Chất lượng nguồn nhân lực cần được đặt lên hàng đầu

Đơn hàng quay lại, doanh nghiệp cần người ngay

Thực tế ghi nhận, ngay sau kỳ nghỉ Tết, thị trường lao động tại nhiều địa phương công nghiệp lớn đã sôi động trở lại. Các ngành sử dụng nhiều lao động như dệt may, da giày, điện tử lắp ráp và du lịch - dịch vụ đồng loạt tăng nhu cầu tuyển dụng, cho thấy hoạt động sản xuất - kinh doanh đang thoát dần trạng thái “phòng thủ” của cuối năm trước.

Doanh nghiệp chọn lọc lao động có năng suất và khả năng làm việc ổn định.

Sự cải thiện này không phải ngẫu nhiên. Trong bối cảnh kinh tế thế giới có dấu hiệu ổn định hơn, nhiều doanh nghiệp đã nhận được đơn hàng mới, đặc biệt là các đơn hàng ngắn hạn và trung hạn, buộc phải nhanh chóng tái cấu trúc kế hoạch nhân sự để bảo đảm tiến độ giao hàng. Lao động, vì thế, trở thành yếu tố đầu vào mang tính quyết định, không kém gì vốn hay nguyên vật liệu.

Ông Lê Tiến Trường, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Dệt may Việt Nam cho biết, nhiều doanh nghiệp thành viên đã bước vào đợt tuyển dụng mới ngay từ đầu quý I/2026. Tuy nhiên, khác với giai đoạn trước, yêu cầu về tay nghề, kỷ luật lao động và khả năng thích ứng đang được đặt lên cao hơn. Đơn hàng có trở lại, nhưng biên lợi nhuận không còn dư địa như trước. Doanh nghiệp không thể tuyển bằng mọi giá, mà buộc phải chọn lọc lao động có năng suất và khả năng làm việc ổn định.

Trong lĩnh vực du lịch - dịch vụ, đại diện Saigontourist Group cho biết, dù nhu cầu nhân lực tăng mạnh để đón đầu mùa cao điểm, doanh nghiệp vẫn gặp khó trong việc tuyển lao động đáp ứng yêu cầu về kỹ năng, ngoại ngữ và thái độ dịch vụ. Điều này cho thấy, sự phục hồi của việc làm chưa đồng nghĩa với việc cung - cầu lao động đã gặp nhau một cách trơn tru.

Tín hiệu tích cực nhưng chưa thể chủ quan

Từ diễn biến thực tế, các cơ quan chuyên môn dự báo trong quý I/2026, số lao động có việc làm có thể tăng thêm khoảng 300.000 người so với quý trước, nâng tổng số người có việc làm lên khoảng 53 triệu. Đây là con số đáng chú ý, phản ánh sự phục hồi rõ nét của thị trường lao động sau giai đoạn trầm lắng cuối năm.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, điều quan trọng không chỉ nằm ở số lượng việc làm được tạo ra, mà ở chất lượng của những việc làm đó. Nếu phần lớn việc làm mới vẫn tập trung ở phân khúc giá trị gia tăng thấp, kỹ năng giản đơn, thì đóng góp cho tăng trưởng dài hạn sẽ bị hạn chế.

Bà Nguyễn Thị Lan Hương, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Lao động và Xã hội cho rằng, thị trường lao động đang bước vào một giai đoạn “phục hồi có điều kiện”. Doanh nghiệp cần lao động ngay, nhưng là lao động có kỹ năng. Trong khi đó, lực lượng lao động phổ thông lại chiếm tỷ trọng lớn. Sự lệch pha này nếu không được xử lý sẽ kìm hãm hiệu quả của quá trình phục hồi.

Nguồn nhân lực là nhân tố cốt lõi của doanh nghiệp năm 2026

Trong bối cảnh nhu cầu tuyển dụng tại các ngành sản xuất tăng trở lại, việc nâng cao kỹ năng và chất lượng nguồn nhân lực không còn là khẩu hiệu, mà đã trở thành điều kiện tiên quyết để tận dụng cơ hội việc làm và bảo đảm tăng trưởng bền vững cho thị trường lao động năm 2026.

Thực tế cho thấy mô hình tăng trưởng dựa vào lao động giá rẻ không còn phù hợp. Chi phí nhân công tăng, yêu cầu của thị trường xuất khẩu ngày càng khắt khe, buộc doanh nghiệp phải chuyển sang chiến lược nâng năng suất thay vì chỉ mở rộng quy mô lao động.

Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với hệ thống đào tạo nghề và chính sách phát triển nguồn nhân lực. Nếu đào tạo vẫn chậm nhịp so với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp, thị trường lao động sẽ tiếp tục rơi vào vòng luẩn quẩn: doanh nghiệp thiếu lao động phù hợp, người lao động khó tìm việc bền vững.

Các chuyên gia nhận định, sự phục hồi của thị trường lao động trong những tháng đầu năm 2026 là tín hiệu đáng mừng, nhưng chưa phải là “điểm đến”. Thách thức lớn hơn nằm ở chỗ làm sao biến đà phục hồi này thành nền tảng cho tăng trưởng dài hạn, thông qua việc nâng cao chất lượng việc làm và năng lực của lực lượng lao động.