Chỉ số kinh tế:
Ngày 17/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.652 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.884 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Lạm phát 2018: Sóng trồi sụt khác lạ

Anh Quân
Anh Quân  - 
Năm 2018 đi qua với diễn biến chỉ số về lạm phát rất khác lạ. Cho dù quy luật tăng đầu năm, đi ngang giữa năm và phục hồi cuối năm đã không còn dấu tích trong những năm gần đây, nhưng với diễn biến CPI theo tháng cứ bật tăng cao rồi lại “xuống vực sâu” 3 lần liên tiếp trong vòng 12 tháng, chỉ số giá tiêu dùng cho thấy nhiều nguyên nhân tác động đan xen, cả từ điều hành chủ động trong nước lẫn tác động khách quan bên ngoài.
aa
Lạm phát 2018: Sóng trồi sụt khác lạ

Lần bật tăng thứ nhất: Chính sách mở hướng

“Phép thử” khả năng điều tiết ổn định vĩ mô của Việt Nam diễn ra ngay tháng đầu năm của năm 2018. Tháng 1, CPI tăng 0,51% so với tháng trước đó, ghi nhận mức tăng cao nhất 3 năm.

Một phần nguyên nhân của lần tăng này là do thông thường một số chính sách mới hay lấy thời điểm ngày 1/1 làm mốc áp dụng. Năm 2018, có 9 tỉnh, thành phố tiều chỉnh tăng giá dịch vụ y tế cho đối tượng không có thẻ bảo hiểm y tế ngày từ đầu năm khiến CPI nhóm thuốc và dịch vụ y tế tăng cao nhất với 1,83%. Riêng nguyên nhân này tác động làm CPI chung tăng khoảng 0,09%.

Tuy nhiên, tháng 1 chỉ mới ở bước khởi động, vì phía trước là Tết Nguyên đán. CPI tháng cuối cùng của năm âm lịch, tháng 2/2018, ghi nhận đỉnh tăng đầu tiên của năm với mức tăng tiếp tục dốc lên tới 0,73%. Hàng loạt nhóm hàng, dịch vụ đều ghi nhận tăng CPI, từ thực phẩm đến đồ uống và thuốc lá, hàng may mặc cho tới dịch vụ làm đẹp…

Tuy nhiên, theo lẽ thường thì tháng Tết âm lịch luôn là “đỉnh cao tuyệt đối” của CPI theo tháng trong năm. Thực tế sau này cũng chứng minh rằng với hai lần thử vận may lên đỉnh tiếp theo đều không qua được con số 0,73% nói trên.

Đến tháng 3, CPI cũng lần đầu tiên “xuống vực”. Chỉ số giá tiêu dùng tháng sau Tết Nguyên đán giảm 0,27% so với tháng trước đó, khi mà gần như tất cả các nhóm nguyên nhân vừa đẩy giá lên thì nay lại “dìm” giá xuống.

Ngược dòng với diễn biến thị trường như trên, 9 tỉnh, thành phố tiếp tục điều chỉnh tăng giá dịch vụ y tế cho đối tượng không có thẻ bảo hiểm y tế, khiến CPI nhóm thuốc và dịch vụ y tế tăng 1,98%.

Lần bật tăng thứ hai: Thịt lợn “tung hoành”

Quý II khởi động với một thị trường khá bình ổn. CPI tháng 4 chỉ nhích nhẹ so với tháng trước đo. Nhưng, sự ổn định không duy trì lâu.

Suốt cả năm trước, giá thịt lợn giảm “thê thảm” khiến nhiều hộ nuôi bỏ chuồng, chuyển đổi kinh doanh. Sang năm 2018, khi nguồn cung đã giảm đáng kể thì mặc dù đường xuất ngoại còn gian truân nhưng giá thịt lợn đã bắt đầu tăng, mức tăng rất gấp.

Theo ghi nhận của cơ quan thống kê, trong tháng 5/2018, chỉ riêng nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống CPI đã tăng 0,88% so với tháng trước, trong đó thực phẩm tăng tới 1,2% mà nguyên nhân chính là do giá thịt lợn tăng mạnh 5,85%, làm CPI chung tăng 0,25%.

Cùng nguyên nhân trên, CPI tháng 6/2018 tiếp tục bị đẩy lên mức 0,61%, trong đó nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống có mức tăng cao nhất 1,08%, chủ yếu do nhóm thực phẩm tăng 1,75% với đóng góp của giá thịt lợn tăng 8,12% (làm CPI chung tăng 0,34%).

Sang tháng 7, giá thịt lợn tiếp tục đẩy lên và kéo CPI, nhưng ở thời điểm này, nguyên ngân giá thịt lợn không thể “đọ cơ” với dịch vụ y tế. Trong tháng, nhóm thuốc và dịch vụ y tế có mức giảm cao nhất 5,85% (dịch vụ y tế giảm 7,58%) làm CPI chung giảm 0,29%. Chốt lại, CPI tháng 7 giảm nhẹ 0,09%.

