Ủy thác vốn chính sách tiếp sức sinh kế ở Sơn La

Từ vốn vay đến những mô hình sinh kế

Với gia đình ông Lừ Văn Châu, hội viên Hội Nông dân bản Chẹn, xã Tạ Khoa, khoản vay 50 triệu đồng từ chương trình giải quyết việc làm năm 2023 là nguồn lực để phát triển chăn nuôi bò sinh sản. Gia đình mua được 4 con bò; sau thời gian chăm sóc, gây đàn, dù đã bán một số con để trang trải cuộc sống, đến nay ông Châu vẫn duy trì đàn bò 6 con.

Đại diện NHCSXH Sơn La và các tổ chức chính trị – xã hội ký kết văn bản liên tịch về thực hiện ủy thác cho vay (Ảnh: NHCSXH Sơn La)

Cùng với nuôi bò, gia đình ông Châu chăn nuôi lợn, gà và trồng xoài, nhãn. Mô hình kết hợp tạo việc làm thường xuyên cho 2 lao động trong gia đình, mang lại thu nhập bình quân 100–150 triệu đồng mỗi năm. Nguồn vốn ưu đãi được sử dụng vào hoạt động sản xuất cụ thể, giúp gia đình có thêm điều kiện phát triển kinh tế.

Tại bản Nà Nong, xã Mường Bú, gia đình anh Lò Văn Thương, đoàn viên thanh niên, vay 100 triệu đồng năm 2025 từ chương trình hỗ trợ tạo việc làm, duy trì và mở rộng việc làm để đầu tư trồng, chăm sóc 2 ha nhãn, xoài, táo. Hiện gia đình anh Thương có thu nhập bình quân khoảng 450 triệu đồng/năm, tạo việc làm thường xuyên cho 2 lao động. Kinh tế ổn định hơn, gia đình tiếp tục mở rộng diện tích cây ăn quả, mua thêm xe tải phục vụ kinh doanh.

Còn ông Lù Văn Chung, hội viên Hội Cựu chiến binh phường Chiềng An, vay 100 triệu đồng trong năm 2026 theo chương trình hộ gia đình sản xuất, kinh doanh tại vùng khó khăn để trồng, chăm sóc cà phê. Gia đình có 3,5 ha cà phê, thu nhập bình quân hằng năm khoảng 800 triệu đồng. Bên cạnh phát triển sản xuất, ông còn giúp đỡ các hộ trên địa bàn làm kinh tế. Gia đình được Hội Nông dân phường đề nghị tôn vinh hộ nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi, giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững tại Lễ hội cà phê Sơn La lần thứ hai năm 2026.

Cán bộ NHCSXH Sốp Cộp, Sơn La giải ngân tại Điểm giao dịch xã

Ba mô hình cho thấy vốn chính sách đang hỗ trợ nhiều nhóm người dân phát triển sinh kế phù hợp điều kiện gia đình. Với hộ còn thiếu nguồn lực, khoản vay giúp bổ sung tư liệu sản xuất; với hộ đã có mô hình, vốn ưu đãi tiếp sức đầu tư, chăm sóc và mở rộng hoạt động kinh doanh.

Đưa vốn đến cơ sở gắn với trách nhiệm giám sát

Theo NHCSXH Chi nhánh tỉnh Sơn La, đến ngày 30/9/2026, dư nợ cho vay ủy thác qua 4 tổ chức chính trị - xã hội đạt hơn 8.188,8 tỷ đồng, chiếm 99,84% tổng dư nợ, với 3.445 Tổ tiết kiệm và vay vốn đang hoạt động. Tỷ trọng này cho thấy vai trò quan trọng của các hội, đoàn thể trong triển khai tín dụng chính sách trên địa bàn.

