Cà phê với CEO Doanh nghiệp hội nhập Quản trị doanh nghiệp Nhân sự

Cân nhắc lựa chọn FDI vào dệt may

Lan Hương - 08:05 | 23/11/2019

Việc thu hút FDI để hoàn thiện chuỗi giá trị dệt may nhằm tận dụng thuế suất ưu đãi 0% chưa được như kỳ vọng.

	Ngành dệt may chưa xáo trộn nhiều vì CMCN 4.0
	Sáng kiến giúp ngành dệt may, da giày Việt Nam mở rộng cửa

Ảnh minh họa

Theo số liệu vừa được Hiệp hội Dệt may Việt Nam (VITAS) công bố, trong vòng 30 năm từ năm 1989 đến nay, số vốn FDI thu hút vào ngành dệt may đạt 19,28 tỷ USD. Dòng chảy vốn FDI dệt may cho thấy, trong 30 năm vừa qua, cả số lượng và số vốn đầu tư của các dự án vào ngành này chủ yếu tập trung trong 5 năm trở lại đây.

Trong đó kỷ lục là năm 2015 có 189 dự án với số đạt 4,13 tỷ USD. Năm 2016 số lượng dự án đạt kỷ lục là 234 dự án, nhưng số vốn giảm còn 2,57 tỷ USD. Sang năm 2017, số dự án FDI dệt may vào Việt Nam là 177 dự án với tổng số vốn 1,71 tỷ USD; năm 2018 là 196 dự án với tổng vốn 2,02 tỷ USD. Trong 10 tháng 2019 đã có 164 dự án đầu tư vào dệt may Việt Nam với tổng số vốn 1,34 tỷ USD.

Sở dĩ vốn FDI vào dệt may tăng mạnh từ năm 2015 là bởi các DN nước ngoài đã đón đầu cơ hội mang lại từ Hiệp định CPTPP và EVFTA. Tuy nhiên cũng từ đây, các DN FDI đã tạo ra sức ép cạnh tranh ngày càng gay gắt với DN Việt Nam trong ngành dệt may.

Số liệu của VITAS cho thấy, dù có vài chục quốc gia có hoạt động đầu tư dệt, nhuộm, may tại Việt Nam, nhưng chỉ có 5 quốc gia, vùng lãnh thổ đầu tư trên 1 tỷ USD, bao gồm Hàn Quốc, Đài Loan (Trung Quốc), Hồng Kông (Trung Quốc), Trung Quốc và Bristish Virgin Islands (Anh).

Trong đó, Hàn Quốc giữ ngôi đầu bảng với tổng vốn đăng ký lên tới 4,79 tỷ USD cùng 464 dự án. Đài Loan dù xếp ở vị trí thứ 2 nhưng quy mô bình quân dự án lớn gấp đôi, với gần 3 tỷ USD, tương ứng 132 dự án. Hồng Kông giữ vị trí thứ 3 với tổng vốn 2,39 tỷ USD với 147 dự án. Trung Quốc 2,11 tỷ USD với 197 dự án. Bristish VirginIslands chỉ có 70 dự án nhưng tổng vốn đầu tư đạt 1,607 tỷ USD.

Báo cáo của VITAS cũng cho thấy, các địa phương thu hút được nhiều vốn FDI vào dệt may nhất bao gồm Đồng Nai 149 dự án với tổng số vốn 4,84 tỷ USD; Bình Dương 202 dự án với tổng vốn 2,39 tỷ USD; Tây Ninh 56 dự án tổng vốn 1,9 tỷ USD; Long An 212 dự án tổng số vốn 1,01 tỷ USD.

Ông Trương Thanh Hoài, Cục trưởng Cục Công nghiệp, Bộ Công thương lo ngại, thị trường xuất khẩu ngày càng được mở rộng với nhiều FTA, nhưng các DN dệt may Việt Nam lại rơi vào tình cảnh “đói” đơn hàng. Ngay trong năm 2019, xuất khẩu của các DN trong nước được dự báo khó đến đích bởi đến thời điểm hiện tại, hầu hết các đơn vị chưa đủ đơn hàng cho đến cuối năm.

