Hà Nội tìm động lực tăng trưởng từ những nguồn lực chưa khai thông

Hà Nội đẩy nhanh tiến độ hoàn thiện các tuyến đường giao thông trọng điểm, góp phần khơi thông nguồn lực và tạo thêm động lực tăng trưởng kinh tế Thủ đô. Ảnh: MH

Nguồn lực lớn, áp lực không nhỏ

Sau khi thông xe kỹ thuật 15 km đường song hành Vành đai 4 - Vùng Thủ đô ngày 10/10, Hà Nội đặt mục tiêu thông xe thêm 22 km trong tháng 11. Tiến độ ấy cho thấy yêu cầu đưa vốn đã bố trí thành khối lượng thi công thực tế.

Áp lực thể hiện qua 86.532 tỷ đồng vốn đầu tư công còn phải giải ngân trong ba tháng cuối kỳ kế hoạch, gồm tháng 1/2027. Tại cuộc họp với Sở Tài chính ngày 5/11, Hà Nội báo cáo đã giải ngân 125.444 tỷ đồng. Khối lượng vốn còn lại đòi hỏi các sở, ngành và chủ đầu tư phối hợp đẩy nhanh tiến độ.

Kinh tế Thủ đô sau 10 tháng ghi nhận nhiều kết quả tích cực. Thu ngân sách nhà nước ước đạt 652.220 tỷ đồng, vượt dự toán năm. Chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 9%; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt khoảng 916.000 tỷ đồng, tăng 16,2%. Vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước do địa phương quản lý thực hiện đạt 127.959 tỷ đồng, tăng 84,7%.

Dù vậy, khoảng cách đến mục tiêu cả năm vẫn đáng kể. GRDP chín tháng tăng 8,85%; để đạt mục tiêu 11% năm 2026, quý IV phải tăng khoảng 16,55%. Bên cạnh duy trì sản xuất, thương mại và dịch vụ, Hà Nội tập trung đẩy nhanh những công trình có khả năng tạo thêm khối lượng thực hiện.

Yêu cầu không chỉ là phân bổ vốn mà còn giải quyết vướng mắc về mặt bằng, đất đai, thủ tục, vật liệu và thi công. Thành phố yêu cầu lập tiến độ giải ngân theo tuần, tháng, tăng cường kiểm tra và gắn kết quả với trách nhiệm người đứng đầu.

“Các sở, ngành rà soát từng dự án, từng chủ đầu tư, làm rõ nguyên nhân chậm tiến độ và trách nhiệm đơn vị. Theo chỉ đạo tại cuộc họp, tiến độ phải được theo dõi hằng ngày; nếu dự án chậm chuyển biến sau một tuần, cơ quan chức năng phải trực tiếp kiểm tra hiện trường, đôn đốc tháo gỡ khó khăn, đồng thời phối hợp với Kho bạc Nhà nước để tránh tình trạng vốn đã bố trí nhưng chưa được giải ngân” - Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Nguyễn Xuân Lưu yêu cầu.

Theo đó, Hà Nội sẽ thí điểm chấm điểm, xếp loại kết quả giải ngân vốn đầu tư công trong quý IV/2026; lấy kết quả cả năm làm căn cứ đánh giá tập thể, cá nhân.

Tháo gỡ vướng mắc về đầu tư và cải thiện môi trường kinh doanh góp phần tạo điều kiện cho doanh nghiệp duy trì, mở rộng hoạt động sản xuất. Ảnh: MH

Khơi thông vốn, thúc đẩy dự án

Đầu tư công chịu sức ép giải ngân, trong khi các dự án chậm triển khai đặt ra yêu cầu xử lý nguồn lực tồn đọng. Trong 10 tháng, Sở Tài chính đã chỉ đạo xử lý 320 dự án đầu tư công chậm triển khai.

