Cho vay dựa trên dòng tiền: Mở rộng cơ hội tiếp cận vốn cho doanh nghiệp
Ngân hàng mở rộng căn cứ thẩm định từ dữ liệu kinh doanh
Vừa qua, HDBank, Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam (VINASME) và Công ty Cổ phần Xếp hạng tín nhiệm Thiên Minh (Thiên Minh Rating) đã ký biên bản ghi nhớ hợp tác triển khai chương trình tài trợ vốn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa trên nền tảng số. Thỏa thuận hướng tới hỗ trợ doanh nghiệp hoàn thiện hồ sơ, minh bạch thông tin tài chính và nâng cao khả năng tiếp cận vốn phục vụ sản xuất, kinh doanh.
Theo mô hình hợp tác, VINASME kết nối các doanh nghiệp hội viên có nhu cầu vay vốn. Thiên Minh Rating cung cấp nền tảng OmniHub để số hóa hồ sơ, chuẩn hóa dữ liệu và phân tích rủi ro độc lập. Trên cơ sở thông tin được cung cấp, HDBank thực hiện thẩm định và xem xét cấp tín dụng theo quy định.
Ông Phạm Quốc Thanh, Phó Chủ tịch HĐQT HDBank cho biết, việc chuẩn hóa hồ sơ và minh bạch dữ liệu giúp ngân hàng hiểu rõ hơn nhu cầu, năng lực của khách hàng, từ đó có thêm cơ sở nghiên cứu các giải pháp tài chính phù hợp với từng nhóm doanh nghiệp. Theo ông Nguyễn Văn Thân, Chủ tịch VINASME, sự phối hợp giữa tổ chức tín dụng, hiệp hội doanh nghiệp và đơn vị cung cấp giải pháp công nghệ có thể góp phần tháo gỡ khó khăn về vốn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.
![]() |
| Việc mở rộng cho vay dựa trên dòng tiền có thể giúp doanh nghiệp có thêm cơ hội tiếp cận vốn, đồng thời bảo đảm các yêu cầu về quản trị rủi ro tín dụng, ảnh: ST |
Nếu thỏa thuận của HDBank tập trung vào việc chuẩn hóa hồ sơ và bổ sung dữ liệu cho khâu thẩm định, tại Vietcombank, lịch sử giao dịch của khách hàng là một trong những căn cứ để ngân hàng từng bước mở rộng cho vay dựa trên dòng tiền. Ông Bạch Thành Long, Phó Tổng giám đốc Vietcombank thông tin, thiếu tài sản bảo đảm, nhất là bất động sản, vẫn là một trong những trở ngại khi doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận vốn. Với doanh nghiệp có quan hệ giao dịch tại Vietcombank, ngân hàng có thể phân tích lịch sử thanh toán, doanh thu qua tài khoản và dòng tiền phát sinh để đánh giá hiệu quả kinh doanh và khả năng trả nợ. Kết quả thẩm định là cơ sở để ngân hàng xem xét cấp khoản vay phù hợp với năng lực tài chính của từng doanh nghiệp.
Song song với việc mở rộng căn cứ thẩm định, Vietcombank triển khai chương trình cho vay ưu đãi từ ngày 19/10 đến hết năm 2026, với mức giảm lãi suất 1,5–2 điểm phần trăm/năm đối với các khoản vay phục vụ sản xuất, kinh doanh. Riêng các khoản vay ngắn hạn thuộc một số lĩnh vực thiết yếu được giảm tới 3 điểm phần trăm/năm. Đến đầu tháng 11, ngân hàng đã giải ngân khoảng 150.000 tỷ đồng cho gần 25.000 khách hàng theo chương trình.
Tại ACB, dòng tiền, hợp đồng và phương án sử dụng vốn cũng là những căn cứ để ngân hàng xem xét tài trợ. Theo ông Từ Tiến Phát, Tổng giám đốc ACB, khi doanh nghiệp minh bạch về tài chính, sổ sách và dòng tiền, ngân hàng có thể thiết kế giải pháp vốn sát hơn với nhu cầu thực tế. Tùy đặc thù kinh doanh, doanh nghiệp có thể tiếp cận các hình thức như thấu chi, tài trợ hợp đồng trong nước hoặc hợp đồng xuất khẩu, tài trợ khoản phải thu, tài trợ theo chuỗi nhà cung ứng và nhà phân phối hoặc tài trợ dựa trên dòng tiền giao dịch. Với doanh nghiệp đầu tư nhà xưởng, nhà máy sản xuất, ngân hàng có thể xem xét nguồn vốn trung và dài hạn phù hợp với tiến độ đầu tư.
Gần 90% giao dịch thanh toán trong nước tại ACB đã được tự động hóa trên nền tảng trực tuyến. Khoảng 82% giao dịch tín dụng và 36% giao dịch bảo lãnh cũng được thực hiện trực tuyến. Dữ liệu từ các giao dịch này có thể hỗ trợ ngân hàng chấm điểm tín dụng và đánh giá khả năng thanh toán thực tế của doanh nghiệp. “Khi có đủ dữ liệu, có doanh nghiệp không chỉ được cấp vài trăm triệu hay vài tỷ đồng, mà có thể được xem xét cấp vốn hàng chục tỷ đồng dựa trên dòng tiền”, ông Phát khẳng định.
Mở rộng tín dụng trên cơ sở minh bạch dòng tiền
Theo Phó Thống đốc NHNN Nguyễn Ngọc Cảnh, khó khăn trong tiếp cận vốn xuất phát từ cả hai phía. Một bộ phận doanh nghiệp chưa có báo cáo tài chính và thông tin dòng tiền đầy đủ, minh bạch. Phương án sản xuất, kinh doanh của một số doanh nghiệp chưa đủ khả thi để chứng minh khả năng trả nợ. Trong khi đó, các tổ chức tín dụng ngày càng áp dụng các chuẩn mực quản trị rủi ro theo thông lệ quốc tế, với yêu cầu cao hơn về minh bạch thông tin và tài sản bảo đảm.
Khi có thêm dữ liệu về doanh thu, chi phí, lịch sử thanh toán và các khoản phải thu, ngân hàng có thể đánh giá sát hơn khả năng tạo tiền từ hoạt động kinh doanh và thực hiện nghĩa vụ trả nợ đúng hạn. Với doanh nghiệp, sổ sách đầy đủ và dữ liệu có thể kiểm chứng giúp hồ sơ vay vốn phản ánh rõ hơn năng lực tài chính và tính khả thi của phương án sử dụng vốn.
Theo Phó Thống đốc, hướng tiếp cận này phù hợp với tinh thần Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân. Nghị quyết khuyến khích các tổ chức tài chính, tín dụng cho vay dựa trên phương án sản xuất, kinh doanh, khả năng mở rộng thị trường, dữ liệu, dòng tiền và chuỗi giá trị. Nghị quyết cũng đề cập việc đa dạng hóa các loại tài sản bảo đảm, kể cả tài sản vô hình, và mở rộng hình thức cho vay tín chấp.
Định hướng này được cụ thể hóa trong Kế hoạch hành động ban hành theo Quyết định số 2409/QĐ-NHNN của Thống đốc NHNN nhằm triển khai Đề án “Tiếp tục hiện đại hóa hệ thống ngân hàng, xử lý các tổ chức tín dụng yếu kém, tăng cường khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa”. Theo kế hoạch, NHNN tiếp tục chỉ đạo các tổ chức tín dụng cải tiến quy định nội bộ, ứng dụng công nghệ và mở rộng cho vay dựa trên phương án sản xuất, kinh doanh, phương án phát triển thị trường đầu ra, chuỗi giá trị và chuỗi cung ứng. Việc sử dụng dữ liệu thanh toán và dòng tiền trong xem xét cấp tín dụng là một nội dung được chú trọng.
Ông Lê Anh Tuấn, Phó Tổng Giám đốc Trung tâm Thông tin Tín dụng Quốc gia Việt Nam (CIC) cho biết cơ quan này đang triển khai kết nối thêm các nguồn thông tin về doanh nghiệp để hỗ trợ các tổ chức tín dụng. CIC đã phối hợp với đơn vị phụ trách thông tin doanh nghiệp thuộc Bộ Tài chính để chia sẻ cơ sở dữ liệu về đăng ký doanh nghiệp và báo cáo tài chính của doanh nghiệp. CIC cũng đã nhận được sự đồng thuận về chủ trương của các đơn vị thuộc Bộ Tư pháp, trong đó có cơ quan quản lý thi hành án và cơ quan phụ trách đăng ký giao dịch bảo đảm, để trao đổi thông tin liên quan đến thi hành án dân sự và đăng ký giao dịch bảo đảm. Việc kết nối các nguồn thông tin này được đặt trong hướng đi rộng hơn là phát huy vai trò của CIC như một đầu mối kết nối dữ liệu doanh nghiệp phục vụ hoạt động tín dụng. Cũng theo Phó Tổng giám đốc CIC, dự kiến sắp tới, đơn vị sẽ trình đề án phát triển nền tảng kết nối, chia sẻ dữ liệu dòng tiền phục vụ hoạt động tín dụng.
Với doanh nghiệp có ít tài sản thế chấp, một hợp đồng đang thực hiện, khoản phải thu có thể xác minh hay lịch sử thanh toán ổn định đều có thể bổ sung căn cứ cho hồ sơ vay. Khi dữ liệu cho thấy doanh nghiệp có khả năng tạo dòng tiền để trả nợ, ngân hàng có thêm cơ sở xem xét hạn mức và kỳ hạn phù hợp với chu kỳ kinh doanh.
Tin liên quan
Tin khác
Tăng cường số hóa và khả năng tiếp cận vốn tín dụng ưu đãi
Sáng 20/11: NHNN niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 25.659 đồng
Chủ động phòng ngừa rủi ro, bảo vệ người gửi tiền từ sớm
Điều hành chính sách tiền tệ cuối năm: Linh hoạt, thận trọng ứng phó với các biến số
BIDV giảm lãi suất cho vay, triển khai 14 chương trình tín dụng ưu đãi với quy mô 500.000 tỷ đồng
Làn sóng giảm lãi suất huy động tiếp tục lan rộng trong tháng 11
Sáng 19/11: Tỷ giá trung tâm giảm 10 đồng
Ngân hàng mở rộng thị trường tài trợ thương mại
TP. Hồ Chí Minh: Tín dụng nhà ở xã hội tăng trưởng 36%

