Thuế quan 100% của Trump đối với Trung Quốc đe dọa cú sốc mới cho chuỗi cung ứng

Thuế quan 100% của Trump đối với Trung Quốc đe dọa cú sốc mới cho chuỗi cung ứng

Động thái này châm ngòi cho cuộc chiến thương mại mới giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới, sau nhiều tháng đình chiến khi cả hai bên giữ nguyên mức thuế hiện tại mà không mở rộng thêm.

Ông Trump cho biết mức thuế mới sẽ có hiệu lực từ ngày 1/11, đồng thời tiết lộ chính quyền của ông sẽ áp dụng các biện pháp kiểm soát xuất khẩu riêng đối với “mọi phần mềm quan trọng” cùng ngày.

“Thật khó tin rằng Trung Quốc lại có thể hành động như vậy, nhưng họ đã làm, và phần còn lại giờ đã thành lịch sử”, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social ngày 10/10.

Mức thuế 100% này sẽ cộng thêm vào thuế suất 30% hiện hành, nâng tổng mức thuế nhập khẩu của Mỹ đối với hàng hóa Trung Quốc lên 130%.

Trước đó một ngày (9/10), Trung Quốc - nhà sản xuất đất hiếm lớn nhất thế giới công bố mở rộng lệnh hạn chế xuất khẩu đối với thêm 5 nguyên tố và bổ sung hàng chục công nghệ tinh luyện vào danh sách kiểm soát xuất khẩu. Bắc Kinh cũng đưa ra quy định mới yêu cầu các nhà sản xuất nước ngoài sử dụng nguyên liệu đất hiếm của Trung Quốc phải tuân thủ các điều kiện mới.

Ông Trump sau đó gợi ý có thể rút lại mức thuế này nếu Trung Quốc hủy bỏ lệnh kiểm soát xuất khẩu, nói với báo giới rằng: “Chúng ta sẽ phải chờ xem. Đó là lý do tôi chọn ngày 1/11”.

Các khoáng sản đất hiếm là thành phần thiết yếu trong sản xuất chip bán dẫn và công nghệ trí tuệ nhân tạo, cũng như trong các thiết bị điện tử tiên tiến.

Trước khi chính thức công bố, ông Trump đã hé lộ khả năng tăng thuế “khổng lồ” này trong cùng ngày, khiến thị trường chứng khoán Mỹ lao dốc. Ông mô tả hành động của Trung Quốc là “một lập trường thương mại cực kỳ hung hăng”.

Ông Trump nói rằng Trung Quốc đã gửi thư đến nhiều quốc gia trên thế giới để thông báo kế hoạch kiểm soát xuất khẩu đối với “mọi yếu tố liên quan đến sản xuất đất hiếm và gần như mọi thứ khác mà họ nghĩ ra được”, gọi đây là “một động thái đầy tính thù địch và đáng lên án”, nhất là khi Trung Quốc gần như độc quyền về đất hiếm.

Trong nhiệm kỳ thứ hai, ông Trump đã áp thuế mạnh tay lên hàng hóa nhập khẩu từ nhiều quốc gia, trong đó Trung Quốc chịu mức cao nhất. Tuy nhiên, hai bên đã đạt được thỏa thuận tạm đình chiến lần thứ hai vào tháng 8, gia hạn thêm 90 ngày, qua đó tránh được việc áp thuế ba chữ số mà cả hai từng đe dọa lẫn nhau.

Thỏa thuận này giữ nguyên mức thuế 30% đối với hàng Trung Quốc, trong khi thuế của Trung Quốc lên hàng Mỹ giữ ở mức 10%.

Nếu không có thỏa thuận, thuế của Mỹ sẽ tăng lên 145%, còn thuế của Trung Quốc dự kiến đạt 125%, đẩy hai nền kinh tế vào tình trạng gần như “cấm vận thương mại”.

Trong bài đăng đầu tiên, ông Trump cũng đe dọa rút khỏi kế hoạch gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Hội nghị Cấp cao Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) ở Hàn Quốc vào cuối tháng này, ông viết rằng: “Tôi dự kiến gặp Chủ tịch Tập trong hai tuần tới tại APEC ở Hàn Quốc, nhưng giờ dường như chẳng còn lý do nào để làm vậy”.

Ông Trump cáo buộc Bắc Kinh thể hiện “sự thù địch lớn trong thương mại” khi công bố kiểm soát xuất khẩu đất hiếm, và nói rằng động thái này “xuất hiện từ hư không”, dù hai bên đã đối đầu về chính sách thương mại trong phần lớn nhiệm kỳ của ông.

“Mối quan hệ giữa chúng ta và Trung Quốc sáu tháng qua rất tốt, nên động thái này càng khiến tôi ngạc nhiên. Tôi luôn cảm thấy họ chỉ đang chờ thời cơ, và như thường lệ, tôi lại đúng”, ông Trump nói.