Mở rộng tín dụng cho đồng lúa chất lượng cao

Ngân hàng xuống đồng

Mới đây, BacABank chính thức công bố gói tín dụng ưu đãi 1.000 tỷ đồng dành riêng cho doanh nghiệp, hợp tác xã (HTX) và hộ nông dân tham gia Đề án phát triển bền vững 1 triệu hecta chuyên canh lúa chất lượng cao, phát thải thấp tại ĐBSCL.

Chương trình tín dụng này được triển khai trên địa bàn vùng ĐBSCL đến hết năm 2026 với mức giảm lãi suất tới 1%/năm trong suốt thời gian vay. Bên cạnh đó, ngân hàng cũng áp dụng phương thức trả nợ linh hoạt, xem xét tài sản bảo đảm phù hợp với đặc thù sản xuất nông nghiệp, đồng thời ưu tiên các khách hàng tham gia chuỗi liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ lúa gạo.

Động thái của BacABank cho thấy chương trình tín dụng phục vụ Đề án 1 triệu hecta lúa chất lượng cao đang bước sang giai đoạn mới với sự tham gia ngày càng chủ động của các NHTM. Theo đó, ngoài vai trò chủ lực của Agribank, nhiều ngân hàng như BIDV, MB, HDBank, SHB, Nam A Bank... cũng đã bắt đầu giải ngân các khoản vay ưu đãi cho doanh nghiệp, HTX và các hộ dân tham gia chuỗi liên kết.

Ghi nhận tại Đồng Tháp, Tây Ninh, An Giang và Cần Thơ cho thấy sự chủ động của hệ thống ngân hàng trong tài trợ vốn cho Đề án 1 triệu hecta lúa chất lượng cao ngày càng rõ nét. Từ đầu năm đến nay, nhiều chi nhánh NHTM đã phối hợp với chính quyền địa phương, trực tiếp xuống vùng nguyên liệu, tổ chức các chương trình kết nối với doanh nghiệp, HTX và người dân để khảo sát nhu cầu vốn, hướng dẫn hồ sơ, tháo gỡ khó khăn và xem xét phương án cấp tín dụng ngay tại cơ sở.

Theo NHNN Chi nhánh Khu vực 13, sau các đợt khảo sát trực tiếp tại Tây Ninh và Đồng Tháp, nhiều ngân hàng đã chủ động ký biên bản ghi nhớ với HTX và doanh nghiệp về cam kết tài trợ vốn. Chẳng hạn, Agribank Long An đã ký cam kết đồng hành cấp tín dụng 1 tỷ đồng cho HTX Gò Gòn (Tây Ninh) để đầu tư máy móc, thiết bị khi HTX phát sinh nhu cầu. Trong khi đó, Agribank Đồng Tháp cũng tổ chức nhiều chương trình kết nối với HTX và hộ dân trong vùng Đề án để trực tiếp tư vấn, hướng dẫn và tiếp cận nhu cầu vay vốn.

Doanh nghiệp, HTX mở rộng liên kết sản xuất đã tạo ra nhu cầu vay vốn lớn để đầu tư cơ giới hóa từ sản xuất đến hạ tầng sau thu hoạch

Tại An Giang và Cần Thơ, cách làm này cũng đang được nhân rộng. Theo thống kê của NHNN Chi nhánh Khu vực 15, các TCTD trên địa bàn An Giang và Cà Mau đã tăng cường phối hợp với ngành nông nghiệp, Hội Nông dân và Hiệp hội Doanh nghiệp tổ chức các chương trình kết nối ngân hàng - doanh nghiệp, tiếp nhận và xử lý các kiến nghị ngay từ cơ sở. Đến cuối tháng 4/2026, doanh số giải ngân cho vay Đề án 1 triệu hecta lúa gạo tại An Giang đạt khoảng 101,8 tỷ đồng.

Mở thêm cơ hội cho dòng vốn

Theo đánh giá của các NHTM tham gia cho vay đối với Đề án một triệu hecta lúa gạo, trong giai đoạn thí điểm 2024-2025, nguồn vốn vay chủ yếu tập trung hỗ trợ giảm chi phí vốn cho doanh nghiệp, HTX và hộ nông dân. Tuy nhiên, hiện nay dư địa tín dụng đang được mở rộng theo hướng các ngân hàng cùng chính quyền địa phương, doanh nghiệp và HTX quản lý dòng tài chính - tín dụng cho toàn bộ chuỗi liên kết sản xuất lúa gạo.

Đại diện Agribank chi nhánh Long An cho biết, nhu cầu vốn để phát triển các vùng nguyên liệu của Đề án hiện rất lớn và đang tăng nhanh khi nhiều doanh nghiệp, HTX mở rộng liên kết sản xuất, đầu tư máy móc, cơ giới hóa, kho sấy, kho chứa và hạ tầng sau thu hoạch.

Điểm khác biệt lớn nhất so với giai đoạn thí điểm, theo các chi nhánh ngân hàng, là ngành Nông nghiệp và các địa phương vùng ĐBSCL đang thúc đẩy mạnh việc xây dựng chuỗi liên kết ngay từ khâu tổ chức sản xuất. Nhiều địa phương đã rà soát vùng chuyên canh, xác nhận danh sách hộ dân tham gia Đề án, lựa chọn doanh nghiệp đầu mối, củng cố vai trò của HTX trong điều phối sản xuất, đồng thời chuẩn hóa định mức chi phí, nhật ký canh tác, truy xuất nguồn gốc và cơ sở dữ liệu vùng nguyên liệu.

Những thông tin này giúp ngân hàng nhận diện đầy đủ các chủ thể trong chuỗi sản xuất. Nhờ đó, việc thẩm định không chỉ dựa vào tài sản bảo đảm mà còn bổ sung dữ liệu về vùng nguyên liệu, hợp đồng liên kết, doanh nghiệp bao tiêu, sản lượng dự kiến và dòng tiền hình thành trong suốt quá trình sản xuất, thu mua, chế biến và tiêu thụ.

Theo nhận định của Agribank chi nhánh An Giang, bên cạnh các khoản vay phục vụ sản xuất theo Đề án, các chi nhánh NHTM cũng chủ động lồng ghép nhiều chương trình tín dụng như cho vay phát triển nông nghiệp, nông thôn theo Nghị định số 55/2015/NĐ-CP và Nghị định số 156/2025/NĐ-CP, cho vay cơ giới hóa nông nghiệp, tín dụng xanh và tín dụng nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao. Việc lồng ghép các chính sách này trên cùng một chuỗi sản xuất giúp ngân hàng có thể tài trợ vốn cho nhiều mắt xích, từ giống, vật tư, máy móc, thu hoạch, sấy, kho chứa đến thu mua và chế biến. Đây cũng là cơ sở để dòng vốn không chỉ phục vụ từng vụ lúa mà từng bước mở rộng sang quản lý tài chính của toàn bộ chuỗi giá trị lúa gạo.