ở xã hội thông qua NHCSXH đang là vấn đề được quan tâm. Để chương trình triển khai có hiệu quả, không thể chỉ duy nhất dựa vào tiết kiệm của người vay như trường hợp ngân hàng BSH mà cần dựa chủ yếu vào vốn từ Chính phủ.

Rất mong Chính phủ, các Bộ, ngành liên quan bố trí nguồn vốn cho NHCSXH để triển khai thực hiện, thông qua việc huy động từ các nguồn lực khác nhau: Ngân sách Trung ương, Ngân sách địa phương dành một phần để chuyển qua NHCSXH cho vay nhà ở phục vụ quá trình đô thị hóa; phát hành trái phiếu, công trái nhà ở; tiền gửi tiết kiệm của nhân dân, vốn ODA,…

Chương trình triển khai có hiệu quả sẽ mở ra nhiều hy vọng cho người nghèo, người thu nhập thấp, đối tượng chính sách có điều kiện thuận lợi hơn để tiếp cận nhà ở xã hội, cải thiện và ổn định cuộc sống.