Châu Á trở thành điểm nóng trong cuộc đua đầu tư trung tâm dữ liệu AI

Các hoạt động đầu tư vào trung tâm dữ liệu phát triển AI được dự kiến sẽ tiếp tục gia tăng trong năm 2025

Cuộc đua tại thị trường Châu Á

Đầu tư cho thị trường trung tâm dữ liệu toàn cầu trong năm 2024 đã đạt đến một đỉnh cao mới, được thúc đẩy bởi nhu cầu ngày càng lớn đối với các ứng dụng AI. Nghiên cứu của McKinsey vào cuối năm 2024 dự báo nhu cầu toàn cầu về trung tâm dữ liệu có thể tăng từ 19-22% từ năm 2023 đến 2030, đạt mức nhu cầu hàng năm từ 117 đến 219 gigawatts (GW), so với mức 60GW hiện tại.

Năm ngoái, các "ông lớn" công nghệ như Microsoft, Meta, Alphabet và Amazon đã chi hơn 200 tỷ USD, chủ yếu vào các trung tâm dữ liệu và phát triển các công cụ liên quan đến AI. Các hoạt động đầu tư vào trung tâm dữ liệu AI dự kiến sẽ tiếp tục tăng tốc trong năm 2025, với nhiều thông tin về các khoản đầu tư khổng lồ. Chẳng hạn, Microsoft đã công bố kế hoạch đầu tư trị giá 128 tỷ USD để phát triển hệ thống hạ tầng AI và các trung tâm dữ liệu trên toàn cầu, bao gồm việc triển khai 3 tỷ USD tại Ấn Độ và 2,9 tỷ USD tại Nhật Bản.

Thực tế cho thấy, phần lớn nguồn cung trung tâm dữ liệu tại Châu Á hiện nay vẫn chưa được trang bị để lưu trữ máy chủ AI. Hầu hết là các trung tâm dữ liệu với công suất 10-40MW tập trung tại các thị trường phát triển. Thực trạng này được xem là sức hút đầu tư để nâng cấp và xây dựng mới các trung tâm dữ liệu phát triển AI với công suất lớn hơn tại thị trường này.

Theo báo cáo từ MSCI Real Capital Analytics, tổng lượng giao dịch trung tâm dữ liệu tại khu vực Châu Á trong năm 2024 đạt 21,6 tỷ USD, tăng gần 10 lần so với năm 2023. Các thị trường phát triển như Úc (39%), Nhật Bản (31%), Singapore (8%) và Hong Kong (8%) tiếp tục dẫn đầu về vốn đầu tư.

Trong lĩnh vực đầu tư, một số giao dịch nổi bật gần đây bao gồm: KKR và Singapore Telecommunication (SingTel) đã cùng nhau đầu tư 1,3 tỷ USD vào dự án ST Telemedia Global Data Centers, một đơn vị vận hành trung tâm dữ liệu tại Singapore. Canada Pension Plan Investment Board (CPPIB), thông qua liên doanh với Pacific Asset Management, đã đầu tư 686 triệu USD để phát triển một siêu trung tâm dữ liệu tại Hàn Quốc.

CPPIB cũng tham gia vào nhiều dự án khác, bao gồm liên doanh với Mitsui & Co (Nhật Bản) để xây dựng các cơ sở siêu quy mô tại Nhật Bản, và hợp tác với Keppel Ltd để phát triển các trung tâm dữ liệu tại Châu Á và Châu Âu.

