Bình dân học vụ số và hành trình thắp sáng tri thức số

Từ chủ trương đến hành động trong toàn Ngành

Ngay sau khi Ban Chỉ đạo Trung ương ban hành Kế hoạch số 01-KH/BCĐTW ngày 21/03/2025 về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số về việc triển khai Phong trào “Bình dân học vụ số”, NHNN đã xây dựng Kế hoạch triển khai thực hiện của ngành Ngân hàng tại Quyết định 1938/QĐ-NHNN ngày 28/4/2026. Trong đó, NHNN đã cụ thể hóa và xác định nhiệm vụ cụ thể để đến các đơn vị thuộc NHNN, Học viện Ngân hàng, Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh, Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam, Các doanh nghiệp do NHNN quản lý, các TCTD, chi nhánh Ngân hàng nước ngoài để tổ chức triển khai sâu rộng Phong trào “Bình dân học vụ số” trong toàn ngành Ngân hàng nhằm phổ cập tri thức nền tảng về chuyển đổi số và kỹ năng số cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và người lao động. Mục tiêu là giúp hiểu đúng, nắm vững kiến thức và sử dụng thành thạo các nền tảng, công cụ, dịch vụ số trong quá trình thực thi nhiệm vụ chuyên môn, góp phần nâng cao hiệu quả công việc và chất lượng phục vụ. Đồng thời, tăng cường trang bị kiến thức và kỹ năng số cho học viên tại Học viện Ngân hàng và Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh, giúp người học ứng dụng công nghệ số hiệu quả trong học tập, nghiên cứu và sáng tạo, cũng như rèn luyện kỹ năng an toàn số trong quá trình tương tác xã hội trên môi trường trực tuyến.

Đồng thời, để nhanh chóng hiện thực hóa các mục tiêu Kế hoạch đặt ra, NHNN đã tổ chức Hội nghị phát động phong trào thi đua “Cả nước thi đua đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số” và “Bình dân học vụ số” ngành Ngân hàng. Ngay tại đây, 5 ngân hàng là Vietcombank, VietinBank, Agribank, BIDV, MB đã ký kết giao ước thi đua và thỏa thuận tăng cường hợp tác toàn diện giữa NHNN, quyết tâm đồng hành cùng NHNN triển khai hiệu quả Nghị quyết số 57-NQ/TW, phong trào "Bình dân học vụ số".

Phó Thống đốc NHNN Phạm Tiến Dũng cho biết, đây không chỉ là lời phát động, mà còn là hiệu triệu toàn ngành Ngân hàng không ngừng đổi mới, ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số để hỗ trợ nền kinh tế phát triển bền vững trong kỷ nguyên mới. Theo Phó Thống đốc, mục tiêu của phong trào không chỉ dừng ở việc nâng cao kỹ năng số cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và người lao động, mà còn hướng tới xây dựng văn hóa đổi mới sáng tạo, văn hóa số và văn hóa học tập suốt đời, tạo động lực để mỗi cán bộ chủ động học tập, làm chủ công nghệ, phát huy sáng kiến và đổi mới phương thức làm việc.

Lan tỏa tinh thần Bình dân học vụ số trong toàn hệ thống

Tiên phong trong phong trào "Bình dân học vụ số", NHNN bên cạnh việc xây dựng mạng lưới 336 "Đại sứ số" và 2.296 "Hạt nhân số" làm lực lượng nòng cốt lan tỏa tri thức số, NHNN đẩy mạnh đào tạo đội ngũ cán bộ về quản trị dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI), RegTech, SupTech, tiền kỹ thuật số của ngân hàng Trung ương (CBDC) và an toàn thông tin.

