Chỉ số kinh tế:
Ngày 20/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.659 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.891 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Công nghiệp văn hóa: Biến tài nguyên thành nguồn lực tăng trưởng

Hương Giang
Hương Giang  - 
Công nghiệp văn hóa đang từng bước khẳng định vai trò là động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế. Song phát triển công nghiệp văn hóa cũng đang đứng trước "bốn khoảng trống" cần sớm tìm ra giải pháp để biến tài nguyên văn hóa thành nguồn lực kinh tế.
aa
Công nghiệp văn hóa: Biến tài nguyên thành nguồn lực tăng trưởng
Xây dựng thương hiệu quốc gia cho các sản phẩm công nghiệp văn hóa có sức cạnh tranh quốc tế (Ảnh: VGP)

Động lực tăng trưởng mới

Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả Trần Hoàng cho biết, thời gian qua, công nghiệp văn hóa đang từng bước khẳng định vai trò là động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế. Hiện nay, sáu lĩnh vực trọng điểm gồm điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, trò chơi điện tử, du lịch văn hóa, quảng cáo và thủ công mỹ nghệ - làng nghề đang tạo hơn 70% doanh thu của toàn ngành công nghiệp văn hóa. Giai đoạn 2018-2019, giá trị gia tăng của các ngành công nghiệp văn hóa đóng góp trên 6% GDP, sau đó giảm mạnh do tác động của đại dịch COVID-19. Từ năm 2022 đến nay, lĩnh vực này đã phục hồi tích cực, ước đóng góp khoảng 4,8-5,2% GDP trong giai đoạn 2024-2026, với tốc độ tăng trưởng bình quân 7-8%/năm.

Trong đó, điện ảnh Việt Nam ghi nhận bước phát triển mạnh với thị phần phim Việt đạt khoảng 62% trong 6 tháng đầu năm 2026, doanh thu vượt 1.700 tỷ đồng. Nghệ thuật biểu diễn phát triển nhiều chương trình quy mô lớn, tạo sức lan tỏa sang du lịch và tiêu dùng. Ngành game tiếp tục giữ lợi thế về nhân lực và gia công đồ họa, quy mô thị trường khoảng 17.000 tỷ đồng. Du lịch văn hóa phát triển các sản phẩm kinh tế đêm, tour di sản, chương trình biểu diễn thực cảnh; quảng cáo chuyển dịch mạnh sang môi trường số; thủ công mỹ nghệ tiếp tục duy trì giá trị xuất khẩu và tạo việc làm cho hệ thống làng nghề.

Với nền tảng vững chắc này, Báo cáo về kịch bản phát triển công nghiệp văn hóa gắn với mục tiêu tăng trưởng 2 con số nhận định giai đoạn 2026-2030, công nghiệp văn hóa thế giới sẽ tiếp tục tăng trưởng mạnh nhờ quá trình số hóa, phát triển kinh tế dựa trên tài sản trí tuệ, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn, AR/VR và khai thác tài sản trí tuệ trên nhiều nền tảng. Đây là cơ hội để Việt Nam xây dựng kịch bản tăng trưởng hai con số nếu có chính sách đồng bộ về thể chế, hạ tầng, nguồn vốn, nhân lực và công nghệ.

Xóa bỏ những "điểm nghẽn" căn cốt

Tuy nhiên, công nghiệp văn hóa vẫn còn nhiều hạn chế. Khung pháp lý về tài sản trí tuệ số, tài sản số, cơ chế thử nghiệm (sandbox), định giá và thế chấp tài sản trí tuệ chưa hoàn thiện; hạ tầng sáng tạo như phim trường, trung tâm biểu diễn, hậu kỳ, kỹ xảo còn thiếu; dòng tiền từ quảng cáo số và game còn phụ thuộc lớn vào các nền tảng nước ngoài; cơ chế hợp tác công - tư và khai thác tài sản công chưa phát huy hiệu quả; thương hiệu quốc gia cho các sản phẩm công nghiệp văn hóa còn thiếu sức cạnh tranh quốc tế.