Số liệu từ VITAS cho thấy 60% giá trị cả xuất và nhập khẩu của ngành dệt may Việt Nam đến từ khối FDI. Ngay tại thị trường lớn nhất là Hoa Kỳ (chiếm khoảng 42% tổng giá trị xuất khẩu toàn ngành), sản phẩm dệt may thâm nhập vào đây thông qua các công ty FDI là chính. Trong đó, khối DN FDI đến từ Hàn Quốc đóng góp cao nhất với xấp xỉ 50% tỷ trọng xuất khẩu hàng dệt may từ Việt Nam. Đó là nhờ các công ty sản xuất hàng đầu của Hàn Quốc đã có mặt tại Việt Nam từ khá sớm và thiết lập chuỗi cung ứng mạnh.

Bên cạnh đó, việc thu hút FDI để hoàn thiện chuỗi giá trị dệt may nhằm tận dụng thuế suất ưu đãi 0% cũng chưa được như kỳ vọng. Bởi các NĐT nước ngoài thường đầu tư theo chuỗi, có nghĩa là nguồn nguyên liệu không chảy ra khỏi chuỗi sản xuất của các DN này. Vì vậy trên thực tế DN trong nước không thể tận dụng được nguồn nguyên liệu do DN FDI sản xuất, do đó không thể hoàn thiện được chuỗi giá trị khép kín trong ngành này. Ngoài ra, các DN FDI còn tạo sự cạnh tranh đáng kể với DN trong nước về đơn hàng, nguyên liệu đầu vào, lao động…

Trong bối cảnh đó, để bảo đảm cho sự phát triển cân bằng của ngành dệt may và lợi ích của DN Việt, GS. Nguyễn Mại, Chủ tịch Hiệp hội DN đầu tư nước ngoài khuyến cáo, không nên thu hút vốn đầu tư FDI vào ngành dệt may bằng mọi giá mà cần có sự cân nhắc kỹ lưỡng. Theo đó, không nên thu hút thêm FDI vào khâu may mặc để nhường lại phần việc cho DN trong nước. Với khâu dệt, nhuộm, hay sợi thì cần chọn vị trí đầu tư, yêu cầu môi trường khắt khe, lựa chọn những dự án có công nghệ hiện đại. Đặc biệt ưu tiên những NĐT có liên kết với DN Việt Nam.

Lan Hương

Tags: dệt may fdi

Tin khác

Cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp phải bảo đảm nguyên tắc thị trường

Đánh giá cao cơ quan soạn thảo dự án Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV), đại biểu Quốc hội Lê Thanh Hoàn (Đoàn Thanh Hóa) đề nghị tiếp tục rà soát các cơ chế hỗ trợ để vừa bảo đảm nguyên tắc thị trường, tuân thủ các cam kết quốc tế, vừa nâng cao hiệu quả thực thi.

Ưu đãi phải đến đúng lúc doanh nghiệp cần

Đồng tình với việc sửa đổi toàn diện Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa theo hướng xây dựng Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Hội nghị Đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách sáng nay (28/9), đại biểu Quốc hội Trần Văn Lâm (Đoàn Bắc Ninh) cho rằng chính sách chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi doanh nghiệp có thể thụ hưởng trong thực tế. Từ chính sách miễn thuế, lựa chọn phương pháp tính thuế đến hỗ trợ mặt bằng sản xuất, đại biểu đề nghị thiết kế đồng bộ, sát đặc thù của doanh nghiệp nhỏ và vừa, nhất là trong giai đoạn khởi sự và từng bước mở rộng sản xuất, kinh doanh.

Làm sao để thương hiệu Việt không ở lại phía sau?

Những gói cà phê ghi rõ xuất xứ, mang thương hiệu Việt Nam đã bắt đầu xuất hiện trên kệ một số cửa hàng Starbucks tại New York (Mỹ). Trong khi đó, có sản phẩm được sản xuất hoàn toàn tại Việt Nam nhưng đến tay người tiêu dùng lại mang thương hiệu nước ngoài. Hai hình ảnh này cho thấy bài toán của doanh nghiệp Việt không chỉ là đưa hàng vào Mỹ, mà còn là từng bước giữ lại tên tuổi, vị thế và giá trị trong chuỗi cung ứng.