Đặc biệt, NHNN chủ trì cùng Công đoàn Ngân hàng Việt Nam (NHVN) lan tỏa mạnh mẽ phong trào "Bình dân học vụ số" trong toàn ngành. Tiêu biểu như Hội thi Chuyển đổi số ngành Ngân hàng năm 2026. Đây là Hội thi nghiệp vụ lần thứ 2 được tổ chức với sự tham gia của gần 700 thí sinh đến từ 32 đội thi là các TCTD, đơn vị trực thuộc trong ngành Ngân hàng và các công ty fintech. Không chỉ bó hẹp trong phạm vi 32 đội thi, Công đoàn NHVN đã hướng dẫn các đơn vị trong hệ thống Công đoàn NHVN chủ động tổ chức cuộc thi trực tuyến nội bộ hoặc trên hệ thống E-learning của đơn vị mình và xem kết quả triển khai là một tiêu chí chấm điểm trong Hội thi “Chuyển đổi số ngành Ngân hàng năm 2026”. Từ đó phong trào lan rộng ra toàn ngành tạo kết quả thiết thực trong việc phổ cập kiến thức, nâng cao năng lực số cho 100% đoàn viên theo phong trào "Bình dân học vụ số" của ngành, đồng thời để lựa chọn các thành viên xuất sắc nhất tham gia tranh tài tại Hội thi cấp Ngành.

Các TCTD cũng chủ động xây dựng những mô hình phong trào Bình dân học vụ số phù hợp với đặc thù hoạt động của từng đơn vị. Đồng thời, thông qua hoạt động nghiệp vụ các TCTD cùng NHNN mở rộng phong trào "Bình dân học vụ số" ra cộng đồng.

Như Agribank đã xác định rõ Chương trình “Bình dân học vụ số” không chỉ đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số, mà quan trọng hơn cả là thay đổi tư duy, nâng cao nhận thức và trang bị kỹ năng số, giúp người lao động sử dụng hiệu quả các nền tảng và dịch vụ số trong công việc, sẵn sàng học hỏi, thay đổi sang tư duy số, đón nhận công nghệ như một phần tất yếu của công việc. Từ đó ngân hàng đặt mục tiêu đến năm 2026, phấn đấu 100% người lao động Agribank được đào tạo kiến thức, kỹ năng số nâng cao để sử dụng thành thạo các ứng dụng số và kỹ năng số phục vụ công việc hằng ngày (tối thiểu 80% hồ sơ công việc được xử lý trên môi trường số); đào tạo khoảng 500 “Đại sứ số”, “Hạt nhân số” có năng lực nổi trội về công nghệ số để hướng dẫn, chia sẻ kiến thức, kỹ năng số và kinh nghiệm làm việc trên môi trường số; 50% lãnh đạo chủ chốt sử dụng hiệu quả công nghệ trong công tác quản trị điều hành, phân tích dữ liệu và ra quyết định; 100% đơn vị đề xuất ít nhất 2 sáng kiến chuyển đổi số trong hoạt động kinh doanh. Điểm đáng chú ý là chương trình "Bình dân học vụ số" của Agribank không chỉ diễn ra trong nội bộ mà mở tới khách hàng vùng sâu, vùng xa với khẩu hiệu: “Agribank luôn đồng hành cùng khách hàng trong chuyển đổi số toàn diện”.

Với Ngân hàng TMCP Sài Gòn (SCB), xác định kỹ năng số là yêu cầu nền tảng của cán bộ ngân hàng trong bối cảnh chuyển đổi số tăng tốc, SCB đã quán triệt tư tưởng và tinh thần chủ động học tập, tham gia phong trào “Bình dân học vụ số” đến toàn thể cán bộ nhân viên. Trong đó, chú trọng phổ cập kiến thức số cơ bản cho tất cả cán bộ nhân viên; tổ chức các khóa học, các chuyên đề chuyên sâu theo nhóm nghiệp vụ; triển khai mô hình “cầm tay chỉ việc” thông qua đội ngũ Đại sứ số và Hạt nhân số; phát động phong trào “Sáng kiến số” nhằm tìm kiếm các ý tưởng/giải pháp, sản phẩm số ứng dụng vào thực tiễn hoạt động.