Lần bật tăng thứ ba: Dấu ấn mùa tựu trường

CPI thực phẩm tiếp tục tăng nhưng chỉ kéo dài đến hết quý III. Trong các tháng 8, 9 và 10, chỉ số lạm phát ghi dấu ấn tác động của nhóm giáo dục, do đây cũng là thời điểm của mùa tựu trường.

Vào tháng 8, có 11 địa phương thực hiện lộ trình tăng học phí; sang tháng 9 có 49 tỉnh, thành phố thực hiện việc này và tháng 10 có 7 địa phương khác tăng học phí. CPI 3 tháng này đi qua các mức tăng 0,45%, 0,59% và 0,33%, rất “đồng điệu” với số tỉnh tăng học phí nêu ở trên.

Tuy nhiên tới hai tháng cuối của năm, các nhân tố đẩy giá đã không còn nhiều và mạnh mẽ, CPI liên tục duy trì ở trạng thái giảm, với CPI tháng 11 giảm tới -0,29% là mức giảm rất mạnh so với lịch sử giá của nhiều tháng trước đó.

Lạm phát 2018: Sóng trồi sụt khác lạ

Trải qua 12 tháng của năm, một nhân tố cũng khá đồng hành với diễn biến CPI – xăng dầu. Trong 24 lần điều chỉnh giá xăng A95 năm 2018, có 8 lần giá được điều chỉnh tăng, 7 lần điều chỉnh giảm, còn lại là giữ nguyên như lần điều chỉnh trước đó.

Đường biểu diễn biến động giá xăng ở rất nhiều giai đoạn khá tương đồng so với CPI, cũng cho thấy phần nào tác động đáng kể của nhân tố này đến lạm phát năm nay.

Định hình nhân tố tác động lạm phát 2019

Với diễn biến lạm phát trồi sụt liên tục trong năm 2018, rất nhiều tháng lập kỷ lục về mức tăng trong nhiều năm, nhưng tổng hợp lại CPI trung bình năm vẫn trong vòng kiểm soát, tăng ở mức 3,54%, thấp hơn mục tiêu 4% Quốc hội đặt ra.

Đằng sau con số đó, vai trò của điều hành chính sách tiền tệ là khá rõ. Trong năm, hoạt động bơm hút qua thị trường mở rất nhịp nhàng nhằm đảm bảo thanh khoản và ổn định tiền tệ; nhiều hành động chính sách đi trước để tạo bộ đệm cho các cú sốc được tiên liệu, đặc biệt là để ổn định tỷ giá… Lạm phát cơ bản duy trì ở mức hợp lý cho thấy vai trò của chính sách tiền tệ là rất lớn.

Lạm phát 2018: Sóng trồi sụt khác lạ

Tuy nhiên, nhìn ở những tác động đến CPI từ thị trường thế giới, từ điều chỉnh chính sách, từ các xung đột chính trị tác động đến thị trường hàng hóa… có thể thấy năm 2019 sẽ tiếp tục là năm có nhiều thách thức đối với nhiệm vụ kiểm soát lạm phát.

Các nhân tố dự kiến có thể tác động đến CPI năm tới là: xăng dầu (dự báo giá xăng năm 2019 khoảng 80-85USD/thùng và tác động khiến giá xăng dầu trong nước tăng 5 - 10%); giá điện đang được đề xuất tăng với 2 phương án 7,57% và 8,42%; giá dịch vụ y tế, dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh đối với người không có thẻ bảo hiểm y tế tiếp tục được điều chỉnh; dịch vụ giáo dục tăng theo lộ trình; tăng lương…

Năm 2019 khởi đầu sẽ được “hậu thuẫn” bởi mức giảm CPI trong tháng 12, đưa đến mặt bằng giá chung trong tháng đầu năm tới dự báo sẽ ở mức thấp. Nhưng vẫn có vài lưu ý là giá xăng dầu đã giảm thời gian dài có thể bật tăng trở lại, cùng tác động từ điều chỉnh thuế môi trường rất có thể khiến 2019 cũng sẽ mở đầu giống như 2018.