Đặc biệt, trong bài phát biểu chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Phiên họp thứ hai Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam diễn ra vừa qua đã chỉ rõ "bốn khoảng trống" cần sớm được nhận diện và khắc phục trong phát triển công nghiệp văn hóa. Theo bà Trần Thị Thu Đông, Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam, Chủ tịch Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam cho rằng, những khoảng trống này đã "chạm" trúng những điểm nghẽn căn cốt nhất của thực tiễn phát triển công nghệ

Đó là sức hấp dẫn, lan tỏa của giá trị văn hóa dân tộc trên không gian số còn chưa theo kịp tốc độ của các nền tảng, nội dung số. Dù sở hữu kho tàng đồ sộ - hơn 40.000 di tích, gần 70.000 di sản văn hóa phi vật thể, 38 di sản được UNESCO ghi danh nhưng phần lớn chưa được số hóa, chuẩn hóa, chưa chuyển hóa thành dữ liệu, tri thức số và tài sản trí tuệ. Năng lực sáng tạo những sản phẩm văn hóa đủ sức cạnh tranh, trở thành biểu tượng quốc gia còn hạn chế. Và đó là sự thiếu đồng bộ của thể chế, hệ sinh thái công nghiệp văn hóa, khi ngành này mới đóng góp khoảng 4% GDP so với mục tiêu 7% vào năm 2030.

Để khắc phục những khoảng trống và bứt phá trong thời gian tới, ông Đặng Vũ Cảnh Linh, Phó viện trưởng Viện Đào tạo Bồi dưỡng cán bộ và Nghiên cứu Khoa học, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cho rằng, văn hóa phải hiện diện đồng bộ trong các quyết sách về kinh tế, giáo dục, khoa học, công nghệ, quy hoạch đô thị, quốc phòng, an ninh và đối ngoại, chứ không chỉ là trách nhiệm riêng của ngành văn hóa. Bên cạnh đó, muốn văn hóa thực sự trở thành nguồn lực nội sinh, sức mạnh mềm và năng lực cạnh tranh quốc gia, cần tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách và hệ sinh thái phát triển phù hợp, để các giá trị văn hóa được chuyển hóa thành dữ liệu, tri thức, tác phẩm, sản phẩm, thị trường và những giá trị được công chúng tự nguyện tiếp nhận.

Chia sẻ tại họp báo thường kỳ quý II/2026 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch diễn ra ngày 15/7, ông Cao Lê Tuấn Anh, Chánh Văn phòng, Người phát ngôn Bộ VHTTDL cho biết, Bộ VHTTDL đã chủ động triển khai nhiều nhiệm vụ, đặc biệt là khi Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chỉ ra bốn "khoảng trống" trong phát triển công nghiệp văn hóa. Về thể chế, bên cạnh Nghị quyết số 66 của Bộ Chính trị và các chính sách đã được ban hành, Bộ đang tham mưu xây dựng hệ sinh thái pháp luật phục vụ phát triển công nghiệp văn hóa, trong đó có các dự án luật về công nghiệp văn hóa, quyền tác giả, nghệ thuật biểu diễn, văn học cùng các văn bản liên quan, tạo nền tảng pháp lý để thúc đẩy tăng trưởng và nâng cao sức cạnh tranh của ngành. Để hình thành các sản phẩm văn hóa có thương hiệu quốc gia và đủ sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế, cần xây dựng hành lang pháp lý khuyến khích sáng tạo, với sự tham gia của Nhà nước, doanh nghiệp, các chủ thể sáng tạo và truyền thông.

Để công nghiệp văn hóa đóng góp nhiều hơn vào mục tiêu tăng trưởng hai con số, Thứ trưởng Bộ VHTTDL Hồ An Phong cho rằng, cần xác định rõ các lĩnh vực trọng điểm, sản phẩm chủ lực, thị trường và nguồn lực đầu tư; đồng thời nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế để xây dựng cơ chế, chính sách phù hợp. Bên cạnh việc thống kê đầy đủ các lĩnh vực của công nghiệp văn hóa, cần ưu tiên những ngành có khả năng tạo giá trị gia tăng cao để tập trung phát triển. Tiếp tục hoàn thiện kịch bản theo hướng cụ thể, gắn với dữ liệu, các chỉ số đo lường và ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý, điều hành, từng bước hình thành hệ thống dữ liệu phục vụ phát triển công nghiệp văn hóa.