Không chỉ học tập và nâng cao năng lực số nội bộ, SCB còn đồng thời hoàn thiện hệ sinh thái ngân hàng số và mở rộng tiện ích đến khách hàng. Ngân hàng đã triển khai xác thực sinh trắc học trên ứng dụng SCB Mobile Banking, cập nhật thường xuyên hệ sinh thái dịch vụ số. Đồng thời, hợp tác với nhiều đối tác thương mại điện tử, vận tải và giải trí giúp ngân hàng mang đến các ưu đãi thiết thực cho khách hàng, thúc đẩy thói quen giao dịch số trong cộng đồng. Tổng Giám đốc SCB, ông Phạm Quang Tiến khẳng định, ngân hàng sẽ tiếp tục duy trì phong trào “Bình dân học vụ số”, coi đây là hoạt động chiến lược, lâu dài và là nhân tố quan trọng để nâng cao chất lượng dịch vụ, nâng cao trải nghiệm khách hàng và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Tạo nền tảng cho giai đoạn bứt phá mới

Sau hơn 1 năm triển khai, "Bình dân học vụ số" đã tạo chuyển biến rõ nét trong toàn ngành Ngân hàng. Tuy nhiên, trong bối cảnh chuyển đổi số bước sang giai đoạn phát triển mới, yêu cầu đặt ra không còn dừng ở việc phổ cập kỹ năng số mà là xây dựng đội ngũ nhân lực có khả năng làm chủ công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Theo ông Phạm Anh Tuấn, Vụ trưởng Vụ Thanh toán (NHNN), công nghệ là nền tảng của chuyển đổi số nhưng con người mới là yếu tố quyết định thành công. Công nghệ chỉ phát huy hiệu quả khi có đội ngũ đủ năng lực để ứng dụng, vận hành hệ thống và khai thác công nghệ nhằm cung cấp các sản phẩm, dịch vụ cho người dân và doanh nghiệp. Ông Phạm Anh Tuấn cũng cho biết thêm, bài toán nhân lực chuyển đổi số hiện là vấn đề nóng, không chỉ với các NHTM mà cả với NHNN. Theo ông, mặc dù Đảng và Chính phủ đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách nhằm thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ chuyển đổi số, song nhân lực trong lĩnh vực này vẫn đang thiếu hụt ở cả NHNN và các TCTD. Điều đó cho thấy phát triển nguồn nhân lực số không chỉ là yêu cầu trước mắt mà còn là nhiệm vụ lâu dài để chuyển đổi số ngành Ngân hàng đi vào chiều sâu.

Nhằm tiếp tục tạo động lực cho giai đoạn phát triển mới, ngày 26/6/2026, Đảng ủy NHNN đã ban hành Kế hoạch số 15-KH/ĐUNHNN về triển khai một số nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm tiếp tục đẩy mạnh phong trào "Bình dân học vụ số". Theo đó, Đảng ủy NHNN định hướng phong trào tiếp tục được triển khai theo hướng đi vào chiều sâu, thực chất, gắn chặt với nhiệm vụ chuyển đổi số của từng cơ quan, đơn vị. Trọng tâm là nâng cao nhận thức, trang bị kiến thức nền tảng và kỹ năng ứng dụng công nghệ cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và người lao động; phát huy vai trò nêu gương của người đứng đầu, của các lực lượng nòng cốt trong chuyển đổi số; đẩy mạnh đào tạo kỹ năng ứng dụng công nghệ, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI); đồng thời phát huy, nhân rộng các mô hình hay, cách làm hiệu quả trong thời gian qua.

Cùng với đó, các TCTD được giao đẩy mạnh phổ cập kỹ năng thanh toán không dùng tiền mặt, mở tài khoản ngân hàng trực tuyến, nhất là đối với các nhóm yếu thế; phát huy hiệu quả nền tảng "Bình dân học vụ số" để tổ chức học tập, đánh giá, xác nhận phổ cập kỹ năng số và cập nhật kết quả học tập làm căn cứ đánh giá kết quả triển khai phong trào tại từng cơ quan, đơn vị. Đáng chú ý, kết quả kiểm tra, giám sát việc thực hiện phong trào sẽ được sử dụng làm cơ sở đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của các cơ quan, đơn vị, đồng thời phục vụ công tác biểu dương, khen thưởng các mô hình hiệu quả và kịp thời chấn chỉnh những biểu hiện triển khai hình thức, chạy theo thành tích. Đây cũng sẽ là điểm tựa để "Bình dân học vụ số" tiếp tục củng cố vai trò tiên phong của ngành Ngân hàng trong tiến trình phát triển nền kinh tế số.