TP. Hồ Chí Minh: Chiến dịch 30 ngày đêm triển khai thi hành Luật Phát triển đô thị

Luật Phát triển đô thị được Quốc hội thông qua ngày 24/8, có hiệu lực từ ngày 1/10. Luật gồm 5 chương, 66 điều và 7 nhóm chính sách đặc thù, liên quan tổ chức bộ máy, quy hoạch, phát triển kinh tế, khoa học công nghệ, huy động nguồn lực và liên kết vùng. Nội dung cơ chế, chính sách được áp dụng nhằm thúc đẩy phát triển TP. Hồ Chí Minh.

Bí thư Thành ủy TP. Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang phát biểu tại hội nghị triển khai thi hành Luật phát triển đô thị

Theo đó, thành phố được tăng thẩm quyền về tổ chức, nhân sự, quy hoạch, phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD), khu thương mại tự do, tài chính, đất đai và khoa học công nghệ. Một số cơ chế, chính sách mới có thể được thí điểm tối đa 5 năm sau khi được cấp có thẩm quyền chấp thuận. Thành phố được quyết định thành lập, điều chỉnh khu thương mại tự do gắn với cảng biển quốc tế; phát hành trái phiếu đô thị, trái phiếu dự án; xây dựng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát đối với trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và công nghệ mới.

Trong lĩnh vực quy hoạch, HĐND thành phố được quyết định một số nội dung liên quan không gian ngầm, tầm thấp, tầm cao và TOD. Thành phố cũng có quyền áp dụng một số cơ chế đặc biệt về đầu tư, chỉ tiêu sử dụng đất và giải phóng mặt bằng.

Luật Phát triển đô thị cũng xác định TP. Hồ Chí Minh là hạt nhân điều phối vùng đô thị đặc biệt và vùng Đông Nam Bộ tạo cơ sở pháp lý cho các dự án liên kết vùng, bảo vệ môi trường và ứng phó biến đổi khí hậu.

Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được nhấn mạnh, Quốc hội đã trao cho thành phố “chìa khóa thể chế” với những cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội; Ban Thường vụ Thành ủy TP. Hồ Chí Minh đã có chỉ đạo sâu sát, toàn diện, tạo nền tảng chính trị, pháp lý quan trọng để thành phố bứt phá, vấn đề còn lại là hành động ngay.

Với đợt thi đua cao điểm 30 ngày đêm tổ chức thi hành Luật Phát triển đô thị, Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được nhấn mạnh, thời gian ngắn nhưng có ý nghĩa, có thể tạo chuyển biến lớn và bước nhảy vọt cho sự phát triển của thành phố nếu chuẩn bị đầy đủ và hành động quyết liệt. Do đó, mỗi ngày phải có công việc được giải quyết, có sản phẩm cụ thể, làm thật và hiệu quả thật. Khối lượng văn bản phải chuẩn bị rất lớn, gồm 168 văn bản quy phạm pháp luật; trong đó có 117 nghị quyết của HĐND thành phố, 48 quyết định của UBND thành phố và 3 quyết định của Chủ tịch UBND thành phố. Tại kỳ họp gần nhất, HĐND TP. Hồ Chí Minh sẽ xem xét thông qua 70 nghị quyết trong số này.

Ông Nguyễn Văn Được yêu cầu việc tổ chức thi hành luật phải chủ động, quyết liệt, đồng bộ, thực chất, hiệu quả. Đồng thời, quán triệt nguyên tắc "rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền và rõ kết quả"; gắn phân cấp, phân quyền với kiểm soát quyền lực, phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; khuyến khích bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Cùng với đó là yêu cầu chuyển mạnh tư duy từ quản lý tiền kiểm sang kiến tạo phát triển và hậu kiểm; khai thác tối đa các không gian phát triển mới, như không gian biển, không gian ngầm, không gian trên cao, trung tâm thương mại tự do, logistics và cơ chế thử nghiệm có kiểm soát. Việc xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật phải bảo đảm cơ sở chính trị, pháp lý, thực tiễn, tính khả thi cao và đặc biệt không để khoảng trống pháp lý khi luật có hiệu lực.

Luật Phát triển đô thị được triển khai sẽ thúc đẩy kinh tế TP. Hồ Chí Minh phát triển vượt bậc

Phát biểu tại hội nghị, Bí thư Thành ủy TP. Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang nhấn mạnh, giá trị lớn nhất của Luật Phát triển đô thị không chỉ nằm ở những cơ chế cụ thể mà còn ở việc thay đổi tư duy về đô thị. Đô thị không còn chỉ là đối tượng để quản lý mà phải trở thành chủ thể tạo ra tăng trưởng. Nếu tư duy theo lối mòn cũ thì luật này không có ý nghĩa gì.

Theo ông Trần Lưu Quang, luật mới mang lại 3 giá trị quan trọng cho thành phố đó là phân cấp, phân quyền thực chất theo phương châm "địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm", với khoảng 240 nội dung thuộc thẩm quyền của HĐND, UBND và Chủ tịch UBND TP.. Hồ Chí Minh. Luật ưu tiên áp dụng quy định của luật này khi có xung đột với văn bản khác. Kế đến là tạo không gian thí điểm chính sách, các mô hình kinh tế mới ổn định, lâu dài để biến nguồn lực thành động lực phát triển. Và cuối cùng là tăng tốc độ thực thi, thành phố không trông chờ nghị định, thông tư hướng dẫn của Trung ương mới triển khai; câu nói "chờ hướng dẫn Trung ương" đã là quá khứ.

Từ cơ chế phân quyền mới, ông Trần Lưu Quang yêu cầu bộ máy hành chính thay đổi cách làm. Trước đây, khi giải quyết vấn đề đặc thù, cán bộ thường xác định giải pháp rồi tìm cơ chế thực hiện. Nay, với thẩm quyền được luật trao, thành phố phải chủ động thiết kế giải pháp trong giới hạn pháp luật. “168 phường, xã, đặc khu phải chủ động xây dựng chương trình hành động, tháo gỡ vướng mắc và kiến tạo phát triển, bởi đây là cấp gần người dân, doanh nghiệp nhất", ông Quang nói.