Đối với kịch bản phát triển công nghiệp văn hóa một chuyên gia lưu ý, kịch bản phải lượng hóa rõ các nguồn lực đầu tư, bao gồm ngân sách nhà nước, doanh nghiệp, người dân và nguồn vốn đầu tư nước ngoài (FDI), làm cơ sở bảo đảm tính khả thi trong quá trình triển khai. Đồng thời, cần xây dựng cơ chế theo dõi, đánh giá việc huy động và sử dụng nguồn lực, gắn với mục tiêu thu hút đầu tư và phân công trách nhiệm cụ thể giữa các cơ quan, đơn vị. kịch bản phải dựa trên phân tích thị trường, nhu cầu trong nước và quốc tế, nguồn lực đầu tư, đồng thời tính toán phần giá trị gia tăng giữ lại trong nước để phản ánh đúng mức đóng góp của ngành vào GDP. Các chỉ tiêu cần thống nhất, ưu tiên sử dụng chỉ số giá trị gia tăng thay vì chỉ dựa trên doanh thu. Bên cạnh đó, cần xác định rõ các sản phẩm, tài sản trí tuệ trọng điểm và tăng cường liên kết giữa các lĩnh vực công nghiệp văn hóa nhằm tạo ra các sản phẩm phái sinh, nâng cao giá trị gia tăng.

Hương Giang

Tin liên quan

Tin khác

Cuối năm, các quỹ đầu tư giữ tiền hay tìm cơ hội?

Cuối năm, các quỹ đầu tư giữ tiền hay tìm cơ hội?

Làn sóng rút vốn tiếp tục gây sức ép lên các quỹ đầu tư trong tháng 10/2026, đặc biệt ở nhóm quỹ cổ phiếu. Trong bối cảnh đó, sự trái chiều trong cách nắm giữ tiền mặt của DCBF và DCDE cho thấy mỗi quỹ đang phải giải quyết những bài toán khác nhau về thanh khoản, hiệu quả đầu tư và triển vọng thị trường.
Bất động sản công nghiệp Việt Nam đón sóng M&A tỷ USD

Bất động sản công nghiệp Việt Nam đón sóng M&A tỷ USD

Thương vụ Tập đoàn bất động sản công nghiệp CTP dự kiến mua lại danh mục logistics của SLP cho thấy dòng vốn ngoại đang chuyển hướng, tìm kiếm tài sản công nghiệp có sẵn khách thuê và dòng tiền.
Tăng tốc xây dựng hạ tầng điện, đón dòng vốn công nghệ cao

Tăng tốc xây dựng hạ tầng điện, đón dòng vốn công nghệ cao

Sau hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, TP. Hồ Chí Minh hình thành không gian phát triển mới, kết nối chuỗi giá trị từ nghiên cứu và phát triển (R&D), sản xuất đến phân phối và thương mại toàn cầu. Cùng với định hướng phát triển xanh, thành phố đang chú trọng đầu tư hạ tầng năng lượng, trong đó có các dự án điện sạch như Nhà máy điện khí LNG Hiệp Phước.
Kế hoạch tổng thể quản trị xuất siêu và phòng tránh các rủi ro trong hoạt động thương mại quốc tế

Kế hoạch tổng thể quản trị xuất siêu và phòng tránh các rủi ro trong hoạt động thương mại quốc tế

Nghị quyết số 403/NQ-CP ngày 21/11/2026 ban hành Kế hoạch tổng thể quản trị xuất siêu và phòng tránh các rủi ro trong hoạt động thương mại quốc tế giai đoạn 2026 - 2030.
Chứng khoán tuần qua: VN-Index lùi về 1.688 điểm, khối ngoại xả ròng hơn 3.380 tỉ đồng