Ông Hoàng Xuân Trường, Giám đốc NHCSXH Chi nhánh tỉnh Sơn La cho biết, sự phối hợp được thực hiện từ tuyên truyền chính sách, rà soát đối tượng thụ hưởng đến giám sát bình xét, hỗ trợ hoàn thiện hồ sơ và kiểm tra sau cho vay. Các hội, đoàn thể bám cơ sở, gần hội viên nên có điều kiện nắm bắt nhu cầu, phối hợp chuyển tải thông tin và hướng dẫn người dân tiếp cận chương trình phù hợp. Việc rà soát cùng chính quyền địa phương và ngân hàng giúp nguồn vốn được phân bổ sát nhu cầu, đúng đối tượng.

Cùng với đó, các đơn vị nhận ủy thác củng cố Tổ tiết kiệm và vay vốn, vận động ban quản lý tổ tham gia giao dịch, họp giao ban với NHCSXH tại điểm giao dịch xã. Đây là đầu mối để trao đổi tình hình vay, trả nợ và những khó khăn phát sinh, giúp người dân thuận lợi hơn khi thực hiện các thủ tục liên quan đến vốn vay.

Đáng chú ý, hoạt động ủy thác gắn với trách nhiệm theo dõi quá trình sử dụng vốn. Theo báo cáo đến hết tháng 9/2026, đã có 355 lượt tổ chức chính trị - xã hội nhận ủy thác cấp xã thực hiện kiểm tra, giám sát 915 lượt Tổ tiết kiệm và vay vốn với 10.932 lượt hộ vay. Kiểm tra sau cho vay giúp nắm tình hình sử dụng vốn, phát hiện vướng mắc để phối hợp hướng dẫn, xử lý.

Nợ quá hạn của hoạt động cho vay ủy thác ở mức 0,06% tổng dư nợ ủy thác. Kết quả này phản ánh nỗ lực phối hợp quản lý vốn, đồng thời đặt ra yêu cầu tiếp tục nâng cao chất lượng kiểm tra và trách nhiệm của các bên để giữ an toàn nguồn vốn chính sách.

Góp phần giảm nghèo từ nền tảng sinh kế

Đến ngày 30/9/2026, tổng dư nợ NHCSXH Chi nhánh tỉnh Sơn La đạt hơn 8.201,4 tỷ đồng, tăng 9,34% so với cuối năm 2025, với 113.520 khách hàng còn dư nợ. Trong 9 tháng, doanh số cho vay đạt gần 1.990,8 tỷ đồng, phục vụ 23.854 lượt khách hàng; trong đó có 2.504 lượt hộ nghèo, 1.705 lượt hộ cận nghèo và 886 lượt hộ mới thoát nghèo.

NHCSXH Sơn La thường xuyên thực hiện rà soát nhu cầu vay, nâng cao chất lượng ủy thác

Việc tiếp tục hỗ trợ cả hộ mới thoát nghèo có ý nghĩa củng cố sinh kế, tạo thêm điều kiện để người dân duy trì sản xuất và hạn chế nguy cơ tái nghèo. Trong 9 tháng, vốn chính sách hỗ trợ tạo việc làm cho trên 5.000 lao động, xây dựng 13.027 công trình nước sạch và vệ sinh. Hiệu quả tín dụng vì vậy được thể hiện ở cả cơ hội tăng thu nhập và những điều kiện sống thiết yếu.

Để phát huy hơn nữa nguồn lực tín dụng chính sách xã hội, ông Hoàng Xuân Trường cho biết, NHCSXH Sơn La tiếp tục phối hợp rà soát nhu cầu vay, nâng cao chất lượng ủy thác, tập huấn nghiệp vụ cho cán bộ hội và ban quản lý tổ. Việc gắn vốn vay với khuyến nông, hỗ trợ kỹ thuật, tiêu thụ sản phẩm, phát triển tổ hợp tác và chuỗi liên kết cũng là hướng cần chú trọng, giúp người vay có thêm điều kiện sử dụng vốn hiệu quả.

Khi ngân hàng, chính quyền và các hội, đoàn thể cùng theo sát từ nhu cầu vay đến quá trình sử dụng vốn, tín dụng chính sách có thêm nền tảng để phát huy hiệu quả. Từ những mô hình sản xuất cụ thể, nguồn vốn đang góp phần tạo việc làm, cải thiện đời sống và thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững ở Sơn La.