3 giai đoạn phát triển Trung tâm Tài chính quốc tế ở TP. Hồ Chí Minh

Sáng 20/12, tại TP. Hồ Chí Minh, Báo Tiền Phong đã tổ chức Hội thảo “Thu hút vốn đầu tư nước ngoài để TP. Hồ Chí Minh xây dựng thành công Trung tâm Tài chính quốc tế” với sự tham gia của lãnh đạo sở ngành và các chuyên gia uy tín trong lĩnh vực tài chính – ngân hàng.

Hội thảo diễn ra trong bối cảnh khung Trung tâm Tài chính quốc tế (IFC) Việt Nam đã cơ bản hoàn thiện và chuẩn bị trình các cấp có thẩm quyền, chuẩn bị cho việc chính thức ra mắt IFC tại TP.HCM và Đà Nẵng vào ngày 21/12/2025.

Các chuyên gia tài chính – ngân hàng tham gia thảo luận về các khía cạnh vận hành của IFC - Ảnh: N.Quang

Phát biểu tại hội thảo, ông Quách Ngọc Tuấn, Phó Giám đốc Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh cho biết, lộ trình triển khai IFC tại TP. Hồ Chí Minh, theo ba giai đoạn: Giai đoạn 1 và 2 sẽ tận dụng hạ tầng hiện hữu: sử dụng trụ sở tại tầng 6 tòa nhà 123 Trương Định và sau đó là tòa nhà số 8 Nguyễn Huệ làm nơi điều hành IFC trong giai đoạn đầu. Giai đoạn 3 sẽ hướng tới xây dựng một trung tâm tài chính quy mô lớn, hiện đại tại khu đô thị mới Thủ Thiêm, đáp ứng các tiêu chí về hạ tầng, dịch vụ tài chính và môi trường đầu tư quốc tế.

Ông Tuấn nhấn mạnh, IFC không chỉ là một khu vực địa lý, mà là một hệ sinh thái tài chính với cơ chế vận hành linh hoạt, minh bạch và tương thích với quy chuẩn quốc tế. Trung tâm sẽ sử dụng các cơ chế ưu đãi về thuế, phí, đất đai, thủ tục hành chính một cửa và thử nghiệm các mô hình sản phẩm tài chính mới, nhằm tạo môi trường thuận lợi cho các định chế tài chính, quỹ đầu tư, doanh nghiệp và chuyên gia trong và ngoài nước.

“TP. Hồ Chí Minh đã sớm chuẩn bị nguồn nhân lực cho IFC bằng việc cử cán bộ, công chức tham gia học tập kinh nghiệm tại các trung tâm tài chính lớn trên thế giới và các khóa đào tạo nội bộ nhằm đáp ứng yêu cầu chuyên môn cao” – ông Tuấn chia sẻ.

Cũng tại hội thảo, chuyên gia kinh tế Nguyễn Trí Hiếu chỉ ra một trong những điểm cốt lõi quyết định năng lực vận hành IFC là nhân sự và chuẩn mực quốc tế. Ông Hiếu nhấn mạnh, nhân sự của IFC phải có phong cách làm việc và tư cách chuyên nghiệp, ngoài năng lực chuyên môn còn cần am hiểu ngôn ngữ và văn hóa làm việc quốc tế. Ngoài ra, vị chuyên gia này cũng đề cập việc Việt Nam cần áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS) đầy đủ để gia tăng mức độ tin cậy dữ liệu, một điều kiện thiết yếu để hội nhập sâu vào tài chính quốc tế.

Đối với vai trò của các ngân hàng và chuyển đổi số trong vận hành IFC, ông Hiếu cho rằng, các ngân hàng tại IFC phải trở thành “one-stop shopping” – siêu thị tài chính, phục vụ đầy đủ dịch vụ từ bán lẻ đến bán buôn, với năng lực giao dịch quốc tế cao, am hiểu thương mại quốc tế và các định chế tài chính toàn cầu. Nhân sự ngân hàng trong trung tâm phải là những chuyên gia hàng đầu với tiêu chuẩn nghiêm ngặt, thay vì lối giao tiếp thiếu chuyên nghiệp như cũ.

Từ góc độ công nghệ, ông Trần Xuân Huy, Tổng Giám đốc Ngân hàng Số Vikki (Vikki Digital Bank), nhấn mạnh chuyển đổi số là nền tảng vận hành IFC. Ông cho rằng các giao dịch tài chính phức tạp như chuyển tiền quốc tế, mua bán ngoại tệ… hoàn toàn có thể thực hiện trực tuyến, đảm bảo tốc độ và chuẩn mực quốc tế. Khi IFC chính thức hoạt động, hệ thống ngân hàng sẽ trở thành “cầu nối thu hút dòng vốn nước ngoài”, không chỉ trong hoạt động thanh toán mà còn trong huy động và phân phối vốn.

Trong phiên thảo luận, các chuyên gia đặt vấn đề chiến lược về thu hút dòng vốn cho IFC. Theo đó, khi đi vào vận hành IFC được kỳ vọng trở thành hạt nhân phát triển thị trường vốn, thu hút các dòng vốn quốc tế, các định chế tài chính, quỹ đầu tư và dịch vụ tài chính giá trị gia tăng cao.

Các chuyên gia cho rằng, IFC chỉ thực sự phát huy vai trò nếu gắn chặt với lộ trình cải cách thị trường vốn, từ hạ tầng thanh toán, bù trừ, đến chuẩn hóa thông tin doanh nghiệp và mở rộng không gian cho các sản phẩm tài chính phái sinh, quản lý tài sản, quỹ đầu tư.

Bên cạnh đó, các chuyên gia cũng cho rằng, khi tham gia vào IFC, nhà đầu tư tài chính quốc tế không đặt ưu đãi thuế lên hàng đầu, mà quan tâm đến ba yếu tố cốt lõi: tính ổn định chính sách, mức độ minh bạch và khả năng dự báo dài hạn. Nếu IFC chỉ là “phiên bản ưu đãi” của môi trường pháp lý hiện hữu, khả năng thu hút các định chế tài chính toàn cầu sẽ rất hạn chế.

Do đó, nhiều ý kiến đề xuất IFC cần có khung pháp lý riêng, cho phép thử nghiệm các sản phẩm tài chính mới, cơ chế giao dịch linh hoạt hơn, đồng thời bảo đảm quyền sở hữu tài sản, quyền chuyển vốn, chuyển lợi nhuận và cơ chế giải quyết tranh chấp theo thông lệ quốc tế.

Về lộ trình phát triển, nhiều chuyên gia cho rằng, trong giai đoạn đầu, IFC Việt Nam cần được xây dựng theo lộ trình dài hạn, tránh tư duy nóng vội hay chạy theo các chỉ số xếp hạng trong ngắn hạn. Trước mắt, IFC tại TP. Hồ Chí Minh có thể tập trung vào các phân khúc như tài chính xanh, tài chính bền vững, fintech, tài trợ chuỗi cung ứng và quản lý tài sản khu vực ASEAN. Đây là những lĩnh vực có dư địa tăng trưởng, phù hợp với định hướng phát triển kinh tế xanh và chuyển đổi số của Việt Nam.