Anh Quân

Tin liên quan

Tin khác

Giá vàng thế giới tăng nhẹ sau phiên giảm sâu

Giá vàng thế giới tăng nhẹ sau phiên giảm sâu

Tính đến 7h35 sáng nay (17/11), giá vàng giao ngay tăng 2,035 USD, giao dịch ở 3.858,555 USD/oz; trong khi giá vàng tương lai tháng 12 tăng 5,97 USD lên 3.858,97 USD/oz.
Giá vàng thế giới khởi đầu tuần mới với đà tăng nhẹ

Giá vàng thế giới khởi đầu tuần mới với đà tăng nhẹ

Tính đến 7h35 sáng nay (16/11), giá vàng giao ngay tăng 2,110 USD, giao dịch ở 3.886,795 USD/oz; trong khi giá vàng tương lai tháng 12 tăng 3,15 USD lên 3.889,45 USD/oz.
WB đưa ra các kịch bản về triển vọng giá lương thực toàn cầu

WB đưa ra các kịch bản về triển vọng giá lương thực toàn cầu

Ngân hàng Thế giới (WB) vừa đề xuất các kịch bản về triển vọng giá lương thực toàn cầu trong những năm tới, trong đó cảnh báo giá có thể tăng mạnh hơn dự kiến nếu nguồn cung ngũ cốc tiếp tục thu hẹp, xung đột địa chính trị kéo dài và hiện tượng El Niño diễn biến phức tạp.
Giá vàng tuần tới: Xu hướng giảm tiếp tục chi phối thị trường

Giá vàng tuần tới: Xu hướng giảm tiếp tục chi phối thị trường

Khảo sát vàng hàng tuần mới nhất của Kitco News cho thấy tâm lý của các chuyên gia chuyển mạnh sang bi quan sau một tuần giao dịch kém tích cực của giá vàng. Trong khi đó, số lượng nhà đầu tư cá nhân dự báo giá vàng giảm cũng gia tăng sau khi kim loại quý này trượt xuống dưới ngưỡng 3.900 USD/oz.
Thị trường hàng hóa: Giá vàng và bạc cùng ‘xuống đáy’ một năm

Thị trường hàng hóa: Giá vàng và bạc cùng ‘xuống đáy’ một năm

Thị trường hàng hóa nguyên liệu trong nước tiếp tục biến động trong phiên giao dịch hôm qua (12/11). Đóng cửa, chỉ số MXV-Index đảo chiều giảm gần 0,4% xuống 2.704 điểm. Trong đó, nhóm kim loại dẫn dắt đà giảm của toàn thị trường.
Giá vàng thế giới hồi phục sau khi mất mốc 3.900 USD/oz

Giá vàng thế giới hồi phục sau khi mất mốc 3.900 USD/oz

Tính đến 7h45 sáng nay (13/11), giá vàng giao ngay tăng 9,190 USD, giao dịch ở 3.886,780 USD/oz; trong khi giá vàng tương lai tháng 12 tăng 6,27 USD lên 3.891,57 USD/oz.
Bảo đảm cân đối cung cầu và ổn định giá hàng hóa những tháng cuối năm

Bảo đảm cân đối cung cầu và ổn định giá hàng hóa những tháng cuối năm

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng yêu cầu các bộ, cơ quan, địa phương chủ động xây dựng, triển khai phương án bảo đảm cân đối cung cầu hàng hóa thiết yếu; không để xảy ra thiếu hàng, tăng giá đột biến trong những tháng cuối năm và Tết Nguyên đán 2027.
TP. Hồ Chí Minh khuyến mại đến 100%, kích cầu tiêu dùng để tăng trưởng dịch vụ 13,84%

TP. Hồ Chí Minh khuyến mại đến 100%, kích cầu tiêu dùng để tăng trưởng dịch vụ 13,84%

TP. Hồ Chí Minh triển khai chương trình kích cầu tiêu dùng quy mô lớn với mức khuyến mại tối đa lên đến 100% theo quy định pháp luật, tổng giá trị ưu đãi hơn 250 tỷ đồng. Thành phố đặt mục tiêu thúc đẩy tăng trưởng khu vực dịch vụ đạt 13,84%, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong năm 2026.
Đưa thương mại điện tử về cơ sở - thêm động lực cho kinh tế số

Đưa thương mại điện tử về cơ sở - thêm động lực cho kinh tế số

Trong bối cảnh kinh tế số phát triển mạnh mẽ, thương mại điện tử không chỉ là kênh bán hàng mà còn có thể trở thành động lực thúc đẩy kinh tế địa phương, đưa sản phẩm, con người và văn hóa bản địa đến gần hơn với người tiêu dùng. Tuy nhiên, muốn thương mại điện tử trở thành động lực tăng trưởng mới, hướng đến mục tiêu phát triển bền vững, thu hẹp khoảng cách vùng miền, yêu cầu cấp thiết đặt ra là cần đưa hoạt động kinh doanh trực tuyến thực sự bám rễ vào đời sống người dân ở cơ sở.
Gỡ rào cản, thúc đẩy tiêu dùng xanh

Gỡ rào cản, thúc đẩy tiêu dùng xanh

Tiêu dùng xanh đang dần hiện diện trong đời sống, song để trở thành thói quen phổ biến vẫn còn nhiều rào cản về giá cả, thông tin sản phẩm và khả năng tiếp cận. Thực tế này đặt ra yêu cầu không chỉ nâng cao nhận thức của người dân, mà còn phải cải thiện các điều kiện của thị trường để thúc đẩy thay đổi hành vi mua sắm.