Mỹ sẽ trả giá nhiều hơn nếu chiến tranh thương mại với EU

Mặc dù cuộc chiến thương mại với Trung Quốc đang có chiều hướng nóng lên trong thời gian gần đây, song Tổng thống Mỹ Donald Trump vẫn liên tục có những lời lẽ chỉ trích chống lại EU. Thậm chí chính quyền của ông sẽ đưa ra quyết định vào tháng 11 tới về việc có áp thuế hay không đối với một trong những ngành công nghiệp quan trọng nhất ở châu Âu: ôtô.

Ảnh minh họa

Mỹ đã áp thuế đối với thép và nhôm châu Âu, khiến khối này áp thuế quan trả đũa 25% lên 2,8 tỷ USD hàng hóa của Mỹ vào tháng 6/2018. Không dừng lại ở đó, hiện hai bên đang có nhiều bất đồng liên quan đến Airbus và Boeing và Mỹ đang xem xét việc áp thuế quan lên ô tô nhập khẩu từ châu Âu.

Tuy nhiên giới chuyên gia cho rằng, một cuộc chiến thương mại toàn diện với EU sẽ gây tổn hại cho Mỹ lớn hơn nhiều so với cuộc chiến thương mại với Trung Quốc hiện nay. “Thương mại Mỹ - EU cho đến nay nó vẫn là dòng chảy thương mại song phương lớn nhất trên thế giới”, Florian Hense - một nhà kinh tế tại Berenberg nói với CNBC qua email. “Nếu tính chung cả kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ, thương mại song phương năm 2018 giữa Mỹ với EU cao hơn giữa Mỹ và Trung Quốc tới hơn 70%”, ông nói thêm.

Số liệu từ Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ cũng cho thấy, trong năm 2018 Mỹ nhập khẩu 683,9 tỷ USD từ EU và nhập khẩu 557,9 tỷ USD từ Trung Quốc. Tuy nhiên nếu nhìn ở phía xuất khẩu, trong khi kim ngạch xuất khẩu của Mỹ sang EU đạt tới 574,5 tỷ USD, thì xuất sang Trung Quốc chỉ là 179,2 tỷ USD. Những con số này bao gồm cả hàng hóa và dịch vụ.

“Năm 2018, Mỹ xuất khẩu sang EU nhiều gấp hơn ba lần so với xuất khẩu sang Trung Quốc”, Hense nói và nhấn thêm rằng, vì thế khu vực này có thể sẽ “đánh trả” mạnh hơn nếu chống lại Washington.

Quan trọng hơn là cả Mỹ và EU đều khó có thể chịu đựng thêm một cuộc chiến thương mại trong giai đoạn này. “Đây không phải là thời điểm thích hợp để Mỹ và Eu gia tăng thuế quan với nhau. Cả hai nền kinh tế đang chậm lại và hiệu ứng chu kỳ của thuế quan có thể sẽ mạnh thêm”, Fred Erixon - Giám đốc tổ chức tư vấn ECIPE nói với CNBC.

Dữ liệu được công bố vào cuối tháng 7 cho thấy khu vực đồng tiền chung euro bao gồm 19 quốc gia thành viên chỉ tăng trưởng 0,2% trong quý II/2019, giảm so với mức 0,4% trong quý đầu năm. Do đó Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) được dự kiến sẽ công bố kế hoạch kích thích tiền tệ tại cuộc họp sắp tới. Trong khi đó, nền kinh tế lớn nhất thế giới cũng chỉ tăng trưởng với tốc độ hàng năm là 2,1% trong quý II vừa qua, thấp hơn 1 điểm phần trăm so với quý trước đó. Cục Dự trữ Liên bang Mỹ đã phải cắt giảm lãi suất lần đầu tiên trong hơn 1 thập kỷ vào cuối tháng 7 và được dự báo có thể cắt giảm tiếp lãi suất ngay tháng 9 tới.

Đáng quan ngại hơn, theo Erik Jones - Giáo sư kinh tế chính trị quốc tế tại Đại học Tổng hợp Johns Hopkins, mô hình kinh doanh của các công ty đa quốc gia sẽ gặp nguy hiểm nếu xảy ra cuộc chiến thương mại Mỹ - EU. Trong khi phần đông các công ty đa quốc gia lớn đó là các tập đoàn của Mỹ nên điều đó cũng sẽ tạo thêm lực cản cho nền kinh tế Mỹ.

“Cuộc chiến thương mại giữa Mỹ và châu Âu sẽ khó khăn hơn nhiều so với cuộc chiến thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc vì nó sẽ làm suy yếu các công ty đa quốc gia của Mỹ, giảm quy mô thị trường mà các công ty Mỹ có thể tiếp cận và tạo ra động lực cho các công ty Mỹ thoái vốn khỏi họ tài sản nước ngoài và qua đó giải phóng sức cạnh tranh nước ngoài lớn hơn nữa”, Mitch Jones nói trong một email.