Học viện Ngân hàng tiên phong hướng tới mô hình đại học thông minh

Thực tiễn cho thấy, phương thức quản lý chứng chỉ truyền thống dựa trên văn bằng giấy hoặc các tệp điện tử rời rạc đang bộc lộ nhiều hạn chế: quy trình xác minh phức tạp, tốn thời gian và chi phí; nguy cơ làm giả cao; đồng thời gây khó khăn cho người học trong việc lưu trữ, chia sẻ và chứng minh kết quả học tập. Trong khi đó, yêu cầu phát triển hạ tầng số, làm chủ các công nghệ chiến lược như blockchain đang đặt ra ngày càng rõ nét đối với các cơ sở giáo dục đại học.

Xuất phát từ thực tiễn đó, với sự ủng hộ của Ban lãnh đạo Học viện, các giảng viên Khoa Công nghệ thông tin và Kinh tế số đã chủ động đề xuất và phát triển hệ thống quản lý chứng chỉ số, gắn nghiên cứu khoa học với giải quyết bài toán quản trị giáo dục, đưa công nghệ từ giảng đường vào ứng dụng thực tiễn.

Một khoá đào tạo Chuyển đổi số, Kỹ năng số và sử dụng các nền tảng dịch vụ số tại Học viện Ngân hàng

Hệ thống được thiết kế theo kiến trúc vi dịch vụ (microservices), bảo đảm tính linh hoạt, dễ mở rộng và thuận lợi trong vận hành. Đặc biệt, toàn bộ quy trình cấp phát và xác thực chứng chỉ tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế W3C Verifiable Credentials 2.0, tạo nền tảng để chứng chỉ số của Học viện Ngân hàng có khả năng hội nhập và được công nhận rộng rãi.

Một nguyên tắc xuyên suốt trong thiết kế hệ thống là bảo vệ quyền riêng tư của người học. Theo đó, chỉ mã hash – “dấu vân tay số” của chứng chỉ được ghi bất biến lên blockchain công khai, còn dữ liệu cá nhân nhạy cảm được lưu trữ an toàn ngoài chuỗi khối. Về công nghệ lõi, hệ thống sử dụng backend Node.js, triển khai trên hạ tầng container và áp dụng thuật toán chữ ký số Ed25519, cho phép xác minh nhanh, độ bảo mật cao và phù hợp với môi trường số hóa quy mô lớn.

Điểm nổi bật của hệ thống là khả năng tự động hóa toàn bộ quy trình cấp phát và xác minh chứng chỉ. Từ khâu nhập dữ liệu, lựa chọn mẫu đến phát hành, hệ thống tự động tạo chứng chỉ số theo chuẩn W3C, xuất file PDF tích hợp mã QR, ghi nhận dữ liệu bất biến lên blockchain và lưu trữ metadata phục vụ quản lý.

Nhờ đó, thời gian cấp phát chứng chỉ được rút ngắn đáng kể, giảm thiểu sai sót thủ công và cho phép cấp phát hàng loạt. Đồng thời, cổng xác minh công khai giúp nhà tuyển dụng, tổ chức và cá nhân dễ dàng kiểm tra tính hợp lệ của chứng chỉ thông qua mã token hoặc mã QR, góp phần gần như loại bỏ nguy cơ bằng cấp giả mạo.

Theo đánh giá, hệ thống giúp tiết kiệm đáng kể chi phí quản lý, nâng cao tính minh bạch, đồng thời trao quyền chủ động cho người học trong việc sở hữu và sử dụng chứng chỉ số. Lộ trình triển khai được xây dựng bài bản, từ thí điểm với các khóa đào tạo về năng lực số và AI, mở rộng ra toàn Học viện, tiến tới tích hợp với các hệ thống của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Ngân hàng Nhà nước và đối tác quốc tế.

Với hệ thống quản lý chứng chỉ số trên nền tảng blockchain, Học viện Ngân hàng không chỉ giới thiệu một sản phẩm công nghệ mới, mà còn khẳng định năng lực nghiên cứu ứng dụng của đội ngũ giảng viên, thể hiện cam kết tiên phong trong chuyển đổi số giáo dục đại học. Đây được xem là bước đi quan trọng trong hành trình kiến tạo đại học thông minh, đồng thời là mô hình tham khảo có giá trị cho các cơ sở giáo dục đại học khác tại Việt Nam trong kỷ nguyên số.