Có phải Chủ tịch Fed Kevin Warsh đã phát tín hiệu còn tăng tiếp lãi suất?

Fed tiếp tục ‘kín tiếng’

Fed đã tăng lãi suất thêm 25 điểm cơ bản lên 3,75% - 4,00% vào ngày 16/9, lần tăng lãi suất đầu tiên của cơ quan này trong hơn 3 năm qua. Điểm đáng chú ý đầu tiên là quyết định này nhận được sự đồng thuận của toàn bộ 12 thành viên của Ủy ban Thị trường mở liên bang (FOMC).

Tuy nhiên cũng giống như tại cuộc họp tháng 7, thông cáo phát đi sau đó rất ngắn gọn, chỉ vỏn vẹn có 130 từ. Trong đó lý giải cho quyết định tăng lãi suất, Fed cho biết: “Lạm phát vẫn đang ở mức cao. Quyết định chính sách hôm nay sẽ hỗ trợ đưa lạm phát quay trở lại mục tiêu 2% của Ủy ban một cách kịp thời hơn”.

Đáng chú ý là Fed không đưa ra bất kỳ một gợi ý nào về lộ trình lãi suất trong tương lai, mà chỉ tiếp tục khẳng định cam kết “sẽ đảm bảo sự ổn định về giá cả”.

Trong phát biểu tại buổi họp báo sau đó, Chủ tịch Fed Kevin Warsh cũng không đưa ra bất kỳ một manh mối nào về lộ trình lãi suất trong thời gian tới. Ông cũng giải thích quyết định tăng lãi suất bằng vài từ được cân nhắc kỹ lưỡng.

Theo đó ông mô tả quyết định tăng lãi suất hôm 16/9 không hẳn là một động thái thắt chặt chính sách, mà đúng hơn là việc loại bỏ “một liều lượng hỗ trợ” (chính sách nới lỏng). Đồng thời ông cũng cho rằng, động thái này khả thi nhờ vào nền kinh tế Mỹ dường như đã “mạnh lên” và các điều kiện tài chính đã bớt thắt chặt hơn.

Phát đi tín hiệu sẽ tiếp tục tăng lãi suất?

Mặc dù vậy, theo các nhà phân tích, những phát biểu này của Chủ tịch Fed đã chạm đúng vào trọng tâm vấn đề mà thị trường đang tranh luận: Fed dưới thời của ông sẽ đi xa đến đâu nếu mới chỉ loại bỏ “một liều” hỗ trợ?

Krishna Guha - Trưởng bộ phận chiến lược kinh tế và ngân hàng trung ương tại Evercore ISI nhận định trong một bản tin gửi khách hàng rằng, cụm từ “loại bỏ một liều lượng hỗ trợ” này là “yếu tố mang quan điểm thắt chặt (hawkish) nổi bật nhất” trong phần bình luận với báo giới của Chủ tịch Fed.

“Đây không phải là sự nhầm lẫn; đó là cụm từ ông ấy lặp lại nhiều lần và dường như là một lựa chọn có chủ đích để định hình chính sách theo cách này”, Guha nói thêm và lưu ý rằng, “cách định hình này khác biệt đáng kể so với cách Fed sử dụng trong những năm gần đây, và mở ra khả năng về một cách tiếp cận linh hoạt hơn đối với số lần tăng lãi suất có thể cần thiết”.

Theo chuyên gia này, cách Kevin Warsh mô tả đợt tăng lãi suất như là việc loại bỏ “một liều lượng hỗ trợ” có thể được xem là bước đầu tiên trong chuỗi các bước nhằm rút lại sự hỗ trợ mà Fed cho là không còn cần thiết nữa. Trong khi Fed đang hướng tới mục tiêu đưa lạm phát trở lại mức 2%, và các nhà hoạch định chính sách thường coi việc tăng lãi suất là biện pháp để kiềm chế nhu cầu và kiểm soát áp lực giá cả.

“Cách định hình vấn đề của ông Warsh, nếu hiểu theo nghĩa đen, làm dấy lên khả năng lãi suất có thể phải tiếp tục tăng cho đến khi các điều kiện tài chính đối với khu vực tư nhân không còn mang tính 'hỗ trợ' nữa — bất kể khái niệm đó được định nghĩa như thế nào”, Guha nhận định. “Đây là một triển vọng tương đối để ngỏ”.

Quan điểm này cũng nhận được sự đồng tình của nhiều chuyên gia. “Tại Fed, từ ‘accommodation’ (nới lỏng/hỗ trợ) mang nghĩa là ‘kích thích’. Bình luận này ngụ ý rằng lập trường chính sách tiền tệ hiện tại đang mang tính kích thích đáng kể”, James Egelhof - Chuyên gia kinh tế trưởng về thị trường Mỹ tại BNP Paribas Securities nhận định.

“Với việc chính sách bắt đầu từ lập trường kích thích, cùng với động lực chu kỳ mạnh mẽ và lạm phát dai dẳng, chúng tôi cho rằng có thể cần những đợt tăng lãi suất đáng kể — có lẽ nhiều hơn ba đợt như chúng tôi dự kiến ​​— để ổn định tỷ lệ thất nghiệp (vốn đang ở mức thấp) và ngăn chặn tình trạng nền kinh tế quá nóng vào năm tới”, ông nói thêm.

Định giá của thị trường

Thị trường đang tính đến khả năng Fed dưới thời ông Warsh sẽ loại bỏ thêm vài “liều lượng hỗ trợ” nữa trước khi hoàn tất lộ trình.

Một trong những phản ứng ban đầu là thị trường bắt đầu tính đến khả năng cao hơn về một đợt tăng lãi suất nữa khi Fed họp vào tháng 10. Goldman Sachs đã bổ sung dự báo về đợt tăng lãi suất tháng 10 vào kế hoạch của mình; Bank of America cũng làm điều tương tự và dự kiến ​​sẽ có thêm một đợt tăng nữa vào tháng 12.

Trong khi theo công cụ FedWatch của CME Group, hiện các nhà giao dịch đang định giá xác suất tăng lãi suất vào tháng 10 vào khoảng 53%, cao hơn nhiều mức 42% thời điểm trước cuộc họp chính sách tháng 9 của Fed.

Chưa dừng lại ở đó, thị trường cũng đang kỳ vọng Fed có thể tăng lãi suất thêm 3 - 4 đợt nữa trong thời gian tới.

Nếu kịch bản này xảy ra, Fed ít nhất sẽ đảo ngược nhiều đợt cắt giảm lãi suất từng được FOMC thông qua dưới thời cựu Chủ tịch Fed Jerome Powell, người hiện vẫn là thành viên trong hội đồng với tư cách là Thống đốc.