Bất ổn vẫn cao, vì sao vàng lại giảm hơn 2% trong tuần?

Mất lợi thế trú ẩn

Giá vàng giao ngay nhích lên trong phiên thứ Sáu, nhưng vẫn giảm khoảng 2,1% trong cả tuần, hướng tới tuần giảm thứ tư trong năm tuần gần nhất. Chiều 25/9, kim loại quý này tăng 0,1%, lên 4.282,98 USD/oz; hợp đồng vàng tương lai Mỹ chốt ở 4.321,20 USD/oz, tăng 0,5%

Điều đáng chú ý là đà giảm diễn ra trong bối cảnh rủi ro địa chính trị vẫn hiện hữu. Thị trường đang đọc cú sốc địa chính trị theo một chuỗi khác: căng thẳng đẩy giá năng lượng và rủi ro lạm phát lên cao, từ đó làm tăng khả năng các ngân hàng trung ương phải duy trì chính sách tiền tệ chặt chẽ hơn. Giới phân tích cũng chỉ ra rằng kể từ khi xung đột Mỹ-Israel với Iran bùng phát, giá năng lượng cao đã duy trì sức ép lạm phát và buộc các ngân hàng trung ương phải theo đuổi lập trường chính sách chặt chẽ hơn.

Với vàng, đây lại là bất lợi. Trong phiên thứ Sáu, lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm có lúc chạm 5,2297%, cao nhất kể từ năm 2007, trước khi lùi về khoảng 5,158%. Lợi suất tăng đồng nghĩa chi phí cơ hội của việc nắm giữ vàng – tài sản không sinh lãi – cũng tăng lên.

Áp lực càng lớn sau khi Fed tuần trước nâng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm, lần tăng đầu tiên trong ba năm, đồng thời phát tín hiệu có thể tiếp tục thắt chặt. Đến cuối tuần, thị trường định giá khoảng 66% khả năng Fed tăng lãi suất tại cuộc họp tháng 10, cao hơn mức khoảng 58% một tuần trước đó.

Khi USD và lợi suất lấn át

Kỳ vọng lãi suất cao hơn không chỉ tác động tới vàng qua lợi suất trái phiếu mà còn hỗ trợ đồng USD. Dù USD giảm trong phiên thứ Sáu khi giá dầu hạ nhiệt, đồng tiền này vẫn hoàn tất tuần tăng thứ hai liên tiếp. Chỉ số USD trong phiên cuối tuần giảm khoảng 0,3% xuống 100,95, sau bốn phiên tăng liên tiếp trước đó.

Lợi suất cao làm vàng kém hấp dẫn hơn, trong khi USD mạnh khiến kim loại quý trở nên đắt hơn. Ngay cả vai trò phòng ngừa lạm phát của vàng cũng đang bị một cơ chế khác lấn át. Khi lạm phát cao khiến thị trường tin rằng Fed phải tăng lãi suất mạnh hơn, tác động từ lãi suất và USD có thể chiếm ưu thế so với nhu cầu tìm đến vàng để phòng ngừa rủi ro.

Phiên thứ Sáu cho thấy khá rõ cơ chế này. Giá dầu giảm khoảng 3% nhờ hy vọng về tiến triển ngoại giao Mỹ-Iran, làm dịu phần nào lo ngại nguồn cung và áp lực lạm phát. Lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm sau khi lập đỉnh trong phiên cũng hạ xuống, USD suy yếu và vàng nhích tăng. Tuy nhiên, mức hồi phục đó không đủ bù lại áp lực tích lũy trong cả tuần.

Vì vậy, câu hỏi đối với vàng trong tuần tới là các dữ liệu mới có làm thay đổi kỳ vọng lãi suất của Mỹ hay không. Ngày 30/9, Mỹ sẽ công bố báo cáo thu nhập và chi tiêu cá nhân tháng 8, trong đó có chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) – thước đo lạm phát được Fed theo dõi sát. Tiếp đó, ngày 2/10, báo cáo việc làm tháng 9 sẽ cung cấp thêm tín hiệu về sức khỏe thị trường lao động.

Nếu các số liệu tiếp tục củng cố lo ngại lạm phát và sức chống chịu của kinh tế Mỹ, kỳ vọng Fed tăng thêm lãi suất có thể được duy trì, qua đó giữ USD và lợi suất trái phiếu ở mức cao. Ngược lại, dữ liệu dịu hơn có thể khiến thị trường điều chỉnh lại kỳ vọng lãi suất.

Diễn biến tuần qua vì thế cho thấy bất ổn địa chính trị chưa mất vai trò đối với vàng. Nhưng khi rủi ro lạm phát đồng thời làm gia tăng kỳ vọng thắt chặt tiền tệ, sức ép từ lãi suất và USD có thể lấn át nhu cầu trú ẩn, khiến vàng không còn phản ứng theo cách quen thuộc.