Hạ lãi suất, tiếp sức doanh nghiệp tăng tốc

Ông Bùi Tiến Dũng, Công ty Musa Pacta cho biết, doanh nghiệp được thành lập từ tháng 9/2019, đã sở hữu bằng độc quyền giải pháp hữu ích về sản xuất sợi từ thân cây chuối và hiện có nhu cầu vay vốn để mở rộng hoạt động. Một số khoản vay của doanh nghiệp tại ngân hàng hiện có lãi suất khoảng 7,8%/năm. Song với một DNNVV đang cần nguồn lực để mở rộng vùng nguyên liệu và đầu tư sản xuất, chi phí vốn tạo áp lực không nhỏ lên dòng tiền. Đặc biệt, với doanh nghiệp nông nghiệp, nhu cầu vốn không chỉ phục vụ hoạt động kinh doanh ngắn hạn mà còn dành cho phát triển vùng nguyên liệu, đầu tư hạ tầng và xây dựng chuỗi sản xuất dài hạn. Vì vậy, doanh nghiệp kỳ vọng chính sách giảm lãi suất tiếp tục được triển khai thực chất, đồng thời việc tiếp cận vốn thuận lợi hơn.

Giảm thêm chi phí vốn cho doanh nghiệp cũng là một trong những yêu cầu đang được NHNN đặt ra đối với các tổ chức tín dụng. Tại Văn bản số 7125/NHNN-TD ngày 7/8/2026 về triển khai chương trình tín dụng đối với các doanh nghiệp đầu tư hạ tầng, công nghệ số, công nghệ chiến lược và DNNVV, NHNN yêu cầu các NHTM tiết giảm chi phí hoạt động, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và các giải pháp khác để giảm lãi suất cho vay.

Ngay sau chỉ đạo định hướng của NHNN, nhiều ngân hàng đã đăng ký và triển khai các chương trình tín dụng ưu đãi. Đến cuối tháng 8/2026, 12 ngân hàng tham gia với tổng quy mô khoảng 408.000 tỷ đồng. Trong đó, riêng nhóm 4 NHTM Nhà nước dành tổng cộng 220.000 tỷ đồng; trong đó Agribank đăng ký 70.000 tỷ đồng; BIDV, Vietcombank và VietinBank mỗi ngân hàng 50.000 tỷ đồng. Quy mô nguồn vốn lớn cùng mức giảm lãi suất cho thấy các ngân hàng đang chủ động dành thêm nguồn lực cho DNNVV và những lĩnh vực có khả năng tạo động lực cho tăng trưởng.

Không chỉ gia tăng nguồn vốn ưu đãi, các chương trình tín dụng cũng đang được thiết kế sát hơn với nhu cầu của từng nhóm doanh nghiệp, phương thức cấp tín dụng linh hoạt, số hóa quy trình và giảm chi phí dịch vụ.

Chẳng hạn, TPBank triển khai chương trình tín dụng 8.000 tỷ đồng dành cho DNNVV, trong đó 5.000 tỷ đồng dành cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu gồm cả VND và USD, với thời hạn ưu đãi lên tới 9 tháng. Trong số này, 2.000 tỷ đồng được dành riêng cho doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ với chính sách giảm lãi suất thêm 0,2%/năm. Ngân hàng cũng dành 3.000 tỷ đồng cho doanh nghiệp siêu nhỏ và nhỏ, áp dụng phương thức cấp tín dụng dựa trên điểm xếp hạng hoặc tài sản bảo đảm, đồng thời cho phép giải ngân trực tuyến qua nền tảng TPBank Biz với biên độ lãi suất ưu đãi từ 1,9%/năm hoặc lựa chọn lãi suất cố định từ 9,9%/năm, tùy sản phẩm và điều kiện.

Đánh giá về những động thái này, ông Tô Hoài Nam, Phó Chủ tịch Thường trực kiêm Tổng Thư ký VINASME cho rằng, việc các ngân hàng đồng loạt triển khai những gói tín dụng quy mô lớn với lãi suất ưu đãi là tín hiệu tích cực và đúng thời điểm. Điều này cho thấy sự chủ động của hệ thống ngân hàng trong việc dành thêm nguồn lực, giảm chi phí vốn và hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận tín dụng trong giai đoạn cần tăng tốc sản xuất - kinh doanh những tháng cuối năm.

Thực tế, mặt bằng lãi suất cho vay cũng đang được các TCTD tiếp tục điều chỉnh theo hướng hỗ trợ doanh nghiệp. Đại diện NHNN Chi nhánh Khu vực 1 cho biết, các TCTD trên địa bàn đã tích cực giảm lãi suất, nhất là đối với DNNVV và các lĩnh vực ưu tiên. Lãi suất cho vay bình quân của nhóm NHTM Nhà nước và NHTM cổ phần đối với các khoản vay mới và cũ còn dư nợ hiện ở mức khoảng 8,3-10,5%/năm. Đối với lĩnh vực ưu tiên, lãi suất cho vay ngắn hạn bình quân bằng VND ở mức khoảng 4%/năm theo quy định của NHNN. Đến ngày 30/8/2026, tổng dư nợ của các tổ chức tín dụng trên địa bàn Khu vực 1 dự kiến đạt 6.529.068 tỷ đồng, tăng 13,05% so với cuối năm 2025.

Tuy nhiên, với DNNVV, giảm lãi suất mới giải quyết một phần bài toán vốn. Theo ông Tô Hoài Nam, nhu cầu tín dụng của doanh nghiệp rất khác nhau, vì vậy sản phẩm tín dụng cần được thiết kế phù hợp với từng nhóm. Doanh nghiệp sản xuất quan tâm nhiều đến lãi suất và kỳ hạn, trong khi doanh nghiệp thương mại đặt nặng yếu tố tốc độ và sự linh hoạt trong giải ngân. Điều doanh nghiệp cần là các sản phẩm bám sát nhu cầu thực tế; quy trình, điều kiện vay được công khai, minh bạch để có thể chủ động xác định khả năng tiếp cận. Thời gian xử lý hồ sơ cũng cần rõ ràng và thực hiện đúng cam kết.

Khi giảm lãi suất đi cùng với sản phẩm tín dụng phù hợp, quy trình minh bạch và khả năng tiếp cận thuận lợi hơn, nguồn vốn ưu đãi mới có thể phát huy hiệu quả, tạo thêm nguồn lực để doanh nghiệp mở rộng sản xuất - kinh doanh và tăng tốc trong những tháng cuối năm.