Chứng khoán tuần qua: VN-Index lùi về 1.688 điểm, khối ngoại xả ròng hơn 3.380 tỉ đồng

Thị trường chứng khoán trải qua tuần giao dịch kém tích cực khi áp lực bán lan rộng đẩy VN-Index thủng mốc 1.700 điểm, đóng cửa tại 1.688,79 điểm. Thanh khoản suy giảm và khối ngoại duy trì đà bán ròng hơn 3.382 tỉ đồng tạo sức ép lớn lên tâm lý nhà đầu tư.
Tạo cơ chế góp vốn chung cho dự án liên vùng

Tạo cơ chế góp vốn chung cho dự án liên vùng

Trong thời gian tới, các địa phương có thể sử dụng ngân sách để hỗ trợ nhau đầu tư hạ tầng. Tuy nhiên, theo đánh giá của Bộ Tài chính và Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), cơ chế phối hợp, tỷ lệ đóng góp, tiến độ và trách nhiệm thực hiện trong các dự án liên vùng vẫn cần được quy định rõ ràng hơn.
Người Việt đang bỏ lỡ cơ hội tích lũy tài sản vì chờ có nhiều tiền

Người Việt đang bỏ lỡ cơ hội tích lũy tài sản vì chờ có nhiều tiền

Quản lý tài sản thường được xem là chuyện của người giàu, trong khi nhiều người trẻ chờ lương cao, trả hết nợ mới nghĩ đến tiết kiệm. Theo ông Huỳnh Anh Huy, Giám đốc Phân tích Ngành, Công ty CP Chứng khoán Kafi, chính thói quen quản lý tiền từ sớm mới tạo nền tảng tích lũy tài sản. Với người Việt, bắt đầu bằng khoản nhỏ, đều đặn có thể quan trọng hơn việc chờ một cơ hội đầu tư sinh lời cao.
Chuyển dịch năng lượng sạch: Từ cam kết đến hiệu quả đầu tư

Chuyển dịch năng lượng sạch: Từ cam kết đến hiệu quả đầu tư

Việc “Chuyển dịch năng lượng sạch” được xác định là một trong 10 chủ đề chính của Hội nghị lần thứ 31 các Bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về Biến đổi khí hậu (COP31), cho thấy phát triển năng lượng bền vững tiếp tục giữ vị trí quan trọng trong chương trình nghị sự khí hậu toàn cầu. Đối với Việt Nam, yêu cầu này càng trở nên cấp thiết khi nền kinh tế đồng thời phải bảo đảm nguồn cung năng lượng cho tăng trưởng, thực hiện các cam kết giảm phát thải và thích ứng với những tiêu chuẩn môi trường ngày càng cao trên thị trường quốc tế.
Thị trường trái phiếu phân hóa: Thanh khoản bùng nổ trước

Thị trường trái phiếu phân hóa: Thanh khoản bùng nổ trước 'đỉnh' đáo hạn

Phát hành trái phiếu doanh nghiệp tháng 10/2026 giảm mạnh khiến dư nợ thu hẹp, trái ngược với thanh khoản thứ cấp lập kỷ lục. Tuy nhiên, áp lực đáo hạn cuối năm đang tạo ra phép thử lớn về dòng tiền.
Từ năm 2027, không phải cứ lắp ráp tại Việt Nam là được ghi “Made in Vietnam”

Từ năm 2027, không phải cứ lắp ráp tại Việt Nam là được ghi “Made in Vietnam”

Từ ngày 1/1/2027, việc xác định xuất xứ Việt Nam đối với hàng hóa lưu thông trong nước sẽ có bộ tiêu chí kỹ thuật cụ thể, nhằm ngăn chặn tình trạng hàng nhập khẩu chỉ qua các công đoạn gia công đơn giản nhưng vẫn mang nhãn “Made in Vietnam”. Theo ông Nguyễn Anh Sơn, Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương), quy định mới không phát sinh thêm giấy phép, doanh nghiệp được tự kê khai xuất xứ nhưng phải có hồ sơ chứng minh và chịu trách nhiệm về thông tin công bố.