TP. Hồ Chí Minh sẽ có 4 khu thương mại tự do

Theo đó, Khu thương mại tự do Cần Giờ quy mô khoảng 1.000-2.000 ha tại Cần Giờ, gắn với càng trung chuyễn quốc tế Cần Giờ và vịnh Gành Rái. Khu thương mại tư do gắn với cảng biển tại khu vực Cái Mép Hạ, tại phường Tân Phước và phường Tân Hải (tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu cũ) với quy mô hơn 3.700 ha bao gồm hệ sinh thái công nghiệp - dịch vụ - logistics hoàn chỉnh. Khu thương mại tự do tại Bàu Bàng quy mô khoảng 100 ha (thuộc huyện Bàu Bàng, Bình Dương cũ) nằm trên tuyến đường sắt TP. Hồ Chí Minh - Lộc Ninh nhằm kết nối từ khu vực ga Bàu Bảng qua các khu vực trung tâm hàng hóa của tỉnh Bình Dương đến cụm cảng nước sâu Cái Mép - Thị Vải và đi Cửa khẩu Mộc Bài (Tây Ninh). Khu thương mại tự do tại phường An Bình với quy mô khoảng 100 ha (khu vực TP. Dĩ An, tỉnh Bình Dương cũ) cũng nằm trên tuyến đường sắt TP. Hồ Chí Minh - Lộc Ninh và nhằm kết nối từ khu vực ga Bầu Bàng qua các khu vực trung tâm hàng hóa của tỉnh Bình Dương đến cụm cảng nước sâu Cái Mép - Thị Vải và đi Cửa khẩu Mộc Bài (Tây Ninh).

Cảng Cái Mép - Thị Vải dự kiến chiếm ít nhất 50% tổng lượng hàng hóa qua các cảng biển cả nước có vị trí địa lý thuận lợi vào bậc nhất ở Đông Nam Á là động lực quan trọng để phát triển khu thương mại tự do

Lãnh đạo ngành công thương cho rằng TP. Hồ Chí Minh xác định “Phát triển cụm cảng - logistics thông minh tại Cải Mép - Thị Vài - Cần Giờ theo mô hình siêu cảng số và hệ thống logistics tích hợp - vận hành bằng dữ liệu lớn, tổi ưu chuỗi cung ứng, giảm phát thải và đóng vai trò cửa ngõ giao thương quốc tế hàng đầu Đông Nam Ấ”. Do đó Khu thương mại tự do là động lực quan trọng để thực hiện mục tiêu phát triển kinh tế biển, logistics của TP. Hồ Chí Minh. Kế hoạch này cũng nhằm thực hiện mục tiêu phát triển TP. Hồ Chí Minh thành một siêu đô thị, một trung tâm tài chính, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo của quốc gia. UBND TP. Hồ Chí Minh đã có Tờ trình ngày 26/7/2025 về báo cáo, điều chỉnh, bổ sung cơ chế, chính sách về thí điểm một số cơ chế chính sách đặc thù phát triển thành phố, trong đó bổ sung các cơ chế, chính sách áp dụng trong Khu thương mại tự do vào các cơ chế chính sách đặc thù chưa có trong Nghị Quyết 98/2023/QH15 để áp dụng trong thời gian tới.

Lãnh đạo ngành công thương TP. Hồ Chí Minh cũng cho biết việc triển khai nghiên cứu các Đề án Khu thương mại tự do đang được sự quan tâm và hỗ trợ của các nhà đầu tư trong nước và nước ngoài. Đến nay, đã có nhiều nhà đầu tư lớn (DP World, VinGroup, Liên doanh Geleximco,...) quan tâm đầu tư đến dự án.

Tuy nhiên, hiện nay, các quy định pháp luật về Khu thương mại tự do chưa hoàn thiện, chưa có chính sách đặc thù cho Khu. Công tác xây dựng chính sách riêng đặc thù gặp khó khăn do chưa phù hợp với các quy định hiện hành (chính sách miễn giảm thuế; ưu đãi đầu tư, đất đai;..) hoặc chưa được quy định. Hơn thế, quy mô nền kinh tế và địa giới hành chính của TP. Hồ Chí Minh hiện nay đã thay đổi do thực hiện chủ trương nhập tỉnh. Do đó, cần thiết phải thực hiện công tác khảo sát, điều tra, đánh giá lại thực trạng phát triển ngành dịch vụ logistics, chuỗi cung ứng liên kết vùng (có xét đến tính phù hợp quy hoạch phát triển hạ tầng giao thông đa phương thức kết nối các khu vực) trên cơ sở phát huy tiểm năng, thế mạnh của Bình Dương về công nghiệp; Bà Rịa - Vũng Tàu về kinh tế biển - dịch vụ logistics; TP. Hồ Chí Minh về tài chính quốc tế. Do đó, thực tiễn đòi hỏi các cấp, các ngành phải nghiên cứu thực hiện rà soát, điều chỉnh bổ sung các quy hoạch chung của thành phố, quy hoạch phát triển ngành, lĩnh vực; và quy hoạch kết nối các Khu thương thương mại tự do phù hợp, hài hòa với định hướng, mục tiêu phát triển cơ sở phát triển đồng hạ tầng giao thông đa phương thức, kết nối liên vùng giữa ngành dịch vụ logisites nói chung, khu thương mại tự do nói riêng, đảm bảo mục tiêu giảm chi phí dịch vụ logistics.

Lãnh đạo ngành công thương TP. Hồ Chí Minh đề xuất kiến nghị Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ xem xét, phê duyệt Đề án Khu thương mại tự do và xây dựng Chiến lược phát triển khu thương mại tự do, xem đây là một công cụ chính sách quan trọng để tạo động lực tăng trưởng trong giai đoạn 2021-2030. Đồng thời, Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành phối hợp với UBND thành phố nghiên cứu, rà soát xây dựng chính sách ưu đãi theo hướng mở, linh hoạt, đa dạng, tạo động lực để thu hút nhà đầu tư, thuận lợi cho hoạt động sản xuất kinh doanh tại các khu thương mại tự do.