Nhu cầu trung tâm dữ liệu tăng cao, Việt Nam có lợi thế cạnh tranh

Ông Thomas Rooney, Phó Giám đốc Bộ phận Dịch vụ Công nghiệp Savills Hà Nội nhận định về thị trường trung tâm dữ liệu tại các thị trường Châu Á: “Nhu cầu trung tâm dữ liệu tại Châu Á hiện nay rất lớn, đặc biệt tại các thị trường Nhóm 1 như Seoul, Tokyo, Hong Kong, Kuala Lumpur, Singapore hay Bangkok. Tuy nhiên, do mức độ cạnh tranh cao, tốc độ tăng giá thuê tại các thị trường này đang có xu hướng giảm. Trong khi đó, các thị trường Nhóm 2 như Johor, Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh hay Bengaluru lại thể hiện sức hút nhờ giá thuê đang trong thời kỳ tăng trưởng".

Trong bối cảnh cạnh tranh gia tăng trong khu vực, lợi nhuận từ đầu tư tại các thị trường Nhóm 1 như Seoul, Tokyo, Bangkok hay Singapore đang có xu hướng giảm, với mức lợi nhuận trung bình khoảng 5%. Ngược lại, việc đầu tư vào các trung tâm dữ liệu tại các thị trường mới nổi như Việt Nam hay Ấn Độ được kỳ vọng sẽ mang lại lợi nhuận cao hơn, ước tính dao động từ 9,5% đến 10%, và đang thu hút sự quan tâm ngày càng lớn từ các nhà đầu tư.

Khi nhu cầu sử dụng các ứng dụng và dịch vụ liên quan đến AI ngày càng tăng cao, một thách thức quan trọng đặt ra là hạ tầng điện phải đủ để đáp ứng nhu cầu sử dụng khổng lồ của các trung tâm dữ liệu AI. Nguồn cung điện đang trở thành vấn đề ở các thị trường vốn đã thu hút về trung tâm dữ liệu. Nhiều trung tâm dữ liệu cho thấy cơ sở hạ tầng hiện nay không đáp ứng được công suất cần có, dẫn đến khả năng ở một số giai đoạn, nguồn cung điện hiện tại sẽ không đủ để vận hành hệ thống.

Thậm chí, đã có quan ngại về việc các trung tâm dữ liệu sẽ tạo áp lực đối với mạng lưới điện và mục tiêu khí hậu, do vậy một số quốc gia đã dừng việc xây dựng mới trung tâm dữ liệu. Đơn cử, Ireland đã dừng cấp phép xây dựng các trung tâm dữ liệu gần Dublin đến năm 2028. Các đơn vị vận hành hệ thống truyền tải của Ireland ước tính, các trung tâm dữ liệu sẽ sử dụng khoảng 28% tổng lượng điện sử dụng quốc gia vào năm 2030.

Năm 2025, sự trỗi dậy mạnh mẽ của AI được dự đoán sẽ thúc đẩy nhu cầu về cơ sở hạ tầng. Các doanh nghiệp cần tính toán đến việc lựa chọn địa điểm xây dựng trung tâm dữ liệu và đảm bảo nguồn điện đáp ứng cho sự tăng trưởng của AI.

Các trung tâm dữ liệu phát triển trí tuệ nhân tạo (AI) đòi hỏi lượng điện năng tiêu thụ gấp 2-5 lần so với các trung tâm dữ liệu thông thường. Điều này đặt ra yêu cầu cấp bách về việc thay đổi phương pháp thiết kế, vận hành, lựa chọn địa điểm xây dựng và tìm kiếm các giải pháp năng lượng tái tạo.

Theo ông Thomas Rooney, Việt Nam có lợi thế về chi phí nhân công và nguồn nhân lực trẻ, đây là yếu tố quan trọng để cạnh tranh với các quốc gia khác trong lĩnh vực này. Để tận dụng lợi thế này, Việt Nam cần ưu tiên hoàn thiện khung pháp lý, tạo môi trường thuận lợi cho các nhà đầu tư, phát triển cơ sở hạ tầng điện, đảm bảo an ninh mạng, nâng cao nhận thức về dữ liệu và thúc đẩy chia sẻ dữ liệu. Đồng thời, việc học hỏi từ các mô hình xây dựng hệ sinh thái AI bền vững trên thế giới cũng rất cần thiết.