Bộ Xây dựng đề nghị các địa phương "coi phát triển nhà ở xã hội là nhiệm vụ cấp bách"

Một số địa phương chưa thực sự quan tâm đúng mức đến phát triển nhà ở xã hội

Tập trung thực hiện đồng bộ 14 nhóm nhiệm vụ trọng tâm

Theo Bộ Xây dựng, thời gian qua, dưới sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ, cùng sự tham gia của cả hệ thống chính trị, công tác phát triển nhà ở xã hội đã ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực.

Ngay sau khi Nghị quyết số 07/NQ-CP được ban hành, giao chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội giai đoạn 2026–2030 (riêng năm 2026 phải hoàn thành hơn 158.700 căn), các địa phương đã chủ động bố trí quỹ đất, lựa chọn chủ đầu tư và triển khai nhiều dự án mới.

Kết quả, chỉ trong 4 tháng đầu năm 2026, cả nước đã khởi công thêm 40 dự án với quy mô 36.590 căn. Lũy kế, đã có 226 dự án được khởi công với tổng quy mô 228.725 căn, đạt 144% so với chỉ tiêu được giao. Đồng thời, 5.426 căn nhà ở xã hội đã hoàn thành.

Đáng chú ý, có 25 địa phương đã khởi công đủ và vượt chỉ tiêu năm 2026, bao gồm các đô thị lớn như Hải Phòng, Huế, Đà Nẵng, Cần Thơ, cùng nhiều tỉnh, thành khác như Quảng Ninh, Thanh Hóa, Nghệ An, Đồng Nai, An Giang, Cà Mau…

Tuy vậy, Bộ Xây dựng cũng thẳng thắn chỉ ra nhiều tồn tại. Một số địa phương chưa thực sự quan tâm đúng mức đến phát triển nhà ở xã hội, chưa bố trí ngân sách cho công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, đầu tư hạ tầng để tạo quỹ đất sạch.

Không chỉ vậy, dù đã bố trí đủ quỹ đất về số lượng, nhưng “chất lượng” quỹ đất ở nhiều nơi còn hạn chế khi nằm xa trung tâm, thiếu kết nối hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội.

Thủ tục hành chính tại một số địa phương vẫn còn chậm, chưa đáp ứng yêu cầu “luồng xanh”, “luồng ưu tiên”. Một số nơi chưa khởi công đủ chỉ tiêu hoặc chưa quyết liệt đôn đốc chủ đầu tư triển khai dự án.

Trước thực tế trên, Bộ trưởng Bộ Xây dựng yêu cầu Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố phải tập trung thực hiện đồng bộ 14 nhóm nhiệm vụ trọng tâm, với tinh thần rõ người, rõ việc, rõ tiến độ.

Trong đó, một loạt yêu cầu được đặt ra phải hoàn thành trong Quý II/2026 như: kiện toàn Ban Chỉ đạo chính sách nhà ở và thị trường bất động sản cấp tỉnh; cập nhật chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội; rà soát, điều chỉnh và phê duyệt chương trình phát triển nhà ở giai đoạn 2026–2030; thành lập Quỹ nhà ở địa phương theo Nghị định số 302/2025/NĐ-CP.

Đồng thời, các địa phương phải lập kế hoạch chi tiết thực hiện chỉ tiêu từng năm, trong đó xác định rõ danh mục và tiến độ từng dự án để tập trung chỉ đạo.

Đối với các dự án đang triển khai, Bộ Xây dựng yêu cầu chính quyền địa phương phải làm việc trực tiếp với chủ đầu tư để cam kết tiến độ, tăng cường kiểm tra, đôn đốc nhằm bảo đảm hoàn thành trước ngày 31/12/2026 đối với các dự án có kế hoạch hoàn thành trong năm.

Với các dự án có khả năng hoàn thành một phần, địa phương cần rà soát, điều chỉnh tiến độ, yêu cầu chủ đầu tư tập trung nguồn lực, áp dụng công nghệ thi công hiện đại để rút ngắn thời gian.

Đặc biệt, đối với phần chỉ tiêu còn thiếu, các địa phương phải khẩn trương rà soát các dự án đã lựa chọn chủ đầu tư, nhất là dự án của lực lượng vũ trang, để đẩy nhanh cấp phép, khởi công ngay trong những tháng đầu Quý II/2026, phấn đấu hoàn thành trong năm.

Tăng tốc khởi công, chuẩn bị cho giai đoạn sau

Một yêu cầu đáng chú ý khác là việc đẩy nhanh thủ tục để khởi công các dự án mới trong Quý II và Quý III/2026, tạo nền tảng thực hiện các chỉ tiêu của các năm 2027–2028.

Bộ Xây dựng cũng yêu cầu các địa phương quan tâm giải quyết các kiến nghị của Bộ Quốc phòng và Bộ Công an liên quan đến phát triển nhà ở xã hội cho lực lượng vũ trang.

Về quy hoạch, các địa phương phải ưu tiên bố trí quỹ đất tại các vị trí thuận lợi, bảo đảm kết nối đồng bộ hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội như giao thông, y tế, giáo dục, nhằm nâng cao chất lượng sống và tính bền vững của dự án.

Trong bối cảnh chi phí đầu vào biến động, đặc biệt là giá vật liệu xây dựng, các địa phương được yêu cầu chủ động cập nhật, công bố giá sát thực tế để làm cơ sở cho chủ đầu tư quản lý chi phí, kiểm soát trượt giá.

Cùng với đó, việc cải cách thủ tục hành chính tiếp tục được nhấn mạnh, với yêu cầu thực hiện “luồng xanh”, “luồng ưu tiên” cho các dự án nhà ở xã hội; bố trí đủ nhân lực, phân công cán bộ chuyên trách để tránh ách tắc, chậm trễ.

Công điện cũng yêu cầu các địa phương tăng cường thanh tra, kiểm tra nhằm bảo đảm việc mua – bán nhà ở xã hội đúng đối tượng, đủ điều kiện theo quy định.

Sở Xây dựng được giao làm đầu mối theo dõi, đôn đốc tiến độ các dự án, kịp thời báo cáo lãnh đạo địa phương những vấn đề vượt thẩm quyền.

Bộ Xây dựng cho biết sẽ tiếp tục phối hợp, làm việc trực tiếp với các địa phương để hướng dẫn, tháo gỡ khó khăn và đôn đốc triển khai các chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội trong thời gian tới.

Việc “siết” trách nhiệm người đứng đầu, cùng với các giải pháp đồng bộ về quỹ đất, thủ tục và nguồn lực, được kỳ vọng sẽ tạo cú hích mạnh mẽ, giúp thị trường nhà ở xã hội tăng tốc, đáp ứng nhu cầu an cư của người dân trong năm 2026 và các năm tiếp theo.