Đối với dự án ngoài ngân sách chậm triển khai thuộc phạm vi được giao chủ trì xử lý, Sở Tài chính đã tham mưu chấm dứt 33 dự án; quyết định điều chỉnh chủ trương đầu tư, cho phép tiếp tục thực hiện 102 dự án; trình UBND thành phố điều chỉnh chủ trương đầu tư đối với 27 dự án. Việc phân loại giúp xử lý vướng mắc theo từng trường hợp.

Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng cho biết, Hà Nội đồng thời tiếp tục cải cách thủ tục. Với một số thủ tục về quyết định, chấp thuận, điều chỉnh chủ trương đầu tư và lựa chọn nhà đầu tư, nhà thầu trong trường hợp đặc biệt, tổng thời gian giải quyết từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ giảm từ 17 xuống 12 ngày làm việc, tương đương 29,4%.

Việc khơi thông nguồn lực cũng gắn với khả năng duy trì và mở rộng hoạt động của doanh nghiệp. Trong 10 tháng, Hà Nội có khoảng 27.800 doanh nghiệp thành lập mới, với tổng vốn đăng ký khoảng 537.500 tỷ đồng. Gần 11.500 doanh nghiệp quay trở lại hoạt động. Tuy nhiên, số doanh nghiệp đăng ký tạm ngừng cũng khoảng 27.800, trong khi khoảng 12.600 doanh nghiệp giải thể.

Bên cạnh thu hút vốn mới, Hà Nội chú trọng điều kiện cho doanh nghiệp tiếp tục sản xuất, kinh doanh: cải cách thủ tục, chuẩn bị quỹ đất sạch, phát triển hạ tầng khu, cụm công nghiệp và hỗ trợ dự án đã có chủ trương.

Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng yêu cầu ngành Tài chính phối hợp với các cơ quan chức năng kịp thời tháo gỡ khó khăn về cơ chế, chính sách và thủ tục hành chính, nhất là những vấn đề liên quan đến triển khai dự án, phát triển cụm công nghiệp.

Tại cuộc họp với ngành tài chính, Chủ tịch Hà Nội yêu cầu việc hỗ trợ doanh nghiệp phải thực chất, hiệu quả, không để các vướng mắc kéo dài ảnh hưởng đến hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh và khả năng đóng góp cho tăng trưởng của thành phố.

Bên cạnh xử lý những dự án tồn đọng, Hà Nội tiếp tục thúc đẩy đầu tư tư nhân và vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài. Trọng tâm là chuyển những dự án đã có chủ trương, cam kết đầu tư thành vốn thực hiện, khối lượng xây dựng và năng lực sản xuất mới, đồng thời thu hút các dự án FDI chất lượng cao trong lĩnh vực công nghệ cao, bán dẫn, trí tuệ nhân tạo và công nghiệp chế biến, chế tạo.

Theo Chủ tịch thành phố Vũ Đại Thắng, với các công trình hạ tầng lớn, bài toán nguồn lực còn đặt ra yêu cầu chuẩn bị phương án tài chính dài hạn. Thành phố đang rà soát khó khăn trong bố trí và tạm ứng vốn cho năm tuyến đường sắt đô thị, đồng thời nghiên cứu phương án huy động nguồn lực từ ngân sách, vốn vay, ODA và những nguồn hợp pháp khác. Việc khai thác quỹ đất, phát triển các khu vực nhà ga gắn với mô hình đô thị định hướng giao thông công cộng được đặt ra để nghiên cứu.

Từ những đoạn đường Vành đai 4 đang hoàn thiện đến các dự án được rà soát, tháo gỡ thủ tục, Hà Nội đang đưa yêu cầu khơi thông nguồn lực vào những phần việc cụ thể. Khối lượng vốn còn phải giải ngân, tiến độ các công trình và khả năng triển khai dự án ngoài ngân sách tiếp tục là trọng tâm điều hành khi thành phố nỗ lực hoàn thành mục tiêu tăng trưởng năm 2026.