Hà Nội trong “mắt ảnh” Đỗ Huân

10:44 | 10/10/2022

Bây giờ mỗi ngày có hàng ngàn cú bấm máy chụp Hà Nội. Thủ đô sau 68 năm giải phóng hiện lên lung linh với đủ góc nhìn, bằng đủ các thiết bị máy móc, trong đó có cả những bức ảnh chụp Hà Nội lộng lẫy từ trên cao. Thế nhưng, mỗi khi lắng lại, tôi thường nghĩ tới những bức ảnh đen trắng của nghệ sĩ nhiếp ảnh (NSNA) Đỗ Huân.

Khi tôi xem lại những bức ảnh của NSNA Đỗ Huân chụp cách đây hơn nửa thế kỷ, tự nhiên tôi cứ muốn đi dọc phố phường, nhìn ngắm và chụp lại những góc phố ấy, khuôn hình đấy để làm đối sánh chuyện Hà Nội xưa, Hà Nội nay. Những vân vi so sánh ấy, không phải chỉ để thỏa nỗi hoài niệm mỗi khi thấy gió thu se se lạnh thổi tràn trên phố, mà để thấy một Hà Nội đã đổi thay đến nhường nào. Trong sự đổi thay ấy, có cái gì hơn, cái gì làm hư hao mất mát.

ha noi trong mat anh do huan
Tác phẩm “Mưa bay mặt hồ” của NSNA Đỗ Huân

Mỗi lần đi qua Hồ Gươm, tôi lại nhớ tới bức ảnh “Mưa bay mặt hồ” của Đỗ Huân. Một bức ảnh đẹp mà tôi nghĩ, sinh thời Đỗ Huân rất tâm đắc. Có lẽ ông chụp bức ảnh này vào một ngày cuối đông, mưa phùn, khi những tàng cây ven hồ đã rụng hết lá. Bức ảnh không có bóng người, chỉ có bóng cây lấp lóa dưới vỉa hè sũng nước. Xa xa, Tháp Rùa mờ ảo. Và những chiếc ghế đá kiểu dáng cũ gợi điều gì đó “rất Hà Nội”… Khoảnh khắc ấy bây giờ không còn nữa, nhưng nó vẫn được nhiều người nhớ.

Bây giờ, Hồ Gươm đã không còn nữa dãy ghế đá ấy nữa. Người ta đã thay quá nhiều “thế hệ” ghế đá, ghế sắt quanh Bờ Hồ, nhưng thật sự, tôi vẫn ao ước ở đây, xuất hiện những chiếc ghế được làm theo lối cũ, như trong bức ảnh của NSNA Đỗ Huân. Có thể là một ước ao xa vời, song thực sự mà nói, khi đến một di tích quốc gia đặc biệt mà cái gì cũng được làm mới, thi thoảng lại được làm mới, cảm xúc nó cứ hư hao làm sao...

NSNA Đỗ Huân còn chụp nhiều tác phẩm về Hồ Gươm, như “Đi học trong mùa sương”, “Mùa xuân Hà Nội”, “Hầm trú ẩn bên Hồ Gươm”… Mỗi bức là một khoảnh khắc về một Hà Nội xa xưa, bình dị và kiêu sa. Nó cũng chính là những tư liệu ảnh quý giá để chúng ta nhìn về một Hà Nội thời thiếu thốn, khi đó các NSNA ai nấy đều nghèo, chụp bằng phim nên “mỗi lần bấm máy là đắn đo”, thậm chí “tiếc đứt ruột”.

Trước Đỗ Huân, đã nhiều người chụp về Hồ Gươm, nhưng giới cầm máy vẫn có lời thì thầm: Phải đến Đỗ Huân mới làm cho Hồ Gươm ra Hồ Gươm được. Ảnh của ông bố cục chặt chẽ, xử lý tiền cảnh kéo léo, thường mang sắc thái nhẹ nhàng, thơ mộng…

Nhưng NSNA Đỗ Huân không chỉ thành công với đề tài Hồ Gươm. Những năm Pháp còn chiếm Hà Nội, ông hoạt động trong nội thành nên có điều kiện chụp được những khoảnh khắc đắt giá. Bức “Xé khẩu hiệu địch” chụp năm 1949 thực sự là tư liệu quý, đó chưa kể về sự thành công của tác giả trong việc xử lý ánh sáng. Rồi thời chống Mỹ, bức “Đôi bạn chiến đấu” đầy chất thơ khi ông chụp hai nữ tự vệ mũ sắt mũ rơm đạp xe trên đường Hà Nội ra trận địa phòng không. Đặc biệt, một số bức về phố cổ Hà Nội đến nay thành những tư liệu quý để ta có dịp đối sánh về sự mất còn của những góc phố với mái ngói thâm nâu. Giai đoạn sáng tác thành công nhất của nghệ sĩ Đỗ Huân đó là sau mốc son 1954, khi đó ông làm phóng viên ở Sở Văn hóa Hà Nội…