Hai "vũ khí" đưa thương hiệu Việt thoát bóng gia công, chinh phục thị trường quốc tế

Muốn thoát khỏi vị thế gia công, doanh nghiệp Việt phải bảo vệ thương hiệu, khai thác bản sắc văn hóa và đáp ứng tiêu chuẩn xanh của thị trường quốc tế.

Từ khát vọng tự lập, nữ giám đốc khuyết tật mở cơ hội việc làm cho cộng đồng

Nhiều năm phải sử dụng xe lăn vì bệnh viêm tủy ngang, chị Lâm Thị Nga hiểu rõ những khó khăn của người khuyết tật khi tiếp cận việc làm và tự chủ cuộc sống. Từ nhu cầu của bản thân, chị cùng cộng sự xây dựng xưởng cơ khí, tạo ra phương tiện phù hợp và môi trường làm việc cho những người cùng hoàn cảnh.

Generali Việt Nam ghi dấu ấn với giải thưởng về Sáng kiến đa dạng, công bằng và hòa nhập

Generali Việt Nam vừa được vinh danh tại hạng mục “Sáng kiến Đa dạng, Công bằng và Hòa nhập Xuất sắc nhất” (Best DEI Initiative) thuộc Giải thưởng Bảo hiểm dành cho Người tiêu dùng châu Á 2026 (Asia Consumer Insurance Awards 2026).

50 năm Vinamilk: Khi ‘đạt chuẩn’ chưa phải là điểm dừng

Nhìn lại 50 năm qua bộ phim tài liệu “50 năm Vinamilk - Không ngừng nâng chuẩn, làm đến tận cùng”, hành trình Vinamilk hiện lên không chỉ qua những cột mốc tăng trưởng, mà qua những lần doanh nghiệp tự đặt cho mình một chuẩn mực cao hơn: từ làm chủ công nghệ, kiểm soát chất lượng trên toàn chuỗi đến trách nhiệm với cộng đồng và thế hệ tương lai. “Không ngừng nâng chuẩn”, theo cách đó, không chỉ là câu chuyện về chất lượng sản phẩm, mà còn là cách một doanh nghiệp lựa chọn để trưởng thành.

Doanh nghiệp Việt tìm chỗ đứng trong chuỗi xuất khẩu

Theo Cục Thống kê, 8 tháng năm 2026, xuất khẩu hàng hóa tăng 22,4% so với cùng kỳ năm trước. Khu vực kinh tế trong nước tăng 7,4%, trong khi khu vực có vốn đầu tư nước ngoài tăng 26,9% và chiếm 80,1% tổng kim ngạch xuất khẩu. Tốc độ tăng cho thấy khu vực doanh nghiệp trong nước vẫn có khoảng cách đáng kể so với khu vực FDI trong hoạt động xuất khẩu.

Doanh nghiệp Việt đổi cách vào thị trường Hoa Kỳ

Hoa Kỳ vẫn là thị trường lớn đối với hàng Việt, nhưng dư địa không còn chỉ được đo bằng khả năng bán thêm hàng. Những yêu cầu cao về xuất xứ, pháp lý, chuỗi cung ứng và tiêu chuẩn đang buộc doanh nghiệp thay đổi cách tiếp cận, từ cạnh tranh bằng giá sang nâng giá trị, quản trị rủi ro và từng bước tạo vị thế tại thị trường.

Được cả giới đầu tư và định chế tài chính ghi nhận, Vinamilk tiếp tục khẳng định vị thế trên thị trường vốn

Vượt qua quá trình khảo sát gần 700 doanh nghiệp đang niêm yết, Vinamilk được vinh danh ở hai hạng mục quan trọng của IR Awards 2026, gồm “Website IR được Nhà đầu tư yêu thích nhất” và “Hoạt động IR được Định chế tài chính đánh giá cao nhất” trong nhóm doanh nghiệp vốn hóa lớn phi tài chính. Diễn ra đúng cột mốc 50 năm thành lập, kết quả tiếp tục ghi nhận những nỗ lực của doanh nghiệp trong minh bạch thông tin, nâng cao khả năng tiếp cận và xây dựng niềm tin với thị trường vốn.