Virus corona đẩy nhanh tiến trình “phân tách” giữa Mỹ và Trung Quốc

Sự bùng phát của coronavirus còn gây chia rẽ Mỹ - Trung hơn là chiến tranh thương mại

“Chúng tôi đã nói về sự phân tách của Trung Quốc và Mỹ. Virus corona còn hơn cả cuộc chiến thương mại đã đẩy nhanh sự phân tách khi các doanh nghiệp nghĩ về chuỗi cung ứng của họ trong dài hạn”, ông nói, Curtis Chin – nhà phân tích tại Milken Institute cho biết.

“Không thể phụ thuộc tất cả vào Trung Quốc, chúng tôi đã thấy một số hậu quả của việc phụ thuộc quá nhiều vào chỉ một thị trường trọng điểm”, ông nói với CNBC tại Hội nghị thượng đỉnh Trung Đông và Châu Phi của Milken Institute ở Abu Dhabi hôm 11/2.

Ảnh minh họa

Trên thực tế, sự liên kết giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới đã bị đứt gãy ít nhiều khi cuộc chiến thương mại giữa họ bắt đầu vào năm 2018 và ngày càng nóng lên với việc hai bên đã áp thuế lên hàng trăm tỷ USD hàng hóa của nhau. Vấn đề càng trở nên phức tạp khi Mỹ cáo buộc Trung Quốc trộm cắp tài sản trí tuệ và bắt buộc chuyển giao công nghệ.

Năm ngoái, Nhà Trắng đã cân nhắc một số hạn chế về đầu tư của Mỹ vào Trung Quốc như hủy bỏ chứng khoán Trung Quốc tại Mỹ Trong lĩnh vực công nghệ, quan hệ giữa các nước cũng dần xấu đi và Trung Quốc được cho là bắt đầu nỗ lực loại bỏ công nghệ Mỹ.

“Thực tế là các nền kinh tế Mỹ và Trung Quốc, từ chuỗi cung ứng đến dòng chảy đầu tư và thương mại, vẫn sẽ đan xen trong nhiều năm tới. Tuy nhiên, cuộc khủng hoảng virus corona đã nhắc nhở Mỹ cũng như tất cả các đối tác thương mại và đầu tư của Trung Quốc giá trị của việc đa dạng hóa để tránh phụ thuộc vào Trung Quốc”, Chin cho biết.

Nomura trong một ghi chú hôm 11/2 đã nhấn mạnh vai trò của Trung Quốc đối với kinh tế toàn cầu khi mà nền kinh tế lớn nhất châu Á này đóng góp tới 12% thương mại toàn cầu vào năm ngoái. Không chỉ vậy, hiện chuỗi cung ứng của nhiều công ty, bao gồm cả các doanh nghiệp Mỹ, phụ thuộc rất nhiều vào sản xuất tại Trung Quốc.

Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung Quốc đã tác động không nhỏ tới một số nền kinh tế châu Á buộc các công ty phải tìm cách thay đổi chuỗi cung ứng để tránh thuế, chuyển hướng dòng chảy thương mại. Nay dịch corona bùng phát ở Trung Quốc lại càng thúc đẩy tiến trình này khi mà nhiều nhà máy tại đây buộc phải đóng cửa trong thời gian dài hơn dự kiến ban đầu.

Ví dụ, nhiều nhà sản xuất ô tô đã tạm thời phải đóng cửa các nhà máy của họ ở Trung Quốc do những nỗ lực ngăn chặn dịch bệnh. Đặc biệt nhà cung cấp lớn nhất của Apple là Foxconn hiện vẫn chưa khôi phục hoàn toàn hoạt động sản xuất tại các nhà máy của mình ở Trung Quốc và các nhà phân tích đã cắt giảm dự báo sản lượng của iPhone.

Tuy nhiên Bộ trưởng Thương mại Mỹ Wilbur Ross cho rằng, sự bùng phát dịch corona ở Trung Quốc có thể tốt cho nước Mỹ bởi điều đó sẽ khiến các doanh nghiệp xem xét lại chuỗi cung ứng của mình và có thể trả lại công việc và sản xuất cho Mỹ. “Tôi nghĩ rằng nó sẽ giúp đẩy nhanh việc quay trở lại công việc ở Bắc Mỹ”, ông nói vào cuối tháng 1. “Một số công ty sẽ đến Mỹ, một số chọn Mexico”.

Một ảnh hưởng nữa của dịch bệnh đang bùng phát cũng được Chin chỉ ra đó là nó có thể làm gián đoạn tiến trình đàm phán tiếp theo của hai cường quốc sau thỏa thuận giai đoạn một. “Mọi thứ hiện đang bị đóng băng – đó là động lực thương mại Mỹ - Trung Quốc. Tôi không thấy các nhà đàm phán đến từ Bắc Kinh tới Washington vào thời điểm này”, ông nói.

Ngay cả thỏa thuận giai đoạn một cũng bị ảnh hưởng. “Thật thú vị, khi chúng ta nghĩ về thỏa thuận giai đoạn một... theo cách mà virus corona mang lại cho cả hai bên. Nếu các cam kết không được sớm thực thi đó cũng là một loại virus corona”. Mỹ và Trung Quốc đã ký thỏa thuận thương mại giai đoạn một vào ngày 15 tháng 1, trong đó Trung Quốc cam kết mua ít nhất 200 tỷ USD hàng hóa của Mỹ trong hai năm tới, bao gồm hàng hóa sản xuất, thực phẩm, nông nghiệp, sản phẩm năng lượng và dịch vụ.