Tôi vẫn còn nhớ, trước khi mất 4 năm, NSNA Đỗ Huân mới xuất bản một cuốn sách ảnh. Đó là cuốn “Việt Nam xưa và nay”. Cả cuộc đời cầm máy của mình với hàng ngàn tác phẩm, ông chỉ chọn in 75 bức. Điều ấy cho thấy sự kỹ tính của ông. Xem lại tập sách ảnh này, ta gặp lại một số tác phẩm đã đoạt giải thưởng của Đỗ Huân như: “Đường làng mùa thu” (Giải danh dự tại triển lãm ảnh nghệ thuật quốc tế Budapest, Hungary, 1958), “Nguồn vui” (Huy chương vàng Triển lãm ảnh nghệ thuật quốc tế Berlin, 1962), “Đôi bạn chiến đấu” (giải Nhất cuộc thi ảnh báo Thời mới Liên Xô, 1976), “Hướng đi lên” (giải Nhất giải Hồ Gươm của Hà Nội, 1980)… Ngoài ra, ta không thể không công nhận, một Hà Nội đầy chất thơ trong ảnh của nghệ sĩ lão thành Đỗ Huân, bất kể ông chụp Hồ Gươm, ngõ Phất Lộc hay chân dung họa sĩ Bùi Xuân Phái. Đúng như lời nhận xét của đồng nghiệp, Đỗ Huân vừa là nhà chép sử bằng ảnh vừa là nhà thơ bằng ảnh của Hà Nội. Những tấm ảnh đen trắng của ông, bức nào cũng được phối hợp tinh tế, giữa sáng - tối, hình - bóng một cách hào hoa phong nhã…

Sinh năm 1918, Đỗ Huân là con trai một gia đình trí thức Hà Nội gốc, thân sinh là cụ Đỗ Lợi trong kháng chiến chống Pháp đã là chủ tịch Tuần lễ vàng khu Ba Đình.

Trưởng thành trong một gia đình sung túc, nhưng tố chất mẫn cảm bẩm sinh của người nghệ sĩ đã khiến ông không vùi đầu vào những thú vui xa hoa mà quên đi thực tại. Ông tham gia cách mạng trong chương trình hoạt động Việt Minh ngay trong lòng Hà Nội. Ông cũng từng mua tín phiếu của Tổng bộ Việt Minh trị giá 1.000 đồng Đông Dương, tương đương với giá tiền 2 tấn gạo ngày đó. Trên cương vị một người trí thức gốc Hà Nội, ông lại cùng bạn bè trí thức Hà Nội xuất bản tờ “Công luận” để tỏ rõ thái độ ủng hộ cuộc kháng chiến chống Pháp của Cụ Hồ.

Tôi vẫn còn nhớ, NSNA Đỗ Huân chia xa Hà Nội vào đầu giờ chiều ngày 23/3/2000. Cuộc đời 83 năm của ông, trong đó 60 năm gắn đời mình với nhiếp ảnh, Hà Nội là “gương mặt” đã ám ảnh ông nhất, đã chiếm vị trí trung tâm trong sự nhìn ngắm suốt đời của ông. Chính bởi vậy, Hà Nội hiện lên trong ảnh của ông suốt chiều dài lịch sử đầy biến động, có chiến tranh, có hòa bình, có những mái ngói phố cổ rêu phong, có Hồ Gươm lung linh...

Thanh Xuân

Nguồn:

Thông tin chứng khoán

Cập nhật ảnh...
Nguồn : stockbiz.vn
Ngân hàng
KKH
1 tuần
2 tuần
3 tuần
1 tháng
2 tháng
3 tháng
6 tháng
9 tháng
12 tháng
24 tháng
Vietcombank
0,10
0,20
0,20
-
4,90
4,90
5,40
6,00
6,00
7,40
7,40
BIDV
0,10
-
-
-
4,90
4,90
5,40
6,00
6,10
7,40
7,40
VietinBank
0,10
0,20
0,20
0,20
4,90
4,90
5,40
6,00
6,00
7,40
7,40
Cake by VPBank
0,10
-
-
-
4,90
-
4,95
7,90
-
8,50
8,60
ACB
-
1,00
1,00
1,00
5,50
5,60
5,70
7,00
7,20
7,40
8,10
Sacombank
-
-
-
-
5,70
5,80
5,90
8,30
8,60
8,90
9,00
Techcombank
1,00
-
-
-
5,90
5,90
5,90
9,00
9,00
9,00
9,00
LienVietPostBank
0,10
0,10
0,10
0,10
6,00
6,00
6,00
8,10
8,10
8,50
8,50
DongA Bank
1,00
1,00
1,00
1,00
6,00
6,00
6,00
9,35
9,45
9,50
9,50
Agribank
0,50
-
-
-
4,90
4,90
5,40
6,10
6,10
7,40
7,40
Eximbank
0,20
1,00
1,00
1,00
5,60
5,70
5,80
6,80
7,10
7,40
7,50
Ngân Hàng USD EUR GBP JPY
Mua vào Bán ra Mua vào Bán ra Mua vào Bán ra Mua vào Bán ra
Vietcombank 23.250 23.620 24.754 26.138 28.541 29.755 170.32 180.30
BIDV 23.300 23.600 24.915 26.013 28.716 29.883 170.53 178.87
VietinBank 23.255 23.615 25.021 26.156 28.886 29.896 171.64 180.19
Agribank 23.260 23.600 25.147 26.225 28.899 29.682 174.11 180.63
Eximbank 23.310 23.570 25.044 25.697 28.953 29.708 172.21 176.70
ACB 23.250 23.700 25.119 26.701 29.135 29.691 172.39 176.56
Sacombank 23.265 23.750 25.081 25.996 29.089 29.855 172.56 180.11
Techcombank 23.301 23.622 25.080 25.730 28.970 29.730 171.40 177.00
LienVietPostBank 23.270 23.850 25.088 26.320 29.058 29.881 172.21 181.04
DongA Bank 23.320 23.630 26.930 27.410 31.560 32.110 203.80 210.30
(Cập nhật trong ngày)

Giá vàng Xem chi tiết

Khu vực
Mua vào
Bán ra
HÀ NỘI
Vàng SJC 1L
66.200
67.620
TP.HỒ CHÍ MINH
Vàng SJC 1L
66.200
67.600
Vàng SJC 5c
66.200
67.620
Vàng nhẫn 9999
54.300
55.500
Vàng nữ trang 9999
54.100
55.100