Trấn áp hàng giả: Cần siết chặt cả tiền kiểm và hậu kiểm

Đại biểu Lê Thị Thanh Lam (Cần Thơ) cho biết, trong thời gian qua, dù các cơ quan chức năng đã có nhiều nỗ lực kiểm tra, xử lý, song hàng giả và hàng kém chất lượng vẫn tràn lan trên thị trường. Tình trạng này đã xâm nhập vào các mặt hàng thiết yếu như thực phẩm, dược phẩm, mỹ phẩm, đồ gia dụng và thậm chí cả thiết bị y tế.

Bà cho rằng, điều đáng lo ngại là nhiều sản phẩm giả được sản xuất tinh vi, nhái tem, mã QR, nhãn hiệu và bao bì chính hãng, gây khó khăn cho lực lượng quản lý thị trường và người tiêu dùng trong việc phân biệt thật – giả. Một số đối tượng còn lợi dụng thương mại điện tử và mạng xã hội để quảng bá, bán hàng lậu, tạo “vỏ bọc tin cậy” nhằm lừa đảo khách hàng, làm tổn hại đến hình ảnh hàng Việt Nam và quyền lợi người tiêu dùng.

Cùng với đó, bà kiến nghị tăng cường hậu kiểm thường xuyên, đột xuất, nhất là trong lĩnh vực thương mại điện tử, nơi hàng hóa có thể luân chuyển nhanh và khó kiểm soát. Các cơ quan quản lý cần phối hợp chặt chẽ giữa quản lý thị trường, công an, hải quan, công nghệ thông tin và truyền thông để phát hiện sớm và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.

Đại biểu cũng nhấn mạnh, người quảng cáo phải chịu trách nhiệm khi tiếp tay tiêu thụ hàng giả, hàng kém chất lượng. Theo bà, việc quảng cáo sai sự thật, giả danh thương hiệu uy tín hoặc chia sẻ “trải nghiệm cá nhân” chưa được thẩm định cần bị nghiêm cấm. Quảng cáo các sản phẩm liên quan đến sức khỏe, dược phẩm, thực phẩm chức năng phải có cảnh báo rõ ràng, minh bạch và được kiểm chứng bởi cơ quan có thẩm quyền.

Đại biểu Lê Thị Thanh Lam cho rằng, để ngăn chặn hàng giả, hàng nhái một cách căn cơ, cần tăng cường vai trò và trách nhiệm của doanh nghiệp, hiệp hội ngành hàng và người tiêu dùng. Các doanh nghiệp chân chính phải chủ động đăng ký bảo hộ thương hiệu, ứng dụng công nghệ truy xuất nguồn gốc, mã định danh điện tử, cũng như phối hợp với cơ quan chức năng trong việc phát hiện và tố giác hành vi làm giả, làm nhái.

Bà đề nghị nâng cao năng lực của lực lượng quản lý thị trường, tăng đầu tư cho thiết bị giám định, phòng kiểm nghiệm và hệ thống cảnh báo sớm về hàng giả. Cần xây dựng mạng lưới chia sẻ thông tin giữa các địa phương, giúp phát hiện nhanh các đường dây, cơ sở sản xuất, buôn bán hàng kém chất lượng có tính chất liên tỉnh hoặc xuyên biên giới.

Theo các đại biểu, kiểm soát hàng giả, hàng nhái là một trong những điều kiện tiên quyết để bảo vệ nền sản xuất trong nước, thúc đẩy tiêu dùng nội địa và hội nhập quốc tế bền vững. Khi niềm tin người tiêu dùng được củng cố, doanh nghiệp có môi trường cạnh tranh lành mạnh, nền kinh tế sẽ phát triển ổn định hơn.

Bà Lam cũng nhấn mạnh, cuộc chiến chống hàng giả cần được tiến hành đồng bộ, liên tục và có lộ trình lâu dài, với sự vào cuộc của Chính phủ, cơ quan tư pháp, doanh nghiệp và người dân. Chỉ khi xây dựng được thị trường minh bạch, hàng thật – giá trị thật, Việt Nam mới có thể bảo vệ được thương hiệu quốc gia và quyền lợi của người tiêu dùng.