Tăng tốc thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt

Chuyển động mạnh mẽ trong chuyển đổi số

Theo ông Bùi Thanh An, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Nghệ An, tỉnh đã triển khai nghiêm túc chỉ đạo của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước (NHNN) về đẩy mạnh thanh toán không dùng tiền mặt.

“UBND tỉnh ban hành nhiều cơ chế, chính sách cụ thể hóa các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm; đồng thời yêu cầu các sở, ngành, địa phương đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến lợi ích và tính an toàn của phương thức thanh toán hiện đại”, ông An nói.

Công tác truyền thông được thực hiện sâu rộng, từ cơ quan báo chí đến chính quyền cơ sở, vận động người dân, doanh nghiệp sử dụng các phương thức thanh toán không dùng tiền mặt trong giao dịch dân sinh, nộp thuế, đóng học phí, viện phí và thanh toán dịch vụ công...

Về phía ngành ngân hàng, NHNN Chi nhánh Khu vực 8 tăng cường chỉ đạo các tổ chức tín dụng (TCTD) xây dựng hạ tầng thanh toán điện tử, nâng cấp hệ thống xử lý dữ liệu, bảo đảm an toàn - bảo mật, đồng thời ứng dụng công nghệ mới như AI, Big Data, eKYC, QR Code, NFC… để mở rộng tiện ích và kết nối hệ sinh thái thanh toán.

Hệ thống ATM, POS, điểm chấp nhận QR code đã phủ khắp địa bàn, từ thành thị đến nông thôn. Đến nay, toàn tỉnh có 126 TCTD với 306 phòng giao dịch, gần 700 máy ATM tăng gấp 2,3 lần so với đầu năm 2021.

Nghệ An đã và đang tăng tốc thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt.

Các chi nhánh ngân hàng thương mại (NHTM) trên địa bàn cũng liên tục đổi mới trong chuyển đổi số, thanh toán không dùng tiền mặt. Đơn cử như, VietinBank Nghệ An nỗ lực trong chuyển đổi số với nhiều sản phẩm tiện ích như giải ngân online, cho vay tiêu dùng trực tuyến, phát hành bảo lãnh online, quản lý bán hàng thông minh iShop…; trong khi BIDV Nghệ An lại đẩy mạnh truyền thông, cung cấp gói dịch vụ ưu đãi trên nền tảng SmartBanking và iBank, thu hút hàng chục nghìn khách hàng sử dụng thường xuyên…

Nhờ đó, hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt ở Nghệ An tăng trưởng ấn tượng. Số lượng và giá trị giao dịch qua Mobile Banking tăng trung bình hơn 70% mỗi năm, trở thành kênh thanh toán chủ đạo, dần thay thế Internet Banking và hình thức rút tiền mặt truyền thống.

Không chỉ khu vực dân cư, lĩnh vực công và doanh nghiệp cũng chuyển động mạnh. Toàn tỉnh có 17.294 doanh nghiệp và hơn 1.300 hộ kinh doanh đăng ký nộp thuế điện tử, đạt tỷ lệ 100%. Các khoản phí, lệ phí hành chính công được thu hoàn toàn qua ngân hàng, mỗi năm hơn 90.000 khoản thu. Hệ thống thanh toán điện, nước, học phí, viện phí đều áp dụng phương thức không tiền mặt, tạo nên bước tiến lớn trong quản lý và phục vụ người dân.

Công tác tuyên truyền, vận động thanh toán không dùng tiền mặt được các TCTD trên địa bàn Nghệ An quan tâm thực hiện.

Nếu như cuối năm 2020, tỷ lệ trường học thu học phí qua ngân hàng mới đạt 40%, thì đến nay 100% trường đã triển khai; gần 98% học sinh và phụ huynh thực hiện nộp học phí không dùng tiền mặt. Tại lĩnh vực y tế, 100% cơ sở khám chữa bệnh đã chấp nhận thu viện phí điện tử. Các đơn vị điện lực, cấp nước đều hợp tác với ngân hàng, tổ chức trung gian thanh toán để thu hóa đơn trực tuyến, giúp tỷ lệ thanh toán qua ngân hàng tăng từ 54% năm 2020 lên 70% sau 7 tháng đầu năm 2025.

Tháo gỡ nút thắt, mở rộng không gian số

Theo bà Nguyễn Thị Thu Thu, quyền Giám đốc NHNN Chi nhánh Khu vực 8, ngành ngân hàng thường xuyên tổ chức kiểm tra, giám sát việc triển khai thanh toán điện tử tại các chi nhánh, quỹ tín dụng nhân dân, đảm bảo an toàn bảo mật và phòng chống rủi ro. “Chúng tôi chủ động phối hợp các đơn vị liên quan, kịp thời nắm bắt tình hình, phát hiện sớm các vấn đề phát sinh để bảo đảm hệ thống vận hành thông suốt”, bà Thu Thu cho biết.

Mặc dù kết quả đạt được rất đáng ghi nhận, song việc thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt tại Nghệ An vẫn còn một số rào cản. Việc thanh toán học phí qua Cổng Dịch vụ công Quốc gia đang trong giai đoạn hoàn thiện, khiến mục tiêu 100% trường đại học, cao đẳng triển khai hình thức này trong năm 2025 chưa đạt như kỳ vọng.

Bên cạnh đó, tội phạm công nghệ cao và gian lận trong thanh toán trực tuyến diễn biến phức tạp, đặc biệt trên các kênh Internet, di động, thẻ tín dụng. Điều này, làm gia tăng tâm lý e ngại của một bộ phận người dân khi thực hiện giao dịch trực tuyến.

100% cơ sở khám chữa bệnh, cơ sở y tế ở Nghệ An đã chấp nhận thu viện phí điện tử.

Để tiếp tục mở rộng thanh toán không dùng tiền mặt, UBND tỉnh Nghệ An yêu cầu các sở, ngành, địa phương tiếp tục triển khai đồng bộ các văn bản chỉ đạo của Chính phủ và NHNN; lồng ghép nội dung phát triển thanh toán số vào các chương trình, kế hoạch, đề án của từng lĩnh vực; tăng cường tuyên truyền để thay đổi thói quen sử dụng tiền mặt trong cộng đồng.

Ngành ngân hàng cũng xác định cần đẩy mạnh hơn nữa việc đưa thanh toán số về nông thôn, vùng sâu, vùng xa. Cũng theo bà Nguyễn Thị Thu Thu, NHNN Chi nhánh Khu vực 8 tiếp tục chỉ đạo các TCTD phối hợp các tổ chức, doanh nghiệp cung ứng dịch vụ tài chính phát triển mạng lưới đại lý thanh toán, đa dạng hóa sản phẩm, mở rộng các kênh phân phối, nâng cao chất lượng dịch vụ. Song song đó, các ngân hàng sẽ tiếp tục đầu tư công nghệ mới, tăng cường giải pháp an ninh, bảo mật để bảo vệ người dùng và doanh nghiệp…

Nghệ An đang bước vào giai đoạn tăng tốc của chuyển đổi số, trong đó thanh toán không dùng tiền mặt giữ vai trò nền tảng. Với sự chỉ đạo quyết liệt của chính quyền, sự đồng hành của ngành ngân hàng và sự hưởng ứng của người dân, phương thức thanh toán hiện đại này đang dần trở thành thói quen tất yếu trong đời sống kinh tế - xã hội, góp phần xây dựng một Nghệ An năng động, minh bạch và số hóa